DİEULAFOY LEZYONU
ÖZET
Dieulafoy lezyonu, sindirim kanalı duvarındaki alışılmadık derecede geniş bir atardamarın üzerindeki ince doku örtüsünü aşındırmasıyla kanamaya yol açan nadir bir durumdur. Kanama için önceden oluşmuş belirgin bir ülser bulunması gerekmez. En sık midenin üst bölümünde görülse de ince bağırsak veya kolon gibi başka yerlerde de bulunabilir.
Kanama aralıklı olabilir; kan kusma veya siyah dışkılama görülebilir. Küçük lezyonun yeri, fazla kan veya kanamanın inceleme sırasında durmuş olması tanıyı güçleştirebilir. Endoskopi hem kaynağı belirlemek hem tedavi etmek için önemlidir. İlk incelemede odak bulunamaması, klinik şüphe sürüyorsa lezyonu kesin olarak dışlamaz.
Bu lezyonun kendisinin kanserleşme potansiyeli yoktur; asıl tehlike kan kaybıdır. Akut ve fazla miktarda kanama hastanede acil değerlendirme gerektirir. Tedavinin öncelikleri dolaşımı güvenli hale getirmek, kanama odağını bulmak ve kanamayı durdurmaktır. Kendiliğinden duran bir kanama yeniden başlayabileceğinden durum önemsiz kabul edilmemelidir.
Endoskopik olarak şüpheli damar odağından biyopsi alınması ağır kanamaya neden olabileceğinden kaçınılması gereken bir işlemdir. Tanı için tekrar endoskopi veya lezyonun yerine göre başka görüntüleme yöntemleri gerekebilir. Endoskopik tedavide mekanik ya da termal yöntemler kullanılabilir; ilk tedavinin başarısız olduğu durumlarda tekrar endoskopi, anjiyografik embolizasyon veya cerrahi değerlendirilir. Yöntem seçimi kanamanın yerine ve klinik duruma göre uzman ekipçe yapılır. Kanama odağı başka damarsal lezyonlardan ve özellikle mide girişine yakınsa Mallory–Weiss yırtığından ayırt edilmelidir.
Tedaviden sonra yeniden kanama olasılığı tamamen ortadan kalkmaz. Üst sindirim kanalı Dieulafoy lezyonu nedeniyle endoskopik tedavi uygulanmış 272 hastanın geriye dönük araştırmasında 46 kişide yeniden kanama bildirilmiştir. Yapışık pıhtılı Forrest IIb görünümü daha yüksek riskle ilişkiliydi. Bu sonuç, gözlemsel bir gruba aittir; her hasta için kesin olasılık vermez ve tek başına belirli bir tedavinin üstünlüğünü kanıtlamaz.
- Dieulafoy lezyonu
- Arteriyel kanama
- Endoskopik hemostaz
- Yeniden kanama
GENEL OKUYUCU
GENEL OKUYUCU: KÜÇÜK DAMAR ODAĞI, CİDDİ KANAMA
Dieulafoy lezyonu, sindirim kanalı duvarındaki normalden kalın bir atardamarın yüzeye açılarak kanamasıdır. En sık midede bulunur; bağırsakta da olabilir. Büyük bir ülser olmadan ağır kanama yapabilir. Kanama aralıklı olduğundan ilk incelemede gözden kaçabilir.
GENEL OKUYUCU: ACİL YARDIM
Kan kusmaya bayılacak gibi olma, bilinç bulanıklığı, hızlı soluma, soğuk-soluk cilt veya siyah dışkı eşlik ediyorsa acil yardım çağırın; kendiniz araç kullanmayın. Kan kusma dursa ve başka belirti olmasa bile gecikmeden hekimle görüşün.
GENEL OKUYUCU: GEÇMESİ BİTTİĞİ ANLAMINA GELMEZ
Bu damar lezyonu kanser öncüsü değildir; ancak kanama durup yeniden başlayabilir. Ağır kanamada hastane değerlendirmesi gerekir. Belirtinin geçici olarak kesilmesini kalıcı düzelme olarak yorumlamayın.
SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM
ANAMNEZ
PROFESYONEL: KANAMA ÖRÜNTÜSÜ
Hematemez, melena, önceki benzer ataklar, aralıklı düzelme ve NSAİİ kullanımı sorgulanır. Eşlik eden hastalıklar kaydedilir. Lezyonun malign potansiyeli olmaması, akut kan kaybının ciddiyetini azaltmaz.
FİZİK MUAYENE
PROFESYONEL: DOLAŞIM ÖNCELİĞİ
Hemodinamik instabilite ve belirgin anemi açısından değerlendirme yapılır; nabız, kan basıncı ve perfüzyon izlenir. Ortostatik hipotansiyon görülebilir, ancak instabil hastada ayakta test yapmak yerine güvenli resüsitasyon öncelenir. Hemoglobin sonucu klinik dolaşım değerlendirmesinden ayrı yorumlanmaz.
AYIRICI TANI
PROFESYONEL: ÜLSER VE YIRTIKTAN AYRIM
Ülser yatağı olmadan görülen çıkıntılı damar, peptik ülserden farklıdır. Bileşkeye yakın odakta Mallory–Weiss yırtığı, diğer vasküler malformasyonlar ve vasküler neoplaziler ayırıcı tanıdadır. Hematemez öncesi kusma yırtığı düşündürebilir; kesin ayrım endoskopik görünümle yapılır.
TANISAL YAKLAŞIM
PROFESYONEL: KÜÇÜK ODAĞI ARAYIN
Endoskopide küçük mukozal açıklıktan arteriyel sızıntı/fışkırma, belirgin ülser olmadan damar çıkıntısı veya yapışık pıhtı görülebilir. Kıvrımlar, mide içeriği ve kan lezyonu örtebilir; ilk negatif inceleme tanıyı kesin dışlamaz.
PROFESYONEL: BİYOPSİYLE DOĞRULAMAYIN
Şüpheli Dieulafoy odağından biyopsi, açık damarı yaralayıp ağır kanamaya neden olabileceğinden yapılmamalıdır. Kanama odağı bulunamazsa klinik yerleşime göre tekrar endoskopi, kolonoskopi/enteroskopi veya anjiyografik değerlendirme planlanır.
TEDAVİ
PROFESYONEL: ENDOSKOPİK HEMOSTAZ
CAG 2025, kanayan üst gastrointestinal Dieulafoy lezyonunda bant ligasyonu veya kanal içi klip; alternatif olarak temas termal yöntemlerini destekler. Tek başına epinefrin yerine mekanik/termal hemostaz tercih edilir. Öneriler koşullu, kanıt kesinliği çok düşüktür; anatomik erişim ve uygulayıcı deneyimi önemlidir.
PROFESYONEL: ENDOSKOPİ BAŞARISIZSA
Devam eden veya tekrarlayan kanamada hemodinamik stabilizasyon ve yeniden kanama kontrolü birlikte yürütülür. Endoskopik kontrol sağlanamıyorsa girişimsel radyolojiyle embolizasyon veya seçilmiş olguda cerrahi gerekir; tedavi tek bir ilaçla lezyonu kapatma yaklaşımına indirgenmez.
İZLEM VE ÖNERİLER
PROFESYONEL: YENİDEN KANAMAYI ERKEN YAKALAYIN
Hemostaz sonrası yeni hematemez, yeniden melena/hematokezya, dolaşım bozulması ve hemoglobin düşüşü izlenir. Bunlar yeniden kanama değerlendirmesini gerektirir. Tek merkez gözlemsel verileri bütün hastalara zorunlu 24–48 saatlik ikinci bakış endoskopisi kuralına dönüştürülmemelidir.
ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ
PROFESYONEL: GECİKTİRMEYEN SEVK
Büyük akut kanama hastaneye yatırılarak değerlendirilir. Hemodinamik bozulmada, odağın bulunamamasında veya endoskopik tedavi sonrası kanamanın yinelemesinde gastroenteroloji, girişimsel radyoloji ve cerrahi olanakları birlikte değerlendirilir. Aralıklı seyir güvenli taburculuğun tek ölçütü değildir.
KAYNAKLAR
Kaynakları görüntülemek için tıklayın
- Dieulafoy lesion of the gastrointestinal tract: what's new? A narrative review ↗
European Journal of Gastroenterology & Hepatology · Kaynak tarihi: 2026-07-29 · Erişim: 2026-10-27
PubMed: 29 Temmuz 2026 çevrimiçi; Eylül 2026 basılı.
- Dieulafoy læsion ↗
Sundhed.dk Lægehåndbogen · Kaynak tarihi: 2023-10-12 · Erişim: 2026-10-27
- Gastrointestinal bleeding from Dieulafoy’s lesion: Clinical presentation, endoscopic findings, and endoscopic therapy ↗
World Journal of Gastrointestinal Endoscopy · Kaynak tarihi: 2015-04-16 · Erişim: 2026-10-27
- Canadian Association of Gastroenterology Clinical Practice Guideline for the Endoscopic Management of Nonvariceal Nonpeptic Ulcer Upper Gastrointestinal Bleeding ↗
Canadian Association of Gastroenterology · Erişim: 2026-10-27
2025 kılavuzu; Ağustos dosyası ve nihai yayın aynı eserdir.
- Vomiting blood ↗
NHS · Kaynak tarihi: 2025-08-18 · Erişim: 2026-10-27
- Forrest-type IIb increases the risk of rebleeding after endoscopic treatment in patients with Dieulafoy’s lesion of the upper gastrointestinal tract ↗
Annals of Medicine · Kaynak tarihi: 2025-03-13 · Erişim: 2026-10-27
13 Mart 2025 çevrimiçi; 57(1):2478645 yıllık cilt.
- Is endoscopic band ligation superior to injection therapy for Dieulafoy lesion? ↗
Surgical Endoscopy · Kaynak tarihi: 2009-01-06 · Erişim: 2026-10-27
6 Ocak 2009 çevrimiçi; Temmuz 2009 basılı.
KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 2 ARAŞTIRMA
Doğrudan ilgili 2 yayın seçildi; yirmi yayın sayısına tamamlama yapılmadı. Bu seçki sistematik derleme veya insan klinik onayı değildir.
01 · DİEULAFOY KANAMASINDA BANT LİGASYONU VE ENJEKSİYON KARŞILAŞTIRMASI
Is endoscopic band ligation superior to injection therapy for Dieulafoy lesion?
Halil Alis, Osman Z Oner, Mustafa U Kalayci, Kemal Dolay, Selin Kapan, Aliye Soylu, Ersan Aygun · Surgical Endoscopy · 2009
Çalışma türü: Küçük prospektif randomize çalışma.
Kapsam: 18 erkek; 10 bant ligasyonu, 8 enjeksiyon tedavisi.
ÖZET
İzlemde enjeksiyon grubunun 6/8’inde yeniden kanama olurken bant grubunda 0/10 idi.
Özet erişimi; eski, çok küçük ve yalnız erkeklerden oluşan örneklem. Sonuç bütün modern enjeksiyon veya kombine yöntemlere genellenmez; sıfır olay kesin koruma kanıtı değildir.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 19125307 · DOI: 10.1007/s00464-008-0255-8
02 · DİEULAFOY LEZYONUNDA YENİDEN KANAMA İLE İLİŞKİLİ ETKENLER
Forrest-type IIb increases the risk of rebleeding after endoscopic treatment in patients with Dieulafoy’s lesion of the upper gastrointestinal tract
Jiayu Qiu, Yanhong Xia, Qingping Ouyang ve arkadaşları · Annals of Medicine · 2025
Çalışma türü: Tek merkez retrospektif kohort.
Kapsam: 312 adaydan seçilen, ilk endoskopik hemostazı başarılı 272 hasta.
ÖZET
Otuz günde 46/272 yeniden kanama görüldü. Forrest-tip IIb ve daha az endoskopist deneyimi, ayarlı analizde daha yüksek yeniden kanama olasılığıyla ilişkiliydi.
İlk hemostaz başarısızlıkları ve epinefrin monoterapisi dışlandı. Seçilim ve artık karıştırıcılık vardır; ilişki nedensellik veya evrensel risk skoru değildir. Ülser sınıflaması doğrudan tedavi algoritması olarak taşınamaz.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 40083167 · DOI: 10.1080/07853890.2025.2478645
Eğitim amaçlı, hekim incelemesini bekleyen taslaktır. Kişisel tanı veya tedavi talimatı değildir; ilaçlar bu metne göre başlanmamalı ya da kesilmemelidir.
BU MADDEYİ GELİŞTİRİN
Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.