ASİT SIVISI ANALİZİ

Asit sıvısı analizi, karın boşluğunda birikmiş sıvının nedenini ve enfekte olup olmadığını araştıran laboratuvar değerlendirmesidir. Siroz önemli bir neden olmakla birlikte bütün asitler sirozdan kaynaklanmaz. Kalp yetersizliği, malignite, tüberküloz ve pankreas hastalıkları da değerlendirilir. Başlangıç incelemesi hastalık öyküsü, muayene, görüntüleme ve kan testleriyle birlikte yürütülür. Sıvı albumini, aynı zamanda alınan kan albuminiyle karşılaştırılarak serum-asit albumin gradyanı hesaplanabilir. Bu bilgi, portal toplardamar sistemindeki basınç artışının rolünü anlamaya yardım eder. Sıvının yalnız görünümü veya tek bir protein değeri bütün nedenleri açıklamaz. Laboratuvar sonucu klinik değerlendirmeyi tamamlar.

Yeni başlayan asitte tanısal örnek alınması önerilir. İlk incelemede toplam protein ve albumin gradyanı değerlendirilir; daha özel testler ise olası nedene göre seçilir. Örneğin kanser kuşkusunda hücresel inceleme, pankreasla ilişkili durumda amilaz veya tüberküloz olasılığında ilgili testler gündeme gelebilir. Her örnekte bütün testlerin gelişigüzel istenmesi yerine, önceden belirlenen klinik soruya yanıt aranır. Bu yaklaşım, küçük miktardaki örneğin uygun incelemelere yönlendirilmesini sağlar. Bir testin istenmemiş olması her zaman eksiklik değildir; önemli olan hastanın riskleri ve olası nedenlerinin sistematik değerlendirilmesidir. Sonuçlar gerektiğinde ek araştırmanın yönünü belirler.

Asit enfeksiyonu düşünüldüğünde zamanında örnekleme önemlidir. Spontan bakteriyel peritonit tanısı alan hastaları inceleyen iki merkezli bir çalışmada, hastaneye yatıştan sonra örneklemenin gecikmesi daha yüksek hastane içi ölümle ilişkili bulunmuştur. Bu gözlemsel çalışma, gecikmenin bütün farkı doğrudan oluşturduğunu kanıtlamaz; hastalık şiddeti ve bakım süreçleri gibi etkenler sonuçları etkileyebilir. Bununla birlikte tanısal örneğin gereksiz ertelenmemesi gerektiğini destekler. Çalışmadaki zaman aralıkları evde beklemek için güvenli süreler olarak yorumlanmamalıdır. Klinik şüphe olduğunda amaç, örnek ve tedavi kararlarının sağlık ekibi tarafından gecikmeden ele alınmasıdır. Analiz, zamanında bakımın bir parçasıdır.