KARBAMAZEPİN ZEHİRLENMESİ

İLAÇ BİÇİMİ VE KULLANIM HATALARI

Karbamazepin epilepsi, bazı sinir ağrıları ve belirli psikiyatrik durumlarda kullanılan bir ilaçtır. Zehirlenme yanlış tekrar, yanlış ürün veya fazla alım sonrasında gelişebilir. Tablet ve sıvı biçimleri aynı kullanım talimatına sahip değildir. Sıvı ürün kendi ölçüm aracıyla verilmelidir; mutfak kaşığı güvenilir bir doz aracı değildir. Bir dozun unutulması sonraki dozu iki katına çıkararak telafi edilmemelidir. Düzenli kullanan kişide tedavinin aniden bırakılması da nöbetlerin geri dönmesine yol açabilir. [1]

Bu nedenle olası fazla alım sonrası sonraki doza ilişkin karar sağlık ekibiyle verilmelidir. Ürünün kutusu, uzun etkili olup olmadığı ve alınan diğer ilaçlar görüşmeye hazır edilmelidir. Aşırı uyku hali, kusma, görme veya konuşma bozukluğu, bilinç kaybı ya da solunum sorunu gelişirse acil yardım gerekir. Kişi kendisi araç kullanmamalıdır. Alkol etkileri artırabileceğinden kullanım öyküsü saklanmamalıdır. Yeni ilaçlar ve bitkisel ürünler karbamazepin tedavisiyle birlikte kontrol edilmelidir. Çocukların erişimi engellenmeli; farklı bakım verenlerin aynı dozu tekrar vermesini önleyecek kayıt tutulmalıdır. Belirti bulunmasa bile olası fazla kullanım için profesyonel görüş alınması, evde internetten eşik hesaplamaya tercih edilmelidir. [1]

İlacın tedavi amacıyla uzun süre kullanılıyor olması, fazladan alınmasının güvenli olduğu anlamına gelmez. Kullanım hatası fark edildiğinde sonraki doz için kişiye özel yönlendirme alınmalıdır. [1]

GECİKEN TOKSİSİTE VE HASTANE YAKLAŞIMI

Karbamazepin zehirlenmesi sinir sistemi, kalp ve antikolinerjik etkileri birlikte içerebilir. Dengesizlik, istemsiz göz hareketleri, uyuklama ve kusma görülebilir; ağır durumda nöbet, koma veya ritim bozukluğu gelişebilir. Bağırsak hareketlerinin yavaşlaması ve uzun salımlı preparatlar emilimi geciktirebilir. Bu nedenle ilk saatlerdeki hafif görünüm bütün seyri öngörmez. Klinisyen alımın zamanını, ürünün salım biçimini, düzenli tedavi durumunu ve eşlik eden maddeleri birlikte değerlendirir. [2]

Kalp kaydı, bilinç ve solunum izlemi temel değerlendirmelerdendir. Seri karbamazepin düzeyleri klinik seyirle birlikte yorumlanabilir; tek sonuçla taburculuk kararı verilmez. Tedavide havayolunun korunması, dolaşım desteği ve nöbetlerin kontrolü önemlidir. Seçilmiş ağır alımlarda tekrarlanan aktif kömür düşünülebilir, fakat bilinç ve bağırsak işlevi açısından riskleri vardır. Bu girişim yalnız uzman gözetiminde yapılır; evde kömür veya kusturma uygulanmaz. Devam eden bilinç bozukluğu ya da kardiyak sorun yoğun bakım görüşü gerektirir. Çocuklar, eşlik eden hastalığı olanlar ve birden fazla ilaç alanlarda izlem planı ayrıca değerlendirilir. Klinik düzelme ve düşen düzeylerin birlikte görülmesi, daha sonraki bakım kararlarına yardımcı olur. [2]

Bağırsak hareketleri durmuş hastada tekrarlanan kömür uygun olmayabilir. Uzman değerlendirmesi, ilacı uzaklaştırma yararı ile aspirasyon ve bağırsak komplikasyonu risklerini birlikte dikkate alır. [2]

İLERİ UZAKLAŞTIRMA TEDAVİSİ VE İYİLEŞME

EXTRIP çalışma grubu ağır karbamazepin zehirlenmesinde vücut dışı uzaklaştırma yöntemlerini değerlendirir. Bu yaklaşım her yüksek kan sonucu için otomatik diyaliz anlamına gelmez. Tedaviye dirençli tekrarlayan nöbet veya yaşamı tehdit eden ritim bozukluğu gibi durumlar güçlü gerekçelerdir. Uzamış koma, mekanik solunum gereksinimi ya da destek tedavisine rağmen süren belirgin toksisite de ileri tedavi kararında önem taşır. Gerekli merkezle iletişim, hasta ciddi biçimde kötüleşmeden planlanmalıdır. [3]

Uygun olduğunda aralıklı hemodiyaliz tercih edilen yöntemdir. Karar toksikoloji, yoğun bakım ve nefroloji ekiplerinin birlikte değerlendirmesiyle alınır. İlacın kandaki sayısal düzeyi kadar klinik bulguların devam etmesi de belirleyicidir. Tedavinin ne zaman bitirileceği yine klinik iyileşme ve ölçümlerin gidişiyle saptanır. Diyaliz, havayolu veya nöbet tedavisinin yerine geçmez; bütün bakımın bir parçasıdır. İleri uzaklaştırma önerilerinin kanıt düzeyi sınırlıdır ve her hastaya yarar risk dengesiyle uygulanır. Hastaya veya yakınına bu yöntemin neden düşünüldüğü, hangi bulguların izlendiği ve beklenen hedef anlatılmalıdır. Kararlı düzelme doğrulandıktan sonra düzenli epilepsi veya ağrı tedavisinin nasıl sürdürüleceği ilgili klinikle planlanır. [3]

İleri uzaklaştırmaya geçilmesi, diğer tedavilerin kesildiği anlamına gelmez. Solunum ve dolaşım desteği işlem boyunca sürdürülür; tedavinin yanıtı klinik iyileşmeyle birlikte izlenmeye devam edilir. [3]

AKIL KARTI

Uzun salımlı ürün ve yavaş bağırsak geçişi, kötüleşmeyi geciktirebilir. [2]

ÖĞRETİCİ TABLO

Acil durumda 112; zehir danışmanlığı için UZEM 114. [4]