KAÇINGAN KİŞİLİK BOZUKLUĞU

Çekingen kişilik bozukluğu, yetersizlik duygusu ve eleştirilme ya da reddedilmeye aşırı duyarlılıkla birlikte sosyal ilişkilerden kaçınmanın kalıcı hale geldiği bir örüntüdür. Kişi yakınlık isteyebilir, ancak incinme korkusu nedeniyle geri çekilir. Bu durum yalnız sessiz olmak veya yeni bir ortamda geçici utangaçlık yaşamak değildir. Erken erişkinlikten beri süren davranışların farklı yaşam alanlarındaki etkisi değerlendirilir.

Görüşmede kişinin geçmişi, ilişkileri, çalışma deneyimleri ve kendisiyle ilgili düşünceleri araştırılır. Eleştiriliyor veya küçük düşürülüyor hissi yaratmayan bir ortam önemlidir. Psikoterapi, korkuların ve düşünce-davranış bağlantılarının anlaşılmasına, daha olumlu ilişki kurma yollarının ve sosyal becerilerin geliştirilmesine odaklanabilir. Eşlik eden depresyon veya kaygı varsa bunların tedavisi de bakım planının bir parçası olur; ilaç desteği psikoterapinin yerini otomatik olarak almaz.

Genel kişilik bozukluğu değerlendirmesinde ruhsal görüşmeye fizik muayene eşlik edebilir. Belirtilerin bedensel bir durumla ilişkili olabileceği düşünülürse uygun laboratuvar veya madde değerlendirmeleri seçilir. Kişinin izniyle yakınlarından alınan bilgiler öyküyü tamamlayabilir. Depresyon, kaygı ve başka ruhsal sorunların belirtilerle örtüşmesi tanıyı güçleştirebilir; doğru bakım için yalnız bir etiket yerine kapsamlı değerlendirmeye zaman ayrılır.

Sosyal kaygı bozukluğu ve çekingen kişilik bozukluğu birlikte bulunan yüz elli dört ayaktan hastada, grup şema terapisi ile grup bilişsel davranışçı terapi karşılaştırılmıştır. Tedavi sonrası üçüncü ay ve bir yıllık izlemde iki yaklaşım arasında belirtiler bakımından anlamlı fark saptanmamış, her iki grupta iyileşme görülmüştür. Şema terapisini tamamlayanların sayısı daha fazladır. Bu sonuç, yalnız çekingen kişilik tanısı olan herkese veya her tedavi biçimine genellenemez.

Aynı araştırma örnekleminin daha sonraki analizi, kimin hangi grup tedavisinden daha fazla yararlanacağını açıklayan incelenmiş bir özellik veya iki tedaviyi ayıran bir değişim aracısı belirleyememiştir. Bu ikinci yayın yeni ve bağımsız bir hasta grubu değildir. Araştırma bulguları, kişiye uygun planın klinik değerlendirme ve ortak hedeflerle yapılması gereğini ortadan kaldırmaz; basit bir testle en iyi terapiyi seçme vaadi sunmaz.