DİSSOSİYATİF KİMLİK BOZUKLUĞU

Dissosiyatif kimlik bozukluğu, benlik ve kişinin kendi davranışlarını yönlendirdiği hissinde belirgin süreksizlikle birlikte iki veya daha fazla kimlik durumunun bulunduğu bir dissosiyatif bozukluktur. Gündelik olaylar, önemli kişisel bilgiler veya travmatik olaylar için olağan unutkanlıktan farklı bellek boşlukları görülür. Değişimler her zaman dışarıdan belirgin değildir; bazı kişiler yaşadıklarını gizleyebilir veya etkisini küçümseyebilir. Tanıda belirgin sıkıntı ya da işlev kaybı aranır.

Değerlendirme, dissosiyatif bozuklukları iyi bilen bir ruh sağlığı uzmanıyla ayrıntılı görüşmeyi gerektirir. Kişinin düşünceleri, duyguları, davranışları ve yakınmaları konuşulur; başka bir hastalığın belirtileri açıklayıp açıklamadığı muayene ve uygun testlerle araştırılır. Belirtileri utanmadan anlatabilmek destek almayı kolaylaştırabilir. Eşlik eden depresyon, kaygı, uyku güçlüğü ve kendine zarar verme sorunları da bakımın parçası olarak ele alınır.

Yetişkin tedavisine ilişkin uzman uzlaşı kılavuzu, ilk aşamada güvenliği, belirtilerin dengelenmesini, stresle baş etmeyi ve günlük işlevleri güçlendirmeyi öne çıkarır. Travmatik yaşantıların ele alınmasının hızı kişinin dayanıklılığına göre ayarlanır; bazı kişilerde öncelik uzun süre güvenlik ve belirti kontrolünde kalabilir. Bu yaklaşım, herkesi hızlı biçimde geçmişi ayrıntılı anlatmaya veya belirli bir iyileşme sonucuna zorlamak anlamına gelmez.

Tedavi görüşmesinde tarafsız ve saygılı bir tutum korunmalıdır. Belirli olayların yaşandığını varsayan ya da yanıtı yönlendiren sorular, kişinin anlatısını etkileyebileceğinden kullanılmamalıdır. Güvenli ilişki, duyguları düzenleme becerileri ve günlük yaşamla bağlantı birlikte desteklenir. Söz konusu kılavuz uzman uzlaşısıdır; tek başına randomize bir etkinlik denemesi veya bütün bireylerde aynı sonucun garantisi olarak sunulmamalıdır.

İki yüz doksan bir ayaktan hastayı kapsayan randomize çalışmanın ara raporunda, devam eden psikoterapiye ek çevrimiçi Finding Solid Ground programına hemen erişim ile altı aylık bekleme karşılaştırılmıştır. Altıncı ayda duygu düzenleme, travma sonrası belirtiler, öz şefkat ve uyum becerilerinde program lehine iyileşme bildirilmiştir. Ancak örneklem yalnız dissosiyatif kimlik bozukluğundan oluşmamıştır; farklı travma ve dissosiyasyon tanıları birlikte incelendiğinden sonuçlar bu tanıya özgü kesin iyileşme oranı olarak yorumlanamaz.