İçeriğe geç
Madde metnine geç
TIBBİ İŞLEM / TEDAVİ YÖNTEMİ

ENDOMETRİYAL ABLASYON

ÖZET

Endometriyal ablasyon, yoğun adet kanamasını azaltmak amacıyla rahmin iç tabakasının tahrip edilmesidir. Rahmin tamamı çıkarılmaz; bu yönüyle histerektomiden ayrılır. ACOG, çoğu kişide önce ilaç tedavisinin değerlendirildiğini, kanama yeterince kontrol edilemiyorsa ablasyonun seçenek olabileceğini açıklar. Beklenti mutlaka adetlerin tamamen kesilmesi değildir; kanamanın azalması da tedavi açısından anlamlı bir sonuç olabilir.

Uygun aday seçimi, işlemin kendisi kadar önemlidir. FDA cihaz bilgilendirmesi, iyi huylu nedenlerle yoğun kanaması olan ve çocuk sahibi olma planını tamamlamış menopoz öncesi hastaları tanımlar. Gebelik isteği, değerlendirilmemiş kanama, kanser kuşkusu, aktif enfeksiyon veya rahim kas tabakasını zayıflatabilecek durumlar farklı değerlendirme gerektirir. Kullanılacak cihazın özellikleri kişisel öyküyle birlikte gözden geçirilir.

Ablasyon bir doğum kontrol yöntemi değildir. İşlemden sonra gebelik oluşabilir ve böyle bir gebelikte ciddi sorunların riski artar. ACOG, gelecekte gebe kalmak isteyenlerin bu işlemi yaptırmaması gerektiğini, işlem yapılanların ise menopoza kadar uygun korunmayı sürdürmesini belirtir. Rahmin yerinde kalması, gelecekte güvenli gebelik olanağının korunduğu anlamına gelmez; bu ayrım karar öncesinde açıkça konuşulmalıdır.

Tedavi görüşmesinde yalnız kanama miktarına odaklanılmaz. NICE, kişinin tercihleri, eşlik eden hastalıkları, rahimdeki yapısal veya endometriyal bulgular ve ağrı ya da basınç gibi yakınmaların birlikte değerlendirilmesini önerir. Aynı kanama yakınması bulunan iki kişinin öncelikleri ve uygun seçenekleri farklı olabilir. Bu nedenle bir cihazın mevcut olması tek başına onu en uygun tedavi yapmaz.

İyileşme süresi kişiden kişiye değişir. RCOG, işlemin çoğunlukla günübirlik olduğunu, lokal veya genel anesteziyle yapılabildiğini ve kısa süreli kramp ile lekelenme görülebileceğini açıklar. Eve dönüşte destek ihtiyacı anesteziye göre planlanmalıdır. Beklenen hafif yakınmalarla komplikasyon düşündüren belirtilerin ayrılması önemlidir; kişi ne zaman ve hangi ekibe başvuracağını bilerek taburcu olmalıdır.

Kaynaklar:[1][2][4][3]
ANAHTAR KELİMELER
  • endometriyal ablasyon
  • yoğun adet kanaması
  • gebelikten korunma
  • uterin kavite
  • işlem sonrası izlem
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL OKUYUCU İÇİN: İYİLEŞME SIRASINDA GÜNLÜK YAŞAM

Kanama veya akıntı varken ped kullanılır; tampon önerilmez. Cinsel ilişkiye dönüş için kanama ve akıntının bitmesi, kişinin hazır hissetmesi beklenir. Genel anestezi sonrasında ilk 24 saat araç kullanılmamalı ve yanında bir yetişkin bulunmalıdır.

Kaynaklar:[3]

İŞLEME ÖZGÜ ZARARLARI KARAR GÖRÜŞMESİNE KATMAK

FDA, seyrek de olsa uterin perforasyon, çevre organ yaralanması, yanık, enfeksiyon ve ciddi kanama görülebileceğini bildirir. Bazı komplikasyonlar ek ameliyat gerektirebilir. Kullanılan cihazın hasta bilgilendirmesi ve bu yöntemin alternatiflere göre yararları karar öncesinde görüşülmelidir.

Kaynaklar:[2]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

SAĞLIK PROFESYONELİ İÇİN: CİHAZLA İLİŞKİLİ UYGUNLUĞU KONTROL ETMEK

FDA, mevcut cihazların tekrar ablasyon için tasarlanmadığını ve yinelemenin ciddi yaralanmaya yol açabileceğini belirtir. Önceki ablasyon veya rezeksiyon öyküsü özellikle sorgulanır. Rahim içi araç bulunması ve rahim kasını zayıflatan anatomik durumlar da cihaz güvenliği açısından değerlendirilir.

Kaynaklar:[2]

TANISAL YAKLAŞIM

ABLASYONDAN ÖNCE ENDOMETRİYUMU DEĞERLENDİRMEK

ACOG, işlem öncesinde endometriyal örneklemenin kanser değerlendirmesi için yapılmasını, uterusun boyut ve şeklinin uygun incelemelerle değerlendirilmesini açıklar. Ablasyon bu tanısal incelemelerin yerine geçen bir tedavi değildir. Endometriyal hiperplazi, uterus kanseri, gebelik ve menopoz sonrasında işlem uygun değildir.

Kaynaklar:[1]

TEDAVİ

UYGULAMA GÜVENLİĞİNİ YÖNTEMLE EŞLEŞTİRMEK

NICE, histeroskopik olmayan ablasyon öncesinde dilatasyon gerekiyorsa perforasyon veya yalancı yol olmadığının doğrulanmasını ve cihazdan önce histeroskopiyle uterin durumun değerlendirilmesini önerir.

Kaynaklar:[4]

İZLEM VE ÖNERİLER

TEKRARLAYAN KANAMA VEYA YENİ AĞRIDA YENİDEN DEĞERLENDİRMEK

Ablasyon sonrasında kanama geri dönebilir ve başka tedavi gerekebilir. FDA, rahim içinde kan birikmesi veya önceden tüpleri bağlanmış kişilerde yeni döngüsel ağrı gelişebileceğini belirtir. Skar dokusu sonraki endometrium kanseri tanısını da güçleştirebilir; yeni belirtiler geçmişte ablasyon yapılmış olmasıyla açıklanıp kapatılmaz.

Kaynaklar:[2]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

KOMPLİKASYON DÜŞÜNDÜREN BELİRTİLERİ TANIMAK

Yoğun veya uzayan kanama, ateşle birlikte alt karın ağrısı ya da genel durum bozulması tıbbi değerlendirme gerektirir. Özellikle ateşli karın ağrısında rutin kontrol beklenmemelidir.

Kaynaklar:[3]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Endometrial Ablation — FAQ134 ↗

    American College of Obstetricians and Gynecologists · Kaynak tarihi: İçerik güncellemesi Ocak 2022; gözden geçirme Nisan 2025 · Erişim: 2026-11-01

  2. Endometrial Ablation for Heavy Menstrual Bleeding ↗

    US Food and Drug Administration · Kaynak tarihi: Açılan sayfada ayrı güncelleme tarihi gösterilmedi · Erişim: 2026-11-01

  3. Endometrial ablation – recovering well ↗

    Royal College of Obstetricians and Gynaecologists · Kaynak tarihi: Son gözden geçirme Haziran 2025 · Erişim: 2026-11-01

  4. Heavy menstrual bleeding: assessment and management — NG88, recommendations ↗

    National Institute for Health and Care Excellence · Kaynak tarihi: İlk yayın 2018-03-14; kullanılan öneriler 2018 ve 2007/2018 etiketli · Erişim: 2026-11-01

  5. Laparoscopic supracervical hysterectomy versus endometrial ablation for women with heavy menstrual bleeding (HEALTH): a parallel-group, open-label, randomised controlled trial ↗

    Cooper K ve arkadaşları; Lancet · Kaynak tarihi: Çevrimiçi 2019-09-12; dergi sayısı 2019-10-19 · Erişim: 2026-11-01

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 1 ARAŞTIRMA

Konuya ilişkin seçilmiş özgün araştırmaların özetleri sunulmuştur; çalışma sınırlılıkları sonuçlarla birlikte okunmalıdır.

01 · HEALTH: ABLASYON İLE SUPRASERVİKAL HİSTEREKTOMİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

Laparoscopic supracervical hysterectomy versus endometrial ablation for women with heavy menstrual bleeding (HEALTH): a parallel-group, open-label, randomised controlled trial

Cooper K ve arkadaşları · Lancet · 2019

Çalışma türü: Çok merkezli, açık etiketli randomize çalışma.

Kapsam: Ablasyona uygun, 50 yaşından küçük 660 kadın randomize edildi.

ÖZET

15. ayda yanıt verenlerde memnuniyet histerektomi grubunda 270/278, ablasyonda 244/280 idi. Histerektomi daha yüksek memnuniyet sağladı, ancak işlem ve iyileşme daha uzun sürdü.

Seçilmiş adaylar ve açık tasarım sonuçların genellenmesini sınırlar. Bütün randomize katılımcılar sonuç anketini tamamlamadı. Araştırma, herkese histerektomi uygulanması gerektiği anlamına gelmez; hasta öncelikleriyle değerlendirilir.

Bu içerik eğitim amaçlıdır; bireysel klinik değerlendirme ve güncel yerel protokollerin yerine geçmez.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.