İçeriğe geç
Madde metnine geç
TIBBİ İŞLEM / TEDAVİ YÖNTEMİ

EKSTERNAL SEFALİK VERSİYON

ÖZET

Eksternal sefalik versiyon, makat gelişteki bebeği baş aşağı konuma çevirmek için gebeliğin son döneminde karın üzerinden uygulanan bir girişimdir. ACOG, bu işlemin vajinal doğum olasılığını artırabileceğini açıklar. Amaç doğumu başlatmak değil, bebeğin geliş yönünü değiştirmektir. İşlem sağlık profesyonellerince yapılır; gebeye evde kendi karnına bası uygulaması için verilen bir yöntem değildir.

NICE, komplikasyonsuz tekil makat gebelikte 36+0 haftadan sonra uygun adaylara bu seçeneğin sunulmasını önerir. Yerleşmiş doğum eylemi, fetal iyilik halinde bozulma, suyun gelmesi veya vajinal kanama varsa öneri geçerli değildir. Ağır hipertansiyon gibi başka tıbbi durumlar da işlemi sakıncalı kılabilir. Dolayısıyla yalnız bebeğin makat konumda olması, girişim için yeterli uygunluk ölçütü değildir.

RCOG, işlemin yaklaşık iki kişiden birinde başarılı olduğunu bildirir; daha önce vajinal doğum yapmış olmak başarı olasılığını artırabilir. Başarı olasılığı kişisel değerlendirmeye göre konuşulmalıdır. Bebek dönmezse doğum seçenekleri yeniden ele alınır. Başarılı dönüş sonrasında da az sayıda bebek yeniden makat konuma gelebilir; girişim sonucunun doğum planından ayrı düşünülmemesi gerekir.

Güvenlik için izlem ve acil müdahale olanağı gerekir. ACOG, bebeğin kalp hızının işlem öncesinde ve sonrasında kontrol edilmesini, anne veya bebek açısından sorun gelişirse girişimin hemen durdurulmasını açıklar. Gerektiğinde hızlı sezaryen yapılabilecek ortam seçilir. Bu hazırlık, işlemin genellikle sorunsuz ilerlemesi beklense bile beklenmeyen bir değişikliğe gecikmeden yanıt verebilmek içindir.

İşlem rahatsızlık veya ağrı oluşturabilir; kişi bunu ekibe bildirmelidir. RCOG, ağrı olduğunda uygulamanın durdurulacağını ve ilk deneme başarılı olmazsa kişinin onayıyla başka gün yeniden denenebileceğini belirtir. Karar görüşmesi yalnız başarı yüzdesini değil, işlemi denememe seçeneğini ve bebeğin makat kalması halinde planlanacak doğum yollarını da kapsamalıdır. Kişinin tercihi bu görüşmenin merkezindedir.

Kaynaklar:[1][3][2]
ANAHTAR KELİMELER
  • eksternal sefalik versiyon
  • ECV
  • makat prezentasyon
  • fetal kalp izlemi
  • doğum planı
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL OKUYUCU İÇİN: SONUÇ NE ANLAMA GELİR?

Başarılı versiyon vajinal doğum şansını artırır, fakat doğumun mutlaka vajinal olacağını garanti etmez. ACOG, yeniden makat konuma dönüş olabileceğini ve bazı durumlarda tekrar versiyon denenebileceğini belirtir. Doğum planı takip eden değerlendirmeyle birlikte sürdürülür.

Kaynaklar:[1]

KONTRENDİKASYONLARI İŞLEM GÜNÜNDE YENİDEN KONTROL ETMEK

NICE koşulları işlem gününde yeniden gözden geçirilir: yerleşmiş doğum eylemi, membran rüptürü, kanama, fetal sorun veya ağır hipertansiyon varsa rutin versiyon önerisi uygulanmaz.

Kaynaklar:[3]

NADİR ACİL MÜDAHALE RİSKİNİ AÇIKLAMAK

RCOG hasta bilgilendirmesinde hemen işlem sonrası kanama veya fetal kalp değişikliği nedeniyle acil sezaryen gereksinimi yaklaşık 1/200 olarak verilir. Eğitimli ekip ve acil sezaryen olanağı bu nedenle önemlidir.

Kaynaklar:[2]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

SAĞLIK PROFESYONELİ İÇİN: EK SAKINCALARI TARAMAK

ACOG, çoğul gebelik, fetal sağlık kaygısı, bazı üreme sistemi anomalileri, uygunsuz plasenta yerleşimi veya dekolmanda işlemin denenmemesini belirtir. Önceki sezaryen ise tek başına mutlak dışlama değildir; kişisel obstetrik uygunluk değerlendirilir. Olası komplikasyonlar arasında membranların erken açılması, fetal kalp hızında değişiklik, plasenta dekolmanı ve erken doğum eylemi bulunur; bunlar onam görüşmesine dahil edilmelidir.

Kaynaklar:[1]

FİZİK MUAYENE

İŞLEM ÖNCESİ VE SONRASI DURUMU DOĞRULAMAK

RCOG, işlem öncesi ultrasonografiyle makat gelişin doğrulanmasını, nabız ve kan basıncının kontrolünü açıklar. İşlemden sonra bebeğin dönüp dönmediği ultrasonografiyle yeniden değerlendirilir.

Kaynaklar:[2]

TEDAVİ

SEÇİMİ DOĞUM SEÇENEKLERİYLE BİRLEŞTİRMEK

NICE, makat gelişte planlı vajinal doğum ve planlı sezaryenin yarar ve risklerinin versiyon seçeneğiyle birlikte görüşülmesini önerir. Komplikasyonsuz tekil makat gebelik için sezaryen planlanmışsa, işlemden olabildiğince kısa süre önce ultrasonografiyle prezentasyon yeniden doğrulanır.

Kaynaklar:[3]

İZLEM VE ÖNERİLER

RHD DURUMUNU BAKIM PLANINA KATMAK

RhD antijenine duyarlılaşmamış RhD-negatif kişilerde versiyon sonrasında anti-D enjeksiyonu ve kan testi planlanır. Uygulama yerel obstetrik ve transfüzyon protokolüyle düzenlenir.

Kaynaklar:[2][4]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

EVE DÖNÜŞ SONRASINDA UYARI BELİRTİLERİNİ BİLMEK

Kanama, karın ağrısı, kasılma veya bebeğin hareketlerinde değişiklik olursa hastaneye başvurulmalıdır; bir sonraki rutin kontrol beklenmemelidir.

Kaynaklar:[2]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. If Your Baby Is Breech ↗

    American College of Obstetricians and Gynecologists · Kaynak tarihi: İlk yayın Şubat 2019; gözden geçirme Kasım 2024 · Erişim: 2026-11-01

  2. Breech baby at the end of pregnancy ↗

    Royal College of Obstetricians and Gynaecologists · Kaynak tarihi: İlk yayın Temmuz 2017; güncelleme Temmuz 2026 · Erişim: 2026-11-01

  3. Caesarean birth — NG192, breech presentation ↗

    National Institute for Health and Care Excellence · Kaynak tarihi: Kullanılan öneriler 2004, değişiklik 2021 etiketli · Erişim: 2026-11-01

  4. Routine antenatal anti-D prophylaxis for women who are rhesus D negative — TA156 ↗

    National Institute for Health and Care Excellence · Kaynak tarihi: 27 Ağustos 2008 · Erişim: 2026-11-01

  5. The Early External Cephalic Version (ECV) 2 Trial: an international multicentre randomised controlled trial of timing of ECV for breech pregnancies ↗

    Hutton EK ve arkadaşları; BJOG · Kaynak tarihi: Çevrimiçi 4 Şubat 2011; dergi sayısı Nisan 2011 · Erişim: 2026-11-01

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 1 ARAŞTIRMA

Konuya ilişkin seçilmiş özgün araştırmaların özetleri sunulmuştur; çalışma sınırlılıkları sonuçlarla birlikte okunmalıdır.

01 · EARLY ECV2: ERKEN VE DAHA GEÇ VERSİYON ZAMANLAMASI

The Early External Cephalic Version (ECV) 2 Trial: an international multicentre randomised controlled trial of timing of ECV for breech pregnancies

Hutton EK ve arkadaşları · BJOG · 2011

Çalışma türü: Uluslararası, açık randomize çalışma.

Kapsam: Tekil makat gebeliği olan 1543 kadın randomize edildi.

ÖZET

34–35 haftada başlanan grupta doğumda baş dışı geliş %41,1, en az 37 haftada başlanan grupta %49,1 idi. Sezaryen oranları %52 ve %56 olarak bulundu; fark istatistiksel olarak belirgin değildi.

Erken doğum %6,5 ve %4,4 idi; güven aralığı kesin fark göstermese de olası artış dışlanamaz. Bulgular erken uygulamayı herkese önermez; zamanlama klinik uygunlukla değerlendirilir.

Bu içerik eğitim amaçlıdır; bireysel klinik değerlendirme ve güncel yerel protokollerin yerine geçmez.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.