KAÇINGAN KISITLI YİYECEK ALIMI BOZUKLUĞU

Kaçıngan kısıtlı yiyecek alımı bozukluğu, bazı yiyeceklerden kaçınmanın veya yeme miktarını sınırlandırmanın sağlık ve günlük işlev üzerinde belirgin sonuçlar doğurduğu bir yeme bozukluğudur. Koku, tat veya dokuya duyarlılık, boğulma ya da kusma korkusu ve yemeye ilginin azlığı farklı kişilerde öne çıkabilir. Besin çeşitliliğinin veya miktarının azalması, yalnız basit bir tercih olarak değerlendirilmemelidir.

Anoreksiya nervozadan önemli ayrımı, kısıtlamanın kilo alma korkusu veya beden biçimini değiştirme isteğiyle açıklanmamasıdır. Tanıda besine erişememe, kültürel uygulamalar, genel tıbbi hastalık ve başka ruhsal bozukluklar değerlendirilir. Bir hastalık yeme miktarını azaltıyorsa, beklenenden çok daha ağır veya uzun süren ve ayrıca müdahale gerektiren kısıtlama için ek tanı düşünülebilir; yalnız eşlik eden hastalığın bulunması karar vermeye yetmez.

Tanı değerlendirmesi yalnız düşük kiloya indirgenmez. Amerikan Psikiyatri Birliğinin tanı ölçütü açıklaması, belirgin psikososyal işlev bozukluğunun gerekli beslenme eksikliği olmadan da ilgili ölçütü karşılayabileceğini netleştirmiştir. Dolayısıyla yemekli sosyal ortamlara katılımın ciddi etkilenmesi de değerlendirmede önem taşır. Bu açıklama, her seçici yeme davranışının hastalık olduğu anlamına gelmez; klinik açıdan belirgin etkilenme aranmalıdır.

Çocuklarda beslenme öyküsü, büyüme seyri ve tüketilebilen yiyeceklerin çeşitliliği birlikte incelenir. Tetkikler klinik duruma ve besin repertuvarına göre seçilir; kan sayımı, demir, elektrolitler ve gerekli vitamin-mineral değerlendirmeleri gündeme gelebilir. Fiziksel ve biyokimyasal izlem, psikolojik destek ve diyetisyen desteği birlikte planlanır. Ayaktan bakımın güvenliği düzenli kontrollerle yeniden değerlendirilir; bütün çocuklara aynı laboratuvar paneli veya diyet reçetesi uygulanmaz.

İki bin yirmi altı tarihli randomize araştırmada, düşük kilolu altı ile on iki yaş arasındaki doksan sekiz çocuk aile temelli veya bireysel psikoeğitimsel tedaviye ayrılmıştır. Dört aylık süreçte aile temelli yaklaşım kilo kazanımı açısından üstün bulunmuş, fakat genel bozukluk belirti şiddetindeki düzelme gruplar arasında farklılaşmamıştır. Sonuçlar bu yaş ve düşük kilo grubuyla sınırlıdır; bütün yetişkinlere veya tüm klinik örüntülere doğrudan aktarılmaz.