İçeriğe geç
Madde metnine geç
HASTALIK

DESMOİD TÜMÖR

ÖZET

Desmoid tümör, bağ dokusunu oluşturan fibroblastlardan gelişen, bulunduğu bölgede çevre dokulara ilerleyebilen bir tümördür. Başka organlara metastaz yapmaması, her zaman zararsız olduğu anlamına gelmez. Karın içinde veya duvarında, omuzda ve uzuvlarda görülebilir. Büyüme hızı değişkendir; bazı tümörler aynı kalabilir ya da küçülebilirken bazıları ilerler. Ağrı, şişlik ve hareket güçlüğü yaşam kalitesini etkileyebilir.

Klinik sorun yalnız kitlenin çapı değildir. Yerleşime göre bağırsak ya da idrar yolu tıkanması, damar ve sinirlere bası gibi sonuçlar gelişebilir. Sporadik olgular ile ailesel adenomatöz polipozisle ilişkili olgular aynı genetik bağlamı taşımaz. Aile öyküsü, bilinen polipozis ve önceki tanılar görüşmede önemlidir. Kesin tanı görüntüleme ve biyopsiyle değerlendirilir; deneyimli patolog görüşü yanlış tanı riskini azaltmaya yardımcı olur.

Erişkinlerde başlangıç yaklaşımı çoğu zaman hemen ameliyat değil, uzman ekip eşliğinde aktif izlemdir. Bu, hastayı kontrolsüz bırakmak anlamına gelmez. Tümörün ilerlemesi yaşamı veya işlevi tehdit ediyorsa bekleme uygun olmayabilir. Başlangıçta üç ila altı aylık değerlendirmeler kullanılabilir; kararlı hastalıkta aralık uzatılabilir. İlerleme, belirgin yakınmalar, anatomik risk ve tedavinin yol açabileceği zarar birlikte tartılarak aktif tedavi kararı verilir.

Sistemik tedavi seçeneklerinden nirogasestat, ilerleyen desmoid tümörü olan erişkinlerde randomize bir çalışmada değerlendirilmiştir. DeFi araştırmasında plaseboya göre ilerleme veya ölüm tehlikesi azalmış, objektif yanıt daha sık görülmüştür. Bununla birlikte ishal ve yumurtalık işlev bozukluğu gibi yan etkiler önemlidir. Bu çalışma bütün küçük, sessiz veya kararlı tümörlerin ilaçla tedavi edilmesi gerektiğini göstermez; çocuklar için de aynı kanıt sayılmaz.

İlaç seçilirse izlem yalnız tümör görüntülerinden ibaret değildir. Nirogasestatın güncel ABD ürün bilgisi karaciğer testleri, fosfat ve potasyum düzeyleri ile deri değerlendirmesine dikkat çeker. Üreme potansiyeli bulunan kişilerde yumurtalık toksisitesi ve gebelikte zarar olasılığı tedavi öncesinde konuşulmalıdır. Uzun dönem doğurganlık etkisi kesinleşmiş değildir. Hasta yararı, yan etkiler ve kişisel hedefler birlikte değerlendirilerek güvenlik planı oluşturulur.

Kaynaklar:[1][2][3][5][6]
ANAHTAR KELİMELER
  • desmoid tümör
  • aktif izlem
  • beta-katenin
  • ailesel adenomatöz polipozis
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL BAKIŞ VE KAPSAM

Metastaz yapmayan fakat yerel olarak zarar verebilen fibroblastik tümördür.

Kaynaklar:[1]

BELİRTİLER VE GÜNLÜK YAŞAM

Kitle, ağrı, şişlik, uyku ve hareket sorunları olabilir; bazı olgular belirtisizdir.

Kaynaklar:[1]

NE ZAMAN YARDIM ALINMALI?

İzlem sırasında yeni veya artan ağrı ve işlev kaybını ekibe gecikmeden bildirin; aktif izlem kontrolsüz beklemek değildir.

Kaynaklar:[3]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

FAP/Gardner öyküsü, önceki girişimler, büyüme ve yakınmalar sorgulanır.

Kaynaklar:[3]

FİZİK MUAYENE

Kitlenin yeri, şişlik, ağrı ve hareket üzerindeki etkisi değerlendirilir.

Kaynaklar:[1]

AYIRICI TANI

Karın dışında fibroblastik sarkom/Gardner fibromu; karın içinde GIST, soliter fibröz tümör ve sklerozan mezenterit düşünülür.

Nükleer beta-katenin pozitifliği tek başına özgül değildir; negatiflik desmoidi dışlamaz.

Kaynaklar:[2][4]

TANISAL YAKLAŞIM

TANI VE TESTLERİN SINIRLARI

Görüntüleme ve uzman patolojik doğrulama gerekir. Tanı doğrulandıktan sonra rutin uzak metastaz evrelemesi genellikle gerekmez.

Kaynaklar:[3]

TEDAVİ

TEDAVİ VE GÜVENLİK

İlerleyen veya semptomatik erişkin hastalıkta yerel/sistemik seçenekler multidisipliner görüşülür; cerrahi otomatik ilk adım değildir.

Nirogasestat ABD endikasyonu, sistemik tedavi gereken ilerleyen erişkin hastalıktır; çocuklara aktarılmaz.

Kaynaklar:[3][6]

İZLEM VE ÖNERİLER

Aktif izlemde başlangıç 3–6 ay; kararlılıkta kişiselleştirilir.

Nirogasestatta karaciğer, elektrolit, deri ve üreme toksisitesi izlenir; aşırı duyarlılık bulguları değerlendirilir.

Kaynaklar:[3][6]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

ACİL UYARILAR VE SEVK

Yaşamı veya işlevi tehdit eden ilerlemede gözlem yerine acil uzman değerlendirmesi gerekir.

Kaynaklar:[3]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Desmoid Tumor ↗

    National Cancer Institute · Kaynak tarihi: 2019-02-27 · Erişim: 2026-10-28

  2. Desmoid tumours ↗

    DermNet · Erişim: 2026-10-28

    Temmuz 2023 incelemesi; kesin gün yok.

  3. Desmoid Tumours: Clinical Practice Guideline SAR-004, Version 2 ↗

    Alberta Health Services · Erişim: 2026-10-28

    Eylül 2025 sürüm 2; kesin gün yok.

  4. Immunohistochemistry for beta-catenin in the differential diagnosis of spindle cell lesions: analysis of a series and review of the literature ↗

    Histopathology · Kaynak tarihi: 2007-08-17 · Erişim: 2026-10-28

    17 Ağustos 2007 çevrimiçi; Ekim 2007 sayı.

  5. Nirogacestat, a γ-Secretase Inhibitor for Desmoid Tumors ↗

    New England Journal of Medicine · Kaynak tarihi: 2023-03-08 · Erişim: 2026-10-28

    8 Mart 2023 çevrimiçi; 9 Mart 2023 sayı.

  6. OGSIVEO (nirogacestat) prescribing information ↗

    DailyMed · Kaynak tarihi: 2026-09-01 · Erişim: 2026-10-28

    1 Eylül 2026 SPL yürürlük tarihi; bölüm kayıtları 31 Ağustos 2026.

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 1 ARAŞTIRMA

1 doğrudan ilgili çalışma/rehber seçildi; sayı kotası veya sistematik derleme iddiası yoktur. Erişim sınırları kanıt kaydında tutuldu; hekim değerlendirmesi beklenmektedir.

01 · DEFİ: İLERLEYEN ERİŞKİN DESMOİDİNDE RANDOMİZE KANIT

Nirogacestat, a γ-Secretase Inhibitor for Desmoid Tumors

Mrinal Gounder ve ark. · New England Journal of Medicine · 2023

Çalışma türü: Çift kör, randomize, plasebo kontrollü faz III

Kapsam: İlerleyen tümörü olan ≥18 yaş 142 kişi; nirogasestat 70, plasebo 72.

ÖZET

İlerleme/ölüm HR 0,29; objektif yanıt %41’e karşı %8. Üreme potansiyelli tedavi alan 36 kadının 27’sinde yumurtalık işlev bozukluğu.

Seçilmiş ilerleyen erişkin hastalık; kararlı/asemptomatik olgulara otomatik tedavi gerekçesi değildir. Fertilite güvenliği ayrıca değerlendirilmelidir.

Eğitim amaçlı taslaktır; kişisel tanı, tedavi veya acil yardım hizmetinin yerine geçmez. Klinik uzman incelemesi ve kullanıcı onayı beklenmektedir.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.