ACTİON RESEARCH ARM TEST İLE ÜST EKSTREMİTE İŞLEVİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
ÖZET
Action Research Arm Test, ARAT kısaltmasıyla bilinen, inme sonrası kol ve elin belirli görevlerdeki performansını değerlendiren standart bir yöntemdir. Yalnız kasın ne kadar kuvvet ürettiğini ölçmekle sınırlı değildir. Kavrama ve daha geniş kol hareketleri gibi görevlerin nasıl yapıldığı gözlenir. Değerlendirici bu gözlemi belirlenmiş kurallarla kaydeder; sonuç, başlangıç durumunu ve zaman içindeki değişimi anlatmaya yardımcı olur.
Karşılaştırılabilir sonuç için uygulamanın standart olması önemlidir. Kullanılan nesneler, kişinin oturuşu ve puanlama yaklaşımı rastgele değiştirilmemelidir. Aynı görünen bir görevin farklı koşullarda yapılması, değerlendiriciler veya merkezler arasında fark yaratabilir. Standardizasyon çalışması bu ayrıntıları tanımlamak için hazırlanmıştır. Bu madde testin tam görev listesini, formunu veya puanlama yönergelerini çoğaltmaz; uygulama için özgün yöntem kaynağı esas alınır.
Toplam puan tek başına kişinin hangi görevlerde zorlandığını göstermez. Madde düzeyindeki performans, terapi hedeflerinin seçilmesine ek bilgi sağlayabilir.
Bu amaçla geliştirilen bir yorum yaklaşımı, beş araştırmadan birleştirilen veriler üzerinde incelenmiştir. Ancak yaklaşımın tedavi sonuçlarını iyileştirdiği ayrıca gösterilmelidir. Çok düşük veya çok yüksek performans düzeylerinde ölçümün taban ve tavan etkileri, küçük değişimleri fark etmeyi güçleştirebilir.
Puan değişiminin kişi için anlamı hastalık evresine ve örnekleme bağlıdır. Erken inme dönemindeki bir araştırmada, etkilenen kolun dominant olup olmamasına göre farklı klinik anlamlı değişim tahminleri elde edilmiştir. Bu değerleri bütün dönemler için değişmez sınır kabul etmek uygun değildir. Kişinin algıladığı iyileşme ile testte gözlenen değişim birlikte düşünülmeli; bir araştırmanın eşiği otomatik tedavi kararı haline getirilmemelidir.
İnme sonrası omuz ağrısı farklı nedenlerle ortaya çıkabilir ve rehabilitasyonu zorlaştırabilir. Ağrının kaynağını değerlendirmek, uygun yönetimi seçmenin parçasıdır. Test sonucunu yorumlarken rehabilitasyonun kişinin hedeflerine sağladığı yarar da gözetilir. Bir sayı tek başına bütün bakım planının yerini tutmaz; değerlendirme, günlük yaşam hedeflerine katkı sağlayan sürecin içinde anlam kazanır.
- ARAT
- inme rehabilitasyonu
- kol işlevi
- el becerisi
- standart değerlendirme
GENEL OKUYUCU
GENEL OKUYUCU İÇİN
Değerlendirme sırasında omuz ağrınız varsa ekibinize söyleyin; nedeninin değerlendirilmesi ve uygun biçimde yönetilmesi önemlidir.
SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM
TANISAL YAKLAŞIM
UYGULAMA KOŞULLARI
Standart malzeme ve oturuş düzenini kullanın; uygulama ve puanlama yaklaşımını seri değerlendirmelerde tutarlı sürdürün. Koşullar farklıysa sonuçları doğrudan eşdeğer kabul etmeyin.
TOPLAMDAN GÖREV PROFİLİNE
Toplamı, hangi görevlerin zor geldiğini gösteren kayıtlarla birlikte okuyun. Madde düzeyindeki yorum terapi planına yardımcı olabilir; keyform yaklaşımını kanıtlanmış tedavi üstünlüğü gibi sunmayın.
ÖLÇÜM SINIRLARI
Çok düşük veya yüksek performansta taban/tavan etkisini dikkate alın. Değişmeyen toplamın, bu uçlarda hiçbir işlevsel değişim olmadığı anlamına geldiğini varsaymayın.
TEDAVİ
BAKIM KARARINA BAĞLAMA
Rehabilitasyonu kişinin hedeflerine katkısı üzerinden değerlendirin. Hedeflere yarar sürdükçe bakımın devamını planlayın; yalnız bir toplam puanla rehabilitasyonu sonlandırma kararı vermeyin.
İZLEM VE ÖNERİLER
DEĞİŞİMİ YORUMLAMA
Erken inme araştırmasındaki dominant ve nondominant kol eşiklerini aynı kabul etmeyin. İnmeden geçen süre ve hasta algısını kaydedin; başka evrelere tek bir evrensel sınır taşımayın.
KAYNAKLAR
Kaynakları görüntülemek için tıklayın
- A standardized approach to performing the action research arm test ↗
Yozbatiran, Der-Yeghiaian ve Cramer / Neurorehabilitation and Neural Repair · Kaynak tarihi: 2008 · Erişim: 2026-11-01
- Interpreting Action Research Arm Test Assessment Scores to Plan Treatment ↗
Grattan ve arkadaşları / OTJR · Kaynak tarihi: 2019 · Erişim: 2026-11-01
- Estimating minimal clinically important differences of upper-extremity measures early after stroke ↗
Lang ve arkadaşları / Archives of Physical Medicine and Rehabilitation · Kaynak tarihi: Eylül 2008 · Erişim: 2026-11-01
- Stroke rehabilitation in adults — Recommendations and shoulder pain rationale ↗
NICE NG236 · Kaynak tarihi: 2023 · Erişim: 2026-11-01
- Stroke rehabilitation in adults — Recommendations ↗
NICE NG236 · Kaynak tarihi: 2023 · Erişim: 2026-11-01
KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 1 ARAŞTIRMA
Konuya ilişkin seçilmiş özgün araştırmaların özetleri sunulmuştur; çalışma sınırlılıkları sonuçlarla birlikte okunmalıdır.
01 · ERKEN İNMEDE ARAT DEĞİŞİMİNİN ANLAMI
Estimating minimal clinically important differences of upper-extremity measures early after stroke
Lang CE, Edwards DF, Birkenmeier RL ve Dromerick AW · Archives of Physical Medicine and Rehabilitation · 2008
Çalışma türü: Randomize araştırma verilerinden çapaya dayalı değişim analizi.
Kapsam: Erken inme sonrası hemiparezili 52 kişi.
ÖZET
ARAT için dominant tarafta 12, nondominant tarafta 17 puanlık anlamlı değişim tahmin edildi.
Küçük erken dönem örneklemi; diğer evrelere genellenmez. Sonuçlarda doğrudan çıkarı olan taraftan yarar alınmadığı beyan edildi; kayıt NIH desteği içeriyor, tam finansman dökümü erişilmedi.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 18760153 · DOI: 10.1016/j.apmr.2008.02.022
Bu içerik eğitim amaçlıdır; bireysel klinik değerlendirme ve güncel yerel protokollerin yerine geçmez.
BU MADDEYİ GELİŞTİRİN
Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.