İçeriğe geç
Madde metnine geç
TIBBİ İŞLEM / TEDAVİ YÖNTEMİ

ANOREKTAL MANOMETRİ

ÖZET

Anorektal manometri, dışkıyı tutmayı ve çıkarmayı sağlayan kasların basıncını ve birlikte çalışmasını inceleyen bir testtir. İnce bir tüp aracılığıyla anal kanal ve rektumdan kayıt alınır. Kabızlık, dışkılamada güçlük veya dışkı kaçırma nedenlerini anlamaya yardımcı olur. Bu bir tedavi değil, uygun tedaviyi seçmek için kullanılan işlevsel bir değerlendirmedir.

İşlem sırasında genellikle yan yatılır; görevli gevşeme ve sıkma gibi hareketleri tarif eder. Tüpün ucundaki küçük balonun şişirilmesi dışkılama hissini taklit edebilir. İnceleme çoğunlukla kısa sürse de görüşme ve hazırlık için daha uzun randevu ayrılır. Mahremiyet korunur; kişi soru sorabilir ve anlamadığı hareketin yeniden açıklanmasını isteyebilir.

Hazırlık kurumun talimatına bağlıdır; herkesin yoğun bağırsak temizliği yapması gerekmez. Önceki bağırsak ameliyatları, alerjiler, gebelik olasılığı ve özel gereksinimler önceden bildirilir. Kısa süreli rahatsızlık olabilir; ciddi yaralanma çok nadirdir. İşlemin nasıl yapılacağı açıklanmalı ve kişinin onayı alınmalıdır. Kaygı veya utanma hissi, sağlık ekibiyle konuşulabilecek olağan konulardır.

Test kas gücünün yanında rektumun dolmayı algılamasını ve dışkılama sırasındaki koordinasyonu araştırabilir. Basınç eğrisindeki tek bir farklılık, özellikle koordinasyonla ilgili bulgu, tek başına kesin hastalık tanısı değildir. Standart uygulama ve uygun karşılaştırma değerleri önemlidir. Muayene, yakınmalar ve gerektiğinde başka boşaltım testleri birlikte değerlendirilir; sonuç kişiye uygun biçimde açıklanır.

Manometri ile balon çıkarma veya defekografi aynı inceleme değildir. Bir araştırmada bu testlerin birlikte değerlendirilmesi, boşaltım sorununun anlaşılmasına yardımcı olmuştur. Yalnız bir testin anormal olması ile birden fazla testin aynı yönde sonuç vermesi eşdeğer değildir. Bulguların uyuşmaması, hastanın yakınmasının gerçek olmadığı anlamına gelmez; yorumun yeniden ele alınmasını gerektirir.

İşlemden sonra çoğu kişi olağan günlük etkinliklerine dönebilir. Anal kasların yapısını göstermek için ayrıca ultrason gibi bir inceleme seçilebilir; herkese bütün testler yapılmaz. Rapor genellikle isteyen hekime gönderilir ve sonraki görüşmede ele alınır. Sonuç alınmadan yalnız bir basınç değerine bakarak ameliyat veya başka bir tedavi gerektiği sonucuna varılmamalıdır.

ANAHTAR KELİMELER
  • anorektal manometri
  • anal basınç
  • rektal duyu
  • dışkılama bozukluğu
  • fekal inkontinans
  • London sınıflaması
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

KAS GÜCÜ KADAR BİRLİKTE ÇALIŞMA

Dışkı kaçırma ve zor boşaltım farklı mekanizmalarla oluşabilir. Manometri, anal basıncı ve hareketlerin koordinasyonunu ölçerken balonla rektal hisler de kaydedilebilir. Öksürme, sıkma ve dışkılama denemesinin her biri başka bilgi sağlar. Rapor yalnız tek bir en yüksek basınçtan ibaret değildir; klinik soruyu açıklamaya yönelik bir ölçümler bütünüdür.

Kaynaklar:[3]

AĞRI OLURSA BİLDİRİN

Kateter yerleştirilirken belirgin ağrı veya rahatsızlık gelişirse bunu hemen söyleyin. Uzlaşı protokolü, bu durumda probun çıkarılmasını; yeniden girişimde de rahatsızlık sürerse tıbbi değerlendirmeyi önerir. Testin tamamlanması için ağrıya dayanmak beklenmez.

Kaynaklar:[5]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

İŞLEM ÖNCESİ GÜVENLİK GÖRÜŞMESİ

Bağırsak ameliyatı öyküsü özellikle kaydedilir; değiştirilmiş anatomi işlemin planını etkileyebilir. Alerjiler, gebelik olasılığı ve kişinin pozisyon almasını veya iletişim kurmasını zorlaştıran gereksinimler önceden görüşülür. Geçici rahatsızlık beklenebilse de çok nadir bağırsak delinmesi olasılığı tamamen yok sayılmaz. Risk bilgisi, kişisel koşullara göre açıklanır.

Kaynaklar:[2]

FİZİK MUAYENE

MUAYENE VE TALİMATLARIN ANLAŞILMASI

Kateterden önce rektal muayene yerel patoloji, dışkı birikimi ve kas işlevi hakkında ilk değerlendirmeyi sağlar. Sıkma ile itme talimatlarının anlaşıldığı kontrol edilir. İlaçlar, önceki cerrahi ve doğum öyküsü kaydedilir. Basınç ölçümü, bu görüşme ve muayenenin yerine geçmez.

Kaynaklar:[5]

AYIRICI TANI

TEK ÖLÇÜMDEN KESİN TANIYA GİTMEMEK

Blackett ve arkadaşlarının çalışmasında manometri ile balon çıkarma bulguları, görüntülemedeki boşaltımla ilişkiliydi. Ancak defekografi bütün katılımcılara yapılmamıştı. Bu nedenle araştırmadaki olasılıklar her hastaya uygulanacak kesin tanı sınırları değildir. Yapısal sorun kuşkusunda görüntüleme ayrı bir soruyu yanıtlayabilir.

Kaynaklar:[6]

TANISAL YAKLAŞIM

TAMAMLAYICI İNCELEMEYİ SEÇMEK

Kas işlevi ile kasın anatomik bütünlüğü farklı sorulardır. Endoanal ultrason kaslardaki kesinti veya incelmeyi gösterebilir; manometri ise basınç ve işlev bilgisi verir. Önceki kolonoskopi veya görüntüleme sonuçlarıyla birlikte değerlendirilir. İncelemenin seçimi, kişideki kaçırma veya boşaltım sorusuna göre yapılır; bütün fizyoloji testleri zorunlu bir paket değildir.

Kaynaklar:[4]

TEDAVİ

MERKEZİN HAZIRLIĞINI UYGULAMAK

Bazı merkezler özel hazırlık istemez; randevu talimatı esas alınır. İşlem öncesinde mümkünse idrar ve dışkı ihtiyacını gidermek rahatlığı artırabilir. Su perfüzyonlu sistemlerde kısa süreli az miktarda su kaçağı olabilir; kaçırması olan veya uzun yolculuk yapacak kişi yedek iç çamaşırı ya da ped bulundurabilir.

Kaynaklar:[1]

İZLEM VE ÖNERİLER

RAPOR VE GÜNLÜK YAŞAMA DÖNÜŞ

Test sonrası olağan etkinliklere çoğunlukla dönülebilir. Sonuçların test isteyen hekime iletilmesi ve tedavinin görüşülmesi için takip yolu belirlenir. Testi yapan kişinin kısa açıklaması, bütün klinik verilerle oluşturulmuş nihai tedavi planıyla aynı değildir. Raporun kime ve ne zaman ulaşacağı sorulmalıdır.

Kaynaklar:[4][1]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

İŞLEMİ SÜRDÜRMEME EŞİĞİ

Yerleştirme sırasında ağrı gelişmesi yeniden değerlendirme nedenidir; yinelenen ağrı karşısında tıbbi değerlendirme gerekir. Teknik tamamlanma hedefi, kişinin güvenliği ve onayının önüne geçmez.

Kaynaklar:[5]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Anorectal Manometry ↗

    Gloucestershire Hospitals NHS Foundation Trust · Kaynak tarihi: 2025-03 · Erişim: 2026-10-31

    GHPI0565_03_25 sürümü; gözden geçirme hedefi Mart 2028.

  2. Anorectal Manometry and Ultrasound Investigations ↗

    Royal Devon University Healthcare NHS Foundation Trust · Kaynak tarihi: 2023-04 · Erişim: 2026-10-31

    RDE 18 155 002; PDF üzerinde sürüm tarihi Nisan 2023.

  3. Having an Anorectal manometry study to assess problems with bowel function ↗

    University Hospitals of Leicester NHS Trust · Kaynak tarihi: 2025-12 · Erişim: 2026-10-31

    Broşür 392, sürüm 4; son gözden geçirme Aralık 2025, sonraki Aralık 2028.

  4. Anorectal Physiology Studies ↗

    Leeds Teaching Hospitals NHS Trust · Kaynak tarihi: 2026-06-05 · Erişim: 2026-10-31

    Sayfa son gözden geçirme 05/06/2026; sonraki hedef 05/09/2029. LN 000063, üçüncü baskı sürüm 1.

  5. The international anorectal physiology working group (IAPWG) recommendations: Standardized testing protocol and the London classification for disorders of anorectal function ↗

    IAPWG / Neurogastroenterology & Motility · Kaynak tarihi: 2020-01 · Erişim: 2026-10-31

    2019 telifli uzlaşı; 2020 dergi sayısı, 32:e13679.

  6. Comparison of Anorectal Manometry, Rectal Balloon Expulsion Test, and Defecography for Diagnosing Defecatory Disorders ↗

    Gastroenterology / PubMed · Kaynak tarihi: 2022-12 · Erişim: 2026-10-31

    Çevrimiçi ilk yayın 19 Ağustos 2022; Aralık 2022 sayısı.

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 1 ARAŞTIRMA

İşlemin hasta seçimi, güvenliği veya ölçüm değerini doğrudan ele alan doğrulanmış çalışma seçildi. Yirmi yayın bir kota değildir; bu seçki sistematik derleme, klinik onay veya etkinlik garantisi değildir.

01 · BOŞALTIM BOZUKLUĞUNDA MANOMETRİ, BALON VE GÖRÜNTÜLEMENİN UYUMU

Comparison of Anorectal Manometry, Rectal Balloon Expulsion Test, and Defecography for Diagnosing Defecatory Disorders

John W Blackett ve ark. · Gastroenterology · 2022

Çalışma türü: Geriye dönük karşılaştırmalı kohort.

Kapsam: 474 kabızlık hastası, 184 sağlıklı kişi; 158 hastada defekografi.

ÖZET

Birlikte anormal manometri gradyanı ve balon testi, azalmış rektal boşaltımla daha güçlü ilişkiliydi.

Seçilmiş merkez grubu; herkeste görüntüleme yoktu, bulgular evrensel eşik değildir.

Bu içerik eğitim amaçlıdır; kişisel tanı ve tedavinin, uzman değerlendirmesinin veya kurumun işlem talimatlarının yerine geçmez. İnvaziv işlemler yalnız yetkin sağlık ekiplerince yapılır; ilaç ve cihaz değişikliği kişinin kendi başına uygulayacağı bir talimat değildir.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.