KIZAMIK

Aşı belgeleri, temas, seyahat ve döküntü başlangıç tarihi kaydedilir. Ateşli döküntüsü olan kişiyle temas ve yakın zamanda uluslararası seyahat kuşkuyu güçlendirir. Bağışıklığı baskılanmış hastada tipik döküntünün bulunmayabileceği unutulmamalıdır. [2]

Ateş, konjonktivit, burun akıntısı, öksürük ve makülopapüler döküntünün dağılımı değerlendirilir; ağız içinde Koplik lekeleri aranır. Solunum ve nörolojik komplikasyonlar açısından muayene yapılır. Pnömoni, krup, otit ve ensefalit gelişebilir; daha önce sağlıklı çocuklarda da ağır seyir mümkündür. [2]

Kızamıkçık, roseola (HHV6), parvovirüs B19 ve kızıl benzer döküntülü hastalık yapabilir. Roseolada döküntü çoğunlukla ateş gerileyip çocuk düzelirken ortaya çıkar; kızamıkta ateş ve diğer belirtiler döküntü başlangıcında belirgindir. Klinik benzerlik laboratuvar doğrulaması gereğini ortadan kaldırmaz. [6]

Döküntünün görünümü tek başına doğrulama değildir. Seroloji ve moleküler test farklı bilgileri sağlar; örneğin hastalığın erken günlerinde negatif IgM yeterli dışlama sağlamaz. Klinik ve epidemiyolojik uyum korunuyorsa ilk örneğin zamanı gözden geçirilerek laboratuvarla yeniden değerlendirme planlanır. [3]

LABORATUVAR TANISI

Şüpheli olgudan ilk karşılaşmada solunum örneğiyle RT-PCR ve serumla IgM incelemesi planlanır. Nazofarenks veya boğaz örneği tercih edilir; örneğin alınma zamanı test duyarlılığını etkiler. Erken negatif seroloji ve negatif ya da yapılmamış PCR durumunda tekrar serum gereksinimi değerlendirilir. Laboratuvar ve halk sağlığı birimiyle koordinasyon kurulur. [3]

Özgül rutin antiviral tedavi yoktur; sıvı kaybını düzeltme, beslenme ve komplikasyonların tedavisi esastır. Antibiyotikler kızamık virüsünü tedavi etmez; bakteriyel komplikasyon saptandığında kullanılır. WHO, beş yaş altındaki şüpheli olgularda hekim gözetiminde yaşa uygun vitamin A uygulamasını önerir. Doz ve tekrar kararı klinik değerlendirmeyle belirlenir. [1]

İZLEM VE BULAŞ KONTROLÜ

Şüphede doğrulama sonucu beklenmeden hava yolu bulaş önlemleri ve halk sağlığı koordinasyonu başlatılır. Standart olguda döküntü başlangıcından sonraki dört gün izolasyon gerekir; immün baskılanmış hastada uzamış virüs saçılımı nedeniyle hastalık süresince sürdürülür. Hasta mümkünse hava yolu izolasyon odasına yerleştirilir; uygun oda yoksa maskeli hasta kapısı kapalı ayrı odada bekletilerek nakil planlanır. [5]

Hastalık sonrası bağışıklık hafızası bozulabilir; iyileşme daha sonraki enfeksiyon risklerini hemen ortadan kaldırmaz. [2]

AĞIR HASTALIK İŞARETLERİ

Ağır pnömoni, ensefalit, belirgin sıvı kaybı ve görme komplikasyonları hastane değerlendirmesi nedenidir. Gebelikte enfeksiyon anne ve fetüs için risk taşır; hafif başlayan bulgular güvence sayılmaz. Kötüleşen hastada yalnız evde sıvı desteğiyle beklenmemelidir. [1]