İçeriğe geç
Madde metnine geç
HASTALIK

AORT KAPAK DARLIĞI

ÖZET

Aort kapak darlığı, kalpten ana atardamara açılan kapağın daralmasıdır. Sol karıncığın kanı ileri pompalaması zorlaşır. Hastalık uzun süre sessiz kalabilir; belirtiler, kalp işlevi ve görüntüleme birlikte değerlendirilir. [1]

Kaynaklar:[1]
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

KAPSAM

Erişkin aort kapak darlığının değerlendirilmesi ele alınır; çocukluk çağı doğumsal darlık ve protez kapak işlev bozukluğu ayrı uzmanlık yaklaşımları gerektirir.

HALK İÇİN KISA BİLGİ

Efor sırasında nefes darlığı, göğüste rahatsızlık, baş dönmesi veya bayılma görülebilir. Günlük yürüyüş mesafesinin azalması ve alışılmış işleri yaparken yorulmak da önemlidir. Yakınmaları yalnız yaşlanmaya bağlamamak gerekir. İki yaprakçıklı doğumsal kapak veya yaşla gelişen kireçlenme olası nedenlerdir. [1]

Kaynaklar:[1]

HASTA VE YAKINI İÇİN İZLEM

Belirti olmaması kapağın normal olduğu anlamına gelmez. Kontrolleri sürdürmek, yeni yakınmaları ve hangi etkinlikte başladığını kaydetmek değerlendirmeyi kolaylaştırır. Kapak değiştirme kararı yalnız bir yaş sınırına göre verilmez; girişimin yararı, işlem riskleri ve kişinin tercihleri birlikte konuşulmalıdır. [1]

Kaynaklar:[1]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

Efor kapasitesindeki değişim, göğüs ağrısı, presenkop veya senkop ve bilinen kapak öyküsü ayrıntılandırılır. Hastanın etkinliği azaltarak yakınmalarını gizleyip gizlemediği değerlendirilir. Aile öyküsü, önceki kalp incelemeleri ve eşlik eden hastalıklar tanısal değerlendirmeyi yönlendirir. Üfürümle birlikte efor senkobu, rutin kontrol sırasını beklememelidir. [2]

Kaynaklar:[2]

FİZİK MUAYENE

Sistolik üfürüm ve ikinci kalp sesinde azalma kapak hastalığı şüphesini güçlendirir. Solunum ve periferik ödem gibi eşlik eden bulgular kaydedilir. Üfürümün saptanması tek başına darlığın şiddetini belirlemez; semptom veya anormal EKG bulunan hastada ekokardiyografik inceleme gerekir. [2]

Kaynaklar:[2]

AYIRICI TANI

Belirti ile kapak ölçümleri uyumsuzsa hastayı hemen hafif hastalık grubuna koymak yerine ölçümler ve akım koşulları yeniden değerlendirilir. Düşük gradyanlı olgularda seçilmiş hastalara dobutamin stres ekokardiyografisi veya bilgisayarlı tomografiyle kapak kalsiyum değerlendirmesi gerekebilir. [2]

Kaynaklar:[2]

TANISAL YAKLAŞIM

TANI VE ŞİDDET

Transtorasik ekokardiyografide kapak yapısı, Vmax, ortalama gradyan, kapak alanı ve LVEF birlikte değerlendirilir. Uyumlu ağır yüksek gradyanlı darlık çerçevesi Vmax ≥4 m/sn, ortalama gradyan ≥40 mmHg ve kapak alanı <1,0 cm²’dir. Çok ağır darlıkta Vmax ≥5 m/sn veya ortalama gradyan ≥60 mmHg bulunabilir. Düşük hız/gradyan ile küçük alan uyumsuzluğunda LVOT ve Doppler ölçümleri, kan basıncı ve akım koşulları yeniden kontrol edilir; düşük akım gerçek ağır darlığı maskeleyebilir. [8]

Kaynaklar:[8]

TEDAVİ

TEDAVİ SEÇİMİ

Semptomatik ağır darlıkta, beklenen anlamlı yarar varsa kapak girişimi önerilir. Belirtisiz ağır darlık ve başka nedenle açıklanamayan LVEF <%50 de girişim nedenidir. Düşük işlem riskinde erken girişim; çok ağır darlık, hızlı ilerleme veya diğer risk işaretleriyle tartışılır. Heart Team, TAVI–cerrahi seçimini anatomi, damar erişimi, yaş/yaşam beklentisi, eşlik eden hastalıklar ve gelecekteki girişim gereksinimiyle belirler. [9]

Kaynaklar:[9]

İZLEM VE ÖNERİLER

Yeni belirti yoksa BSE yaklaşımında hafif darlıkta 3–5 yılda, orta darlıkta 1–2 yılda, ağır darlıkta yaklaşık altı ayda ekokardiyografi önerilir. Seri Vmax, LVEF ve klinik kapasite kaydedilir; yeni semptomda bu aralıklar beklenmez. Ölçüm penceresi veya teknik farklılıkları yalancı ilerleme oluşturabileceğinden eski görüntülerle karşılaştırma önemlidir. [8]

Kaynaklar:[8]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

ALARM BULGULARI

Eforla bayılma, yeni göğüs ağrısı veya belirgin nefes darlığı hızlı değerlendirme gerektirir. Bilinç kaybı sonrası kalp üfürümü veya anormal EKG bulunması kardiyovasküler neden araştırılmasını gerektirir. Senkop nedeni açıklığa kavuşmadan denetimsiz egzersizle belirtileri yeniden ortaya çıkarmaya çalışılmamalıdır. [6]

Kaynaklar:[6]

DİĞER PROFESYONEL AYRINTILAR

KANITI YORUMLAMA

Belirtisiz ağır hastalarda erken girişim araştırmaları aynı hasta grubunu veya aynı yöntemi incelemez. Randomize çalışmaların toplu analizinde hastaneye yatış ve inme azalırken ölüm üzerindeki etki belirsiz kalmıştır. Bu ayrım, kişisel kararın araştırma başlığından değil hastanın özelliklerinden hareketle verilmesini gerektirir. [7]

Kaynaklar:[7]

KLİNİK AYRIM VE KARAR NOKTALARI

Hasta bağlamı ve kaynakların kapsamı birlikte değerlendirilmelidir.

Kaynaklar:[8][9][2]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Aortic Stenosis Overview ↗

    American Heart Association · Kaynak tarihi: 2026 · Erişim: 2026-10-25

  2. Heart valve disease presenting in adults: investigation and management (NG208) ↗

    NICE · Kaynak tarihi: 2021; güncelleme değerlendirmesi 2025 · Erişim: 2026-10-25

  3. Aortic Stenosis Progression: A Systematic Review and Meta-Analysis. ↗

    Willner N ve arkadaşları · Kaynak tarihi: 2023 · Erişim: 2026-10-25

  4. Transcatheter aortic valve implantation vs. surgical aortic valve replacement for treatment of symptomatic severe aortic stenosis: an updated meta-analysis. ↗

    Siontis GCM ve arkadaşları · Kaynak tarihi: 2019 · Erişim: 2026-10-25

  5. Early Surgery or Conservative Care for Asymptomatic Aortic Stenosis at 10 Years. ↗

    Kang DH ve arkadaşları · Kaynak tarihi: 2026 · Erişim: 2026-10-25

  6. Transient loss of consciousness in over 16s (CG109) ↗

    NICE · Kaynak tarihi: Güncel çevrimiçi öneriler · Erişim: 2026-10-25

  7. Aortic Valve Replacement vs Clinical Surveillance in Asymptomatic Severe Aortic Stenosis: A Systematic Review and Meta-Analysis. ↗

    Généreux P ve arkadaşları · Kaynak tarihi: 2025 · Erişim: 2026-10-25

  8. Echocardiographic assessment of aortic stenosis: a practical guideline from the British Society of Echocardiography ↗

    Ring L ve arkadaşları; BSE · Kaynak tarihi: 2021 · Erişim: 2026-10-25

  9. 2025 ESC/EACTS Guidelines for the management of valvular heart disease ↗

    ESC/EACTS · Kaynak tarihi: 2025 · Erişim: 2026-10-25

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 7 ARAŞTIRMA

7 ilgili çalışma seçilmiştir; 20 üst sınırdır, zorunlu sayı değildir.

01 · AORT DARLIĞININ İLERLEME HIZLARI

Aortic Stenosis Progression: A Systematic Review and Meta-Analysis.

Willner N ve arkadaşları · JACC. Cardiovascular imaging · 2023

Çalışma türü: Sistematik derleme ve meta-analiz

Kapsam: 24 prospektif çalışma; 5.450 hasta.

ÖZET

Başlangıçtaki daha ileri darlık, ortalama gradyan, tepe hız ve kalsiyum skorunda daha hızlı ilerlemeyle ilişkiliydi.

Ölçütler arasında sonuçlar değişti; cinsiyet karşılaştırmaları az çalışma ve düşük güvenle sınırlıydı.

02 · LİPOPROTEİN(A) VE HEMODİNAMİK İLERLEME

Lipoprotein(a) and Calcific Aortic Valve Stenosis Progression: A Systematic Review and Meta-Analysis.

Arsenault BJ ve arkadaşları · JAMA cardiology · 2024

Çalışma türü: Beş uzunlamasına klinik kohortun meta-analizi

Kapsam: Ölçümleri mevcut 710 hasta.

ÖZET

Yüksek lipoprotein(a) grubunda jet hızı ve ortalama gradyan daha hızlı arttı; kapak alanı değişiminde belirgin fark gösterilmedi.

Gözlenen ilişki, lipoprotein(a) düşürmenin kapak hastalığını tedavi ettiğini kanıtlamaz.

03 · BELİRTİSİZ ÇOK AĞIR DARLIKTA ON YILLIK ERKEN CERRAHİ SONUÇLARI

Early Surgery or Conservative Care for Asymptomatic Aortic Stenosis at 10 Years.

Kang DH ve arkadaşları · The New England journal of medicine · 2026

Çalışma türü: Randomize RECOVERY çalışmasının uzun dönem izlemi

Kapsam: 145 belirtisiz, çok ağır aort darlığı hastası.

ÖZET

Erken cerrahide ameliyat çevresi ölüm veya kardiyovasküler ölüm birleşik sonucu konservatif izleme göre daha düşüktü.

Seçilmiş çok ağır darlık grubudur; tüm belirtisiz hastalara veya TAVI yaklaşımına doğrudan genellenemez.

04 · BELİRTİSİZ AĞIR DARLIKTA ERKEN KAPAK DEĞİŞİMİ

Aortic Valve Replacement vs Clinical Surveillance in Asymptomatic Severe Aortic Stenosis: A Systematic Review and Meta-Analysis.

Généreux P ve arkadaşları · Journal of the American College of Cardiology · 2025

Çalışma türü: Randomize çalışmaların meta-analizi

Kapsam: Dört çalışma; 1.427 hasta.

ÖZET

Erken girişim plansız kardiyovasküler veya kalp yetersizliği yatışını ve inmeyi azalttı. Toplam ve kardiyovasküler ölüm farkı istatistiksel olarak gösterilemedi.

Ölüm analizlerinde çalışmalar arası heterojenlik yüksekti; ortalama izlem yaklaşık dört yıldı.

05 · SEMPTOMATİK AĞIR DARLIKTA TAVI VE CERRAHİ

Transcatheter aortic valve implantation vs. surgical aortic valve replacement for treatment of symptomatic severe aortic stenosis: an updated meta-analysis.

Siontis GCM ve arkadaşları · European heart journal · 2019

Çalışma türü: Randomize çalışmaların meta-analizi

Kapsam: Yedi çalışma; 8.020 katılımcı.

ÖZET

İki yıla kadar TAVI ile ölüm ve inme daha azdı; cerrahide majör damar komplikasyonları ve kalıcı pil gereksinimi daha az görüldü.

2019 cihaz ve çalışma kapsamını yansıtır; yaşam boyu kapak dayanıklılığını veya her anatomik alt grubu belirlemez.

06 · DÜŞÜK RİSKLİ GENÇ HASTALARDA NOTION-2 ÜÇ YILLIK İZLEM

Three-Year Follow-Up of the NOTION-2 Trial: TAVR Versus SAVR to Treat Younger Low-Risk Patients With Tricuspid or Bicuspid Aortic Stenosis.

Jørgensen TH ve arkadaşları · Circulation · 2025

Çalışma türü: Randomize çalışmanın izlemi

Kapsam: 60–75 yaş aralığında 370 hasta.

ÖZET

Üç yılda genel klinik sonuçlar ve biyoprotez bozulma oranları TAVR ile cerrahi arasında benzerdi.

Biküspit alt grupta TAVR lehine olmayan, istatistiksel olarak kesinleşmeyen sinyal vardı; güven aralığı genişti ve daha uzun izlem gerekir.

07 · KALSİFİK AORT DARLIĞININ GENETİK İLİŞKİLERİ

Genetics of Calcific Aortic Stenosis: A Systematic Review.

Vassiliou VS ve arkadaşları · Genes · 2024

Çalışma türü: Sistematik derleme

Kapsam: Nitel senteze alınan 31 insan çalışması.

ÖZET

Lipit, inflamasyon ve kalsifikasyon yollarıyla ilişkili çok sayıda genetik ilişki tanımlandı.

İlişkiler rutin gen panelinin yararını veya gen tedavisinin etkinliğini kanıtlamaz; hipotez oluşturan bulgular klinik uygulamadan ayrılmalıdır.

Bu içerik eğitim amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi yerine geçmez. Acil belirtilerde değerlendirmeyi geciktirmeyin.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.