BLEFARİT

BELİRTİLER VE BULGULAR

Sabah kapakların yapışması, kirpik diplerinde pullar, batma, kızarıklık ve gözde yabancı cisim hissi sık görülür. Yakınmaların bir süre düzelip yeniden başlaması olağandır. Hastanın yalnız alevlenme sırasında değil, günlük yaşamında da kapak bakımını sürdürebilmesi önemlidir. Belirtilerinin tekrarlaması tek başına yeni bir bulaş olduğunu göstermez. [1]

Kapak kenarındaki yağ bezlerinin tıkanması gözyaşı tabakasının işlevini bozabilir. Bu nedenle göz kuruluğu ile blefarit birlikte bulunabilir. Bu birliktelik, yalnız kapaktaki pulların değil göz yüzeyindeki yakınmaların da sorgulanmasını gerektirir. Bazı kişilerde kapakta şalazyon denilen sınırlı şişlikler gelişir. Kaşıntı yüzünden sürekli ovuşturmak yakınmaları artırabileceğinden hastaya nazik bakımın nasıl yapılacağı gösterilmelidir. [2]

NEDENLER VE RİSKLER

Ciltte normalde bulunan bakterilere karşı duyarlılık, seboreik dermatit, egzama ve bazı başka deri sorunlarıyla ilişki vardır. Yağ bezlerinin yeterli veya uygun yağ üretememesi de rol oynar. Tek bir neden her hastayı açıklamaz. Hastalık çocuklarda da görülebilir; yalnız yaşlılara özgü değildir. Saçlı deride kepek veya yüzde rozasea varsa bunların değerlendirilmesi bakımın parçasıdır. [2,3]

TANISAL YAKLAŞIM VE AYIRICI TANI

Tanı göz ve kapak muayenesiyle konulur. Yakınmaların süresi, kullanılan kozmetikler, lensler, deri hastalıkları ve daha önce uygulanan tedaviler öğrenilir. Kirpik kökleri, kapak kenarı ve göz yüzeyi birlikte değerlendirilir. Tek başına “gözüm kızarıyor” ifadesi blefarit tanısı için yeterli değildir. Hekim gerektiğinde başka göz yüzeyi hastalıklarını araştırır. [3]

Tablo, hastalığın kapak kenarıyla sınırlı yakınmaları ile daha ciddi uyarılar arasındaki farkı vurgular. [1,2]

YÖNETİM VE TEDAVİ İLKELERİ

İlk basamak, temiz ve yakmayacak sıcaklıktaki kompresle kabukları yumuşatmak, ardından kapak kenarlarını nazikçe temizlemektir. Ellerin önceden yıkanması ve her göz için temiz malzeme kullanılması uygundur. Amaç deriyi sertçe kazımak değil birikintileri uzaklaştırmaktır. Kullanılacak temizleyici veya hazır kapak mendili göz çevresine uygun olmalı; tahriş gelişirse uygulama gözden geçirilmelidir. [3]

Gözyaşı desteği bazı kişilerde yakınmaları hafifletebilir. Bakteriyel bileşenin önemli bulunduğu olgularda hekim antibiyotikli damla, pomad veya seçilmiş durumlarda ağızdan tedavi planlayabilir. Steroidli damlalar ancak uygun değerlendirmeden sonra, hekim denetiminde kullanılmalıdır. Başkasının damlasını denemek veya her atakta aynı reçeteyi kendiliğinden tekrarlamak güvenli bir bakım planı değildir. [3]

İZLEM, KORUNMA VE ÖZEL GRUPLAR

Belirtiler varken kontakt lens ve göz makyajına ara verilmesi önerilir. Bakımın kısa süreli bir kür değil, tekrarı azaltan düzenli alışkanlık olduğu açıklanmalıdır. Uygun temizliğe rağmen düzelmeyen, kötüleşen veya belirgin tekrarlayan hastalıkta tanı ve uygulama tekniği yeniden değerlendirilir. Ağır olgularda göz hekimine yönlendirme gerekir. [1]

Çocukta bakımı bir yetişkinin gözetmesi, sıcak kompresin yakmaması ve göze baskı yapılmaması önemlidir. Deri hastalığı bulunan kişide yalnız kapakları tedavi etmek yeterli olmayabilir. Kontrolde hastanın bakım önerilerini gerçekten uygulayabildiği ve hangi ürünün tahriş yaptığı konuşulmalıdır. [2]

ACİL UYARILAR VE BAŞVURU

Gözün içinde ağrı, yeni bulanık görme, görme kaybı veya çok belirgin kızarıklık varsa aynı gün tıbbi değerlendirme gerekir. Bunlar sıradan kapak kabuklanmasının beklenen devamı sayılmaz. Ani ciddi görme kaybında acil servise başvurulmalıdır. [1]

KLİNİK AKIL KARTI

Bu bölümün içeriği aşağıdaki klinik akıl kartında sunulmuştur.