CLOSTRİDİOİDES DİFFİCİLE ENFEKSİYONU

GENEL BAKIŞ

Bu bölümün ilk açıklaması yukarıdaki özette sunulmuştur.

BELİRTİLER VE BULGULAR

İshal, ateş, karında hassasiyet veya ağrı, iştahsızlık ve bulantı görülebilir. Sıvı kaybı ve kalın bağırsak iltihabı sık komplikasyonlardır. Ağır hastalık bağırsakta ciddi genişleme, sepsis veya yaşamı tehdit eden başka sonuçlara ilerleyebilir. Hastalık şiddeti yalnız dışkı sayısına bakılarak belirlenmez; kişinin genel durumu, sıvı alımı ve karın yakınmaları da önemlidir. [1]

NEDENLER VE RİSKLER

İleri yaş, yakın zamanda hastane veya bakım kurumunda bulunma, bağışıklığın baskılanması ve daha önce C. difficile enfeksiyonu geçirme riski artırır. Sporlar dışkıyla kirlenmiş yüzeylerde bulunabilir ve eller üzerinden taşınabilir. Yeni bir sağlık kuruluşuna başvururken yakın zamandaki antibiyotikleri ve önceki enfeksiyon öyküsünü söylemek önemlidir. İlaç ismini hatırlamıyorsanız reçete veya ilaç kutusunu göstermek yararlı olabilir. [1]

TANISAL YAKLAŞIM VE AYIRICI TANI

Tanı, uygun belirtilerle birlikte dışkıda etkene veya toksinine yönelik testin değerlendirilmesine dayanır. Bağırsakta bakterinin bulunması ile hastalık oluşturması farklıdır: belirtisiz taşıyıcı da pozitif test verebilir. Bu yüzden sonuç tek başına tedavi kararı değildir. Hekim dışkı yumuşatıcı veya müshil kullanımını ve diğer ishal nedenlerini araştırır. Gereksiz test, taşıyıcılığın enfeksiyon sanılmasına yol açabilir. [2]

Klinik şüphe olduğunda hastanede temas önlemleri geciktirilmez. Test sonucu beklenirken uygun korunma sağlanması, enfeksiyonun başka hastalara taşınmasını azaltmayı amaçlar. Sağlık ekibine dışkılama sıklığını ve kullanılan bütün ilaçları doğru anlatmak, hem tanıyı hem izolasyon kararını destekler. [2]

YÖNETİM VE TEDAVİ İLKELERİ

Tedavide C. difficile üzerine etkili uygun antibiyotik kullanılır. Hastalığa zemin hazırlayan başka antibiyotiğin sürdürülüp sürdürülmeyeceği hekim tarafından yeniden değerlendirilir; hasta gerekli bir tedaviyi kendi başına kesmemelidir. Ağızdan sıvı alımı desteklenir, ağırlaşan olgular hastanede izlenebilir. Evde bakımın güvenli olup olmadığı genel durum ve komplikasyon riskiyle belirlenir. Reçetelenen tedaviyi önerilen şekilde tamamlamak önemlidir. [3]

İZLEM, KORUNMA VE ÖZEL GRUPLAR

Yakınmalar tamamen düzelmişse rutin “iyileşti mi” dışkı testi önerilmez; kişi bakteri taşımaya devam edebilir. Yeniden ishal gelişmesi ise farklı bir durumdur ve klinik değerlendirme gerektirir. Kontrol testinin gereksiz olması, belirtiler tekrarladığında yardım istenmemesi anlamına gelmez. Bu ayrım, hastanın test sonucuna değil kendi durumundaki değişikliklere de dikkat etmesini sağlar. [2]

Tekrarlayan hastalıkta ek tedavi seçenekleri gündeme gelebilir. Dışkı mikrobiyotasıyla ilgili uygulamalar seçilmiş hastalarda uzman merkezlerde değerlendirilir; evde yapılacak bir işlem değildir. Kontrole giderken önceki atakları, tedavileri ve düzelme sürelerini kaydetmek bakım planını kolaylaştırır. İleri yaşta veya ek hastalığı olanlarda kötüleşme halinde erken yeniden değerlendirme önem taşır. [3]

El ve çevre temizliği korunmanın önemli parçasıdır. Hasta ve yakınları tuvalet sonrası ve yemek öncesi sabunla el yıkamalı; kullanılan yüzeylerin temizliği için sağlık ekibinin önerilerini izlemelidir. Bulaşın ev ve kurum arasında taşınmaması için önceki tanının bakım verenlerle paylaşılması yararlıdır. [1]

ACİL UYARILAR VE BAŞVURU

Antibiyotik kullanırken başlayan ishal, kanlı dışkı veya uzayan yakınmalar için gecikmeden değerlendirme alın. Tedavi sırasında çok kötü hissetme, artan ağrı veya yakınmaların geri dönmesi kontrol gerektirir. [3]

Yeni bilinç bulanıklığı, konuşma bozulması, belirgin solunum güçlüğü veya hızla kötüleşen genel durumda acil yardım alın; rutin kontrolü beklemeyin. Enfeksiyon sırasında çok az idrar yapmak da acil değerlendirme gerektirir. Bu belirtiler sepsis gibi ağır komplikasyonlara işaret edebilir. [4]

AKIL KARTI

Pozitif test tek başına hastalık değildir. Belirtisiz kişide kontrol testi genellikle gerekmez. Yeniden ishal olduğunda ise sağlık ekibine haber verin. [2]

Tablo evde ilaç seçimi için kullanılmamalıdır. [3]