İçeriğe geç
Madde metnine geç
HASTALIK

İNKONTİNENTİA PİGMENTİ

ÖZET

İnkontinentia pigmenti, IKBKG genindeki hastalık yapıcı değişikliklerle ilişkili, derinin yanı sıra gözleri, dişleri, saçları, tırnakları ve sinir sistemini etkileyebilen nadir bir durumdur. Çoğunlukla kızlarda görülse de erkeklerde de ortaya çıkabilir. Aile öyküsü bulunmayabilir; belirtilerin şiddeti ve birlikte görülme biçimi kişiden kişiye değişir.

Deri bulguları genellikle doğumda veya ilk haftalarda kabarcıklarla başlar. Daha sonra siğilimsi kabarıklıklar, girdap biçimli koyu lekeler ve daha açık renkli, kılsız çizgiler görülebilir. Bu evreler zorunlu ve katı bir sırayla ilerlemez; birbiriyle örtüşebilir. Deri görünümünün zamanla hafiflemesi, başlangıçtaki bulguların öyküyle araştırılmasını önemli kılar.

Tanı karakteristik klinik bulgularla konulabilir; belirsiz durumlarda uygun genetik inceleme yardımcıdır. Önemi belirsiz bir varyant tek başına tanıyı doğrulamaz. Genetik laboratuvarın benzer yalancı gen ve mozaiklik olasılığını dikkate alması gerekir. Yenidoğanın kabarcıkları otomatik olarak bu hastalığa bağlanmamalı; herpes ve bakteriyel enfeksiyon gibi eşlik edebilen nedenler değerlendirilmelidir.

Gözün dışarıdan normal görünmesi retinada damar bozukluğu olmadığını göstermez. Çok merkezli bir seride floresan anjiyografi, yalnız göz dibi muayenesinden daha fazla retinal anormallik saptamıştır. Bu çalışma taramanın önemini destekler; tek başına belirli bir tedavinin görmeyi koruduğunu kanıtlamaz. Nörolojik bulgularla retinal şiddet arasında ilişki de gözlenmiştir.

2026 uzman uzlaşısı, şüpheli veya doğrulanmış hastalarda çocuk göz ya da retina uzmanına gecikmeden yönlendirme önerir. İlk muayene tanıdan itibaren bir ay içinde yapılmalı; normal göz dibi görünümünde bile üç ay içinde geniş alan floresan anjiyografi planlanmalıdır. Sonraki yaklaşım, damar bozukluğu, yeni damar oluşumu veya retina ayrılması evresine göre değişir.

Bakım yalnız göz takibinden ibaret değildir. Diş ve çene gelişimi, beslenme, konuşma, öğrenme, hareket ve ruhsal destek gereksinimleri birlikte değerlendirilir. Derideki koyu lekeleri lazerle gidermeye yönelik uygulamalar iltihabi alevlenmeye yol açabildiğinden önerilmez; bu uyarı gerekli retinal lazer tedavisinden farklıdır. Uzmanlar ve aile arasında koordinasyon uzun süreli izlemi kolaylaştırır.

ANAHTAR KELİMELER
  • IKBKG
  • Blaschko çizgileri
  • Retinal neovaskülarizasyon
  • Diş anomalileri
  • Genetik danışmanlık
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL OKUYUCU İÇİN

Bebeğin kapalı kabarcıklarını patlatmayın; temiz tutun ve enfeksiyon belirtilerini izleyin. Görmede değişiklik veya yeni şaşılıkta gecikmeden göz değerlendirmesi gerekir.

Çocukta ilk nöbet, beş dakikayı aşan nöbet veya nöbet sırasında yaralanma varsa acil yardım çağırın; ağzına bir şey koymayın.

Kaynaklar:[1][8]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

Deri döküntüsünün evreleri, görme, nöbet, gelişim, dişler ve ailede benzer bulgular/düşük öyküsü sorgulanır.

Kaynaklar:[1]

FİZİK MUAYENE

Blaschko çizgileri boyunca deri değişiklikleri, saç, tırnak, diş ve nörolojik bulgular değerlendirilir.

Kaynaklar:[3]

AYIRICI TANI

Neonatal herpes, büllöz impetigo, epidermolizis bülloza ve pigmenter mozaiklik ayırt edilir. Retinal tabloda FEVR ve prematüre retinopatisi düşünülür.

Kaynaklar:[1]

TANISAL YAKLAŞIM

Klinik tanı, uygun IKBKG delesyon/dizileme analiziyle desteklenir; VUS tanısal değildir. Nörolojik anormallik veya retinal neovaskülarizasyonda beyin MR ve nöroloji/EEG değerlendirmesi gerekir.

Şüpheli olguda genetik sonucu beklemeden retina taraması planlanır; anormal ilk muayenede anjiyografi ve gerekli tedavi mümkün olan en kısa sürede yapılır.

Kaynaklar:[1][2]

TEDAVİ

Retinal evre 1 için koruyucu lazer/anti-VEGF yararı belirsizdir. Evre 2 neovaskülarizasyonda çoğu uzman lazer önerir; anti-VEGF kanıtı sınırlıdır. Ayrılmada vitreoretinal cerrahi görüşü gerekir; lazer sonrası traksiyon gelişebilir.

Deri bakımı, dental rehabilitasyon, gelişim desteği ve nörolojik tedavi kişiselleştirilir; retinal lazerle pigment lekesine kozmetik lazer birbirine karıştırılmaz.

Kaynaklar:[2][5]

İZLEM VE ÖNERİLER

2026 uzlaşısında tedavisiz evre 1: ilk 1–2 yıl en az üç aylık muayene ve altı aylık anjiyografi; evre 2: iki ay içinde muayene, dört ay içinde anjiyografi. Stabiliteye göre aralıklar uzatılır.

Nörolojik gelişim ve dişler düzenli izlenir; diş hekimi ilk altı ayda veya daha erken diş çıkışında değerlendirebilir.

Kaynaklar:[2][1]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

KIRMIZI BAYRAKLAR VE SEVK

Retina ayrılması şüphesinde çocuk vitreoretinal cerrahına mümkün olan en kısa sürede sevk edilir.

İlk veya uzamış nöbet acil yardım gerektirir.

Kaynaklar:[2][8]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Incontinentia Pigmenti ↗

    GeneReviews / University of Washington · Kaynak tarihi: 2025-04-03 · Erişim: 2026-10-27

  2. Consensus Guidance for Screening, Classification, and Treatment of Retinopathy Associated with Incontinentia Pigmenti ↗

    Ophthalmology Science · Kaynak tarihi: 2026-06-19 · Erişim: 2026-10-27

    19 Haziran 2026 çevrimiçi; Ağustos 2026 sayısı.

  3. Incontinentia pigmenti ↗

    MedlinePlus Genetics · Kaynak tarihi: 2023-03-13 · Erişim: 2026-10-27

  4. Incontinentia pigmenti ↗

    DermNet · Erişim: 2026-10-27

    2016 güncellemesi; kesin gün belirtilmiyor.

  5. Multidisciplinary consensus recommendations from a European network for the diagnosis and practical management of patients with incontinentia pigmenti ↗

    JEADV / ERN-Skin · Erişim: 2026-10-27

    2020 yayını; kesin çevrimiçi gün doğrulanamadı.

  6. The Prevalence of Retinal Disease and Associated CNS Disease in Young Patients with Incontinentia Pigmenti ↗

    Ophthalmology Retina · Kaynak tarihi: 2022-06-09 · Erişim: 2026-10-27

    9 Haziran 2022 çevrimiçi; Aralık 2022 sayısı.

  7. Prevalence and clinical characteristics of incontinentia pigmenti: a nationwide population-based study ↗

    Orphanet Journal of Rare Diseases · Kaynak tarihi: 2024-12-02 · Erişim: 2026-10-27

  8. Learn first aid for a baby or child who is having an epileptic seizure ↗

    British Red Cross · Erişim: 2026-10-27

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 2 ARAŞTIRMA

2 doğrulanmış bibliyografik kayıt seçildi; yirmi sayısı hedeflenmedi. Bu seçki sistematik derleme, eksiksiz literatür taraması veya klinik onay değildir.

01 · İNKONTİNENTİA PİGMENTİDE RETİNAL TARAMA VE SANTRAL SİNİR SİSTEMİ BULGULARI

The Prevalence of Retinal Disease and Associated CNS Disease in Young Patients with Incontinentia Pigmenti

Ian D Danford, Brittni A Scruggs, Antonio Capone Jr ve çalışma grubu · Ophthalmology Retina · 2022

Çalışma türü: Çok merkezli retrospektif ardışık olgu serisi

Kapsam: 40 kişilik ana kohort; 35 kişide kullanılabilir anjiyografi, ortanca başvuru yaşı dokuz ay.

ÖZET

Retinal hastalık anjiyografide 26/35, oftalmoskopide 18/35 kişide saptandı; nörolojik hastalık bulunanlarda retinal şiddet daha yüksekti.

Sevk ve görüntüleme seçilimi; beş kişide kullanılabilir anjiyografi yoktu. Ek 26 olgu yalnız görsel örnekleme içindi. İlişki nedensellik veya tedavi etkinliği değildir; tüm hastalar moleküler doğrulanmış değildi.

02 · DANİMARKA ULUSAL İNKONTİNENTİA PİGMENTİ KOHORTU

Prevalence and clinical characteristics of incontinentia pigmenti: a nationwide population-based study

Laura Krogh Herlin, Sigrun Alba Johannesdottir Schmidt, Trine H Mogensen, Mette Sommerlund · Orphanet Journal of Rare Diseases · 2024

Çalışma türü: Ulusal kayıtların dosya doğrulamasıyla kesitsel kohort

Kapsam: 1995–2021 kayıtlarından 75 doğrulanmış hasta; 71 kadın, dört erkek.

ÖZET

Doğum prevalansı 100.000 canlı doğumda 2,37 bulundu. Diş tutulumu %58,7, santral sinir sistemi tutulumu %30,7 ve göz tutulumu %22,6 olarak kaydedilmişti.

Eski veya hafif olgular kaçmış olabilir; kayıtlı bulgular standart prospektif tarama değildir. Göz oranı anjiyografi serisiyle doğrudan karşılaştırılamaz. Kesitsel tasarım zaman içindeki riskleri göstermez; sonuçlar küresel prevalans sayılmaz.

Bu içerik eğitim amaçlı, hekim ve yönetici incelemesi bekleyen taslaktır; kişisel tanı, reçete veya tedavi planı değildir.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.