KARACİĞER BİYOKİMYA TESTLERİ

Karaciğer biyokimya testleri, tek bir işlevi ölçen birleşik bir test değildir. ALT ve AST gibi enzimler hücresel hasar hakkında bilgi verirken, albumin ve pıhtılaşmayla ilişkili ölçümler farklı sorulara yanıt verir. AST başka organlarda da bulunur. Enzim yüksekliğinin derecesi, karaciğerdeki hasarın büyüklüğüyle her zaman aynı doğrultuda değildir.

Sonuçların değerlendirilmesinde önceki ölçümler, kişinin geçmiş hastalıkları ve o sıradaki klinik durumu önemlidir. Hafif bir sapma önemsiz kabul edilmemeli; belirgin bir yükseklik de tek başına belirli bir hastalığın adı sayılmamalıdır. Kan testleri, neden araştırmasını ve gerektiğinde başka incelemeleri yönlendiren bulgulardır.

ALP yüksekliği karaciğer ve safra yollarından kaynaklanabileceği gibi kemikle de ilişkili olabilir. GGT veya başka açıklayıcı testler kaynağın belirlenmesine yardımcı olur. Bilirubin yüksekliğinde ise doğrudan ve dolaylı fraksiyonların ayrılması farklı nedenleri düşünmeyi sağlar. Bütün bu bulgular aynı mekanizmayı temsil etmediğinden, raporun tek satırı yerine örüntüsü değerlendirilir.

Düşük albumin yalnız karaciğer hastalığında görülmez; inflamasyon, böbrekten protein kaybı ve başka klinik durumlarda da düşebilir. Protrombin zamanı da karaciğer dışındaki nedenlerden etkilenebilir. Bu nedenle bir ölçümün işlevle ilişkili olması, onun yalnız karaciğere özgü olduğu anlamına gelmez. Laboratuvarın yöntemine uygun referans aralıkları dikkate alınmalıdır.

BALLETS adlı birinci basamak araştırmasında, başlangıçta anormal bulunan karaciğer testlerinin büyük bölümü bir ay sonra da anormaldi. Bu gözlem, yalnız tekrar test istemenin her zaman neden araştırmasının yerine geçmediğini hatırlatır. Araştırma, bilinen veya açık karaciğer hastalığı olmayan seçilmiş erişkinlerde yapılmıştır; ağır ya da akut hastalara aynı sonuçlar doğrudan uygulanamaz.

Yeni gelişen karaciğer hasarıyla birlikte bilinç değişikliği acil değerlendirme gerektirir. Bu durumda rutin kontrol tarihinin gelmesi beklenmez. Test paneli, hastanın belirtileri ve muayenesiyle birlikte ele alınır; özellikle akut karaciğer yetmezliği şüphesinde uygun uzman merkeze hızlı erişim önceliklidir.