İçeriğe geç
Madde metnine geç
HASTALIK

BEHÇET ÜVEİTİ

ÖZET

Behçet üveiti, sistemik Behçet hastalığının göz içindeki iltihabi tutulumudur; bu madde özellikle görmeyi tehdit eden retina ve damar bulgularına odaklanır. Genellikle tekrarlayan, granülomatöz olmayan ve iki gözü etkileyebilen bir tablo oluşturur. Ataklar arasında yakınmalar azalabilir; buna rağmen daha önce oluşmuş retina veya görme siniri hasarı kalıcı görme kaybına yol açabilir. Görmeyi bozan sorunlar yalnız aktif iltihapla sınırlı değildir; makula iskemisi, retina atrofisi ve yeni damar oluşumuyla ilişkili komplikasyonlar da uzun dönemde önem taşır.

Tanı yalnız ağız yarasına ya da bir genetik teste dayanmaz. Gözdeki inflamasyon örüntüsü, tekrarlayan ağız ve genital yaralar, deri bulguları ve diğer organ yakınmaları birlikte değerlendirilir. HLA-B51 sonucu tek başına göz hastalığını doğrulamaz. Çocuklarda klinik örüntü ve tedavi kanıtı erişkinlerden farklı değerlendirilmelidir; erişkin araştırmalarındaki başarı oranları çocuklara doğrudan aktarılmaz.

Görme keskinliği tek başına aktiviteyi göstermez. Fundus fotoğrafı yapısal değişiklikleri belgelendirirken flöresein anjiyografi retina damarlarındaki sızıntıyı, kanlanma kaybını ve yeni damarları değerlendirir. Optik koherens tomografi makula ödemini ve retinal yapıyı gösterir. Bu incelemeler birbirinin yerine geçmez; özellikle OCT anjiyografi, aktif damar sızıntısını değerlendiren flöresein anjiyografinin otomatik alternatifi değildir.

Aktif hastalıkta amaç klinik ve anjiyografik remisyon sağlamaktır. Görmeyi tehdit eden arka segment inflamasyonu erken sistemik immünosupresif ve biyolojik tedavi gerektirebilir; kortikosteroid tek başına uzun dönem çözüm değildir. Tedavi değişikliği ve azaltma kararında göz muayenesi kadar görüntüleme de önem taşır.

İlaç seçimi eşlik eden hastalıklara göre değişir. Özellikle nöro-Behçet öyküsü siklosporin kullanımını sınırlar. Retina infiltratlarının enfeksiyonla karışabileceği unutulmamalı; toksoplazmoz, tüberküloz ve sifiliz gibi nedenler uygun klinik değerlendirmeyle dışlanmalıdır. Bu ayrım yapılmadan yalnız inflamasyon baskılanması, güvenli bir tedavi planı yerine geçmez.

Kaynaklar:[1][2][4][3][5]
ANAHTAR KELİMELER
  • Behçet üveiti
  • Retinal vaskülit
  • Flöresein anjiyografi
  • Makula ödemi
  • Anti-TNF
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL OKUYUCU İÇİN

Gözün içindeki iltihap bulanık görme, uçuşmalar ve bazen ağrı veya kızarıklık yapabilir. Retina damarlarının etkilenmesi, merkezi görme alanında sıvı birikimi ve tekrarlayan ataklar görmeyi bozabilir. Belirtilerin geçmesi her zaman hastalığın tamamen durduğu anlamına gelmez.

Kaynaklar:[1]

ACİL DEĞERLENDİRME

Yeni başlayan veya belirginleşen görme bulanıklığında gecikmeden göz hekimi değerlendirmesi isteyin; önceki atağa benziyor diye rutin randevuyu beklemeyin.

Kaynaklar:[8]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

Atakların başlangıcı, iki göz arasındaki zaman farkı, önceki ilaçlar ve yanıt sorgulanır. Oral/genital ülser, deri, eklem, damar ve nörolojik yakınmalar kaydedilir; sistemik tanı henüz konmamış olabilir. HLA-B51 pozitifliği klinik bağlam olmadan tanı koydurmaz.

Kaynaklar:[2]

FİZİK MUAYENE

Her gözde görme keskinliği, ön kamara hücresi, hipopiyon, vitreus inflamasyonu, retina infiltratları ve damar bulguları değerlendirilir. Ön ve arka segment tutulumu birlikte aranır; nongranülomatöz inflamasyon tipiktir fakat tek bir bulgu hastalığa özgü değildir.

Kaynaklar:[1]

AYIRICI TANI

Özellikle retina infiltratı olan hastada toksoplazmoz, tüberküloz ve sifiliz araştırılır. İnflamatuvar retinal ven tıkanıklığı sıradan vasküler tıkanıklıkla karışabilir; yaş, eşlik eden inflamasyon ve çok odaklı örüntü birlikte yorumlanır.

Kaynaklar:[5]

TANISAL YAKLAŞIM

Geniş alan fundus fotoğrafı, flöresein anjiyografi ve OCT birbirini tamamlar. Anjiyografide damar/diske ait sızıntı, nonperfüzyon ve neovaskülarizasyon; OCT’de makula ödemi, retinal infiltrasyon ve subretinal sıvı değerlendirilir. FAF, ICGA ve OCTA’nın rolleri sınırlıdır.

Kaynaklar:[4]

TEDAVİ

2026’da yayımlanan EULAR güncellemesi aktif Behçet üveitinde immünosupresyonu önerir. Görmeyi tehdit eden posterior tutulumda erken monoklonal anti-TNF, tercihen diğer immünosupresiflerle infliksimab düşünülür; bu tercih doğrudan ilaçlar arası üstünlük kanıtı değildir. Glukokortikoid monoterapisi önerilmez. İzole anterior olgularda sistemik tedavinin gerekliliği tartışmalıdır; uzman bireyselleştirmesi gerekir.

Nöro-Behçet öyküsünde siklosporinden kaçınılır; parankimal nörolojik tutulum gelişirse mevcut siklosporin yeniden değerlendirilip kesilir. Kolşisin tek başına göz tutulumunun yeterli tedavisi kabul edilmez.

Sistemik immünosupresyon öncesi kan sayımı, karaciğer/böbrek işlevleri ve tüberküloz taraması; tedavi sırasında uygun laboratuvar ve yan etki izlemi planlanır.

Kaynaklar:[3][5][9]

İZLEM VE ÖNERİLER

Klinik sakinlik tek başına yeterli değildir; özellikle tedavi değişimi veya azaltımı öncesi anjiyografik aktivite değerlendirilir. Her hasta için kanıtlanmış tek bir anjiyografi aralığı yoktur. İlaç bırakma, kalıcı remisyon değerlendirilerek kademeli ve uzman gözetiminde planlanır.

Çocuklarda doz ve izlem yaşa göre uyarlanır. Pediatrik kanıt çoğunlukla küçük serilere dayandığından erişkin tedavi sonuçları kesin çocuk etkinlik oranı olarak sunulmaz.

Kaynaklar:[3][2]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

KIRMIZI BAYRAKLAR VE SEVK

Yoğun vitritis, optik disk şişliği, makula ödemi veya retina infiltratı görmeyi tehdit eden tutulum göstergeleridir. Göz hastalıkları ile ilgili sistemik uzmanlıkların birlikte hızlı değerlendirmesi gerekir.

Kaynaklar:[5]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Decoding Behcet’s Uveitis: an In-depth review of pathogenesis and therapeutic advances ↗

    Journal of Neuroinflammation · Kaynak tarihi: 2024-05-22 · Erişim: 2026-10-27

  2. International consensuses and guidelines on managing ocular Behçet’s disease ↗

    AAPPO / APVRS / APSOII / ARI · Kaynak tarihi: 2025-11-07 · Erişim: 2026-10-27

    İlk çevrimiçi yayın 7 Kasım 2025; sayı Kasım–Aralık 2025.

  3. EULAR recommendations for the management of Behçet’s syndrome: 2025 update ↗

    EULAR / Annals of the Rheumatic Diseases · Kaynak tarihi: 2026-03-23 · Erişim: 2026-10-27

    2025 güncellemesi: çevrimiçi yayın 23 Mart 2026; sayı Haziran 2026.

  4. Evidence and Consensus Based Imaging Guidelines in Behçet Disease Uveitis: Multimodal Imaging in Uveitis Taskforce Report 18 ↗

    Ophthalmology Retina / MUV Taskforce · Kaynak tarihi: 2026-08-25 · Erişim: 2026-10-27

  5. British Association of Dermatologists and British Society for Rheumatology living guideline for managing people with Behçets 2025 ↗

    BAD / BSR · Kaynak tarihi: 2025-10-03 · Erişim: 2026-10-27

    İlk yayın 3 Ekim 2025; düzeltilmiş dizgi 7 Şubat 2026.

  6. Combinations of immunomodulatory agents for prevention of uveitis relapse in patients with severe Behçet’s disease already on corticosteroid therapy: a randomised, open-label, head-to-head trial ↗

    The Lancet Rheumatology · Kaynak tarihi: 2024-09-02 · Erişim: 2026-10-27

    İlk çevrimiçi yayın 2 Eylül 2024; sayı Kasım 2024.

  7. Ten-year follow-up of infliximab treatment for uveitis in Behçet disease patients: A multicenter retrospective study ↗

    Frontiers in Medicine · Kaynak tarihi: 2023-01-20 · Erişim: 2026-10-27

  8. Uveitis ↗

    Moorfields Eye Hospital NHS Foundation Trust · Erişim: 2026-10-27

    Klinik güncelleme tarihi belirtilmemiştir.

  9. Initiation of Immunosuppression: The Patient Pathway ↗

    University Hospitals Sussex NHS Foundation Trust · Kaynak tarihi: 2025-10-27 · Erişim: 2026-10-27

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 2 ARAŞTIRMA

2 doğrulanmış bibliyografik kayıt seçildi; yirmi sayısı hedeflenmedi. Bu seçki sistematik derleme, eksiksiz literatür taraması veya klinik onay değildir.

01 · AĞIR BEHÇET ÜVEİTİNDE ÜÇ İMMÜNOMODÜLATÖRÜN KARŞILAŞTIRILMASI

Combinations of immunomodulatory agents for prevention of uveitis relapse in patients with severe Behçet’s disease already on corticosteroid therapy: a randomised, open-label, head-to-head trial

Zhenyu Zhong, Dan Deng, Yu Gao, Qingqing Bu, Lingyu Dai, Xiaojie Feng, Chong Tang, Xiang Luo, Yao Wang, Chunjiang Zhou, Guannan Su, Peizeng Yang · The Lancet Rheumatology · 2024

Çalışma türü: Tek merkezli randomize, açık etiketli, değerlendirici kör çalışma; ilk altı aylık sonuçlar

Kapsam: Steroid kullanan, anti-TNF almamış, ≥18 yaş ağır üveitli 270 kişi; 261 kişi analiz edildi.

ÖZET

Yıllıklandırılmış nüks oranı siklosporinde 1,84, interferonda 1,44, adalimumabda 0,95 idi. Adalimumab siklosporinden üstündü; interferonun adalimumabdan aşağı olmadığı gösterilemedi. Ciddi olaylar sırasıyla 12/90, 8/90 ve 7/90 kişide görüldü.

Tek merkez ve tamamı Doğu Asyalı örneklem; steroid eş tedavisi ve açık etiketli tasarım genellenebilirliği sınırlar. Tam metin PDF incelenmedi; özgün özet ve erişilen yayıncı bölümleri kullanıldı.

02 · BEHÇET ÜVEİTİNDE İNFLİKSİMABIN ON YILLIK İZLEMİ

Ten-year follow-up of infliximab treatment for uveitis in Behçet disease patients: A multicenter retrospective study

Masaru Takeuchi, Yoshihiko Usui, Kenichi Namba, Hiroshi Keino, Masaki Takeuchi, Hiroshi Takase, Koju Kamoi, Keitaro Hase, Takako Ito, Kei Nakai, Kazuichi Maruyama, Eri Kobayashi, Hisashi Mashimo, Tomohito Sato, Nobuyuki Ohguro, Junko Hori, Annabelle A. Okada, Koh-Hei Sonoda, Nobuhisa Mizuki, Hiroshi Goto · Frontiers in Medicine · 2023

Çalışma türü: Çok merkezli retrospektif uzun dönem kohort

Kapsam: Önceki 164 Japon hastanın 24’ü takip dışı; 140 kişi analiz edildi.

ÖZET

106/140 hasta on yıl infliksimab kullanmayı sürdürdü. Devam eden 106 kişinin 50’sinde nüks görüldü. Görme iyileşmesi ikinci yıldan onuncu yıla korundu; başlangıç görmesi çok düşük gözlerde anlamlı iyileşme gösterilmedi.

43 hastada advers olay bildirildi; advers olay nedeniyle bırakma sayısı metinle tabloda tutarsızdır. Kontrol grubu yok; takip kaybı, sağkalım/seçilim ve merkezler arası kayıt farkları vardır. Tekli tedavide daha yüksek devam oranı, kombinasyondan nedensel üstünlük kanıtlamaz.

Bu içerik eğitim amaçlı, hekim ve yönetici incelemesi bekleyen taslaktır; kişisel tanı, reçete veya tedavi planı değildir.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.