KOMA İYİLEŞME ÖLÇEĞİ İLE BİLİNÇ BOZUKLUKLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Koma İyileşme Ölçeği’nin gözden geçirilmiş sürümü, CRS-R adıyla bilinen standart bir davranışsal değerlendirmedir. Edinilmiş beyin hasarından sonra bilinç bozukluğu yaşayan kişide işitsel, görsel, hareketle ilişkili ve iletişim yanıtlarını, ayrıca uyanıklığı inceler. Sağlık çalışanı hastayı doğrudan değerlendirir; yalnız hasta dosyasını okumak veya yakınların anlattıklarını puana çevirmek aynı uygulama değildir. Burada ölçeğin tam formu ve puanlama maddeleri sunulmamaktadır.

Yanıtların bir değerlendirmeden diğerine değişmesi mümkündür. Wannez ve arkadaşları, kronik bilinç bozukluğu olan 123 erişkini kısa bir dönemde tekrarlı olarak incelemiştir. Tek değerlendirmedeki sınıflandırma, altı değerlendirmede elde edilen en yüksek davranışsal tanıyla her zaman aynı olmamıştır. Çalışmanın karşılaştırma ölçütü de davranışsal değerlendirmeye dayanır; kişinin bilincini hatasız gösteren bağımsız bir kesinlik standardı değildir. Bu ayrım, tekrar ölçmenin yararını anlatırken sonuçları abartmamak için önemlidir.

AAN ve ACRM rehberi, uzamış bilinç bozukluğunda değerlendirmeyi etkileyen durumların belirlenip tedavi edilmesini, uyanıklığın uygun hale getirilmesini ve seri standart değerlendirmeler yapılmasını önerir. Ağrı da ayrıca değerlendirilmeli ve ele alınmalıdır. Ölçüm, kişinin rahatlığı ve diğer bakım gereksinimlerinden bağımsız bir sayı üretme işlemi değildir. Aileyle yapılan görüşmede belirsizlikler saklanmadan anlatılmalıdır; kötü prognoz olasılığı bütün hastaların aynı seyri göstereceği anlamına gelmez.

Puanların kendi içindeki uyumu da önemlidir. Chatelle ve arkadaşları, farklı alt alanlardaki sonuçların birlikte nasıl görüldüğünü inceleyerek kayıt kalitesini kontrol etmeye yönelik bir yaklaşım geliştirmiştir. Bazı sıra dışı birleşimler puanlama hatasını düşündürebilirken bazıları altta yatan başka bir işlev bozukluğuna dikkat çekebilir. Bu yüzden beklenmedik kaydı otomatik silmek veya hastanın durumunu tek başına bu kayıttan açıklamak yerine ek değerlendirme gerekir.

Görme veya hareket engeli nedeniyle değerlendirme tamamlanamıyorsa bu durum kayıtta açıkça belirtilir. Bir alt alanın atlanması, eksik toplamı tam bir ölçüm gibi sunmayı haklı çıkarmaz. Standart uygulama ile tamamlanamayan uygulamayı ayırmak, izlem karşılaştırmasının temel koşuludur.