EDSS İLE MULTİPL SKLEROZDA ENGELLİLİK DEĞERLENDİRMESİ

Genişletilmiş Engellilik Durum Ölçeği, kısa adıyla EDSS, multipl sklerozdaki nörolojik engelliliği kaydetmek için kullanılan bir yöntemdir. Neurostatus yaklaşımında standart muayeneyle işlevsel sistemler ve yürüme durumu değerlendirilir. Sonuç yalnız kişinin kaç metre yürüdüğü sorusundan üretilmez; görme ve diğer nörolojik işlevler de kaydın parçasıdır. Burada puan eşiklerinin tamamı veya resmi ölçek formu sunulmamaktadır.

Bir puanın zaman içinde değişmesi, değişikliğin nedenini tek başına göstermez. NICE, yeni veya artan belirtilerde enfeksiyon, atak, dalgalanma ve hastalık ilerlemesinin birbirinden ayrılmasını önerir. Özellikle idrar yolu ve solunum yolu enfeksiyonları atak değerlendirmesinde dışlanmalıdır. Kişinin belirgin değişiklik olduğunda hangi ekiple iletişim kuracağını bilmesi önemlidir; puanı yeniden hesaplamak klinik başvurunun yerine geçmez.

Hasta tarafından doldurulan elektronik araçlar, yüz yüze değerlendirmeye erişimi kolaylaştırma amacıyla araştırılmıştır. Romeo ve arkadaşlarının çalışmasında geliştirme ve doğrulama grupları ayrılmıştır. Son doğrulama grubunda elektronik bildirim ile eğitimli klinisyenin ölçümü çoğu kişide yakın bulunmuştur. Bununla birlikte yakınlık her kişide aynı sayı elde edildiği anlamına gelmez. Araştırmanın belirli bir araçla yapılmış olması, internetteki bütün hesaplayıcıların aynı ölçüm özelliklerine sahip olduğunu da göstermez.

Korelasyon ile uyum farklı kavramlardır. Collins ve arkadaşlarının bireysel verileri yeniden analiz ettiği çalışmada, hasta bildirimi araçları ile klinisyen değerlendirmeleri yüksek ilişki göstermiştir; buna rağmen bireysel sonuç farklarının sınırları klinik açıdan önemli olabilecek kadar geniştir. Bu nedenle bir araçta alınan sonucu başka yöntemde alınmış gibi kaydetmemek gerekir. Yöntem değiştirilmişse bu değişiklik izlem kaydında görünür olmalıdır.

MS bakımının kapsamı EDSS’den daha geniştir. Biliş, yorgunluk, duygudurum ve günlük yaşam gereksinimleri ayrıca ele alınır. Yıllık kapsamlı değerlendirme, hastalığın seyri ve bakım planı için fırsat sağlar. Aynı puanın korunması, kişinin yeni bir sorun yaşamadığını varsaymak için yeterli değildir.

Muayene ve kayıt dilinin standardizasyonu, farklı zamanlardaki bulguların anlaşılmasını kolaylaştırır. Kullanılan sürümün ve eğitim gereksiniminin bilinmesi, sonuçları yorumlayan ekip için önem taşır.