KONJONKTİVİT

BELİRTİLER VE BULGULAR

Gözde kum varmış hissi, yanma, kaşıntı, kapaklarda şişlik ve sabah kirpiklerin yapışması görülebilir. Bir gözde başlayıp diğerine geçmesi mümkündür. Sulu akıntı viral, yoğun çapak bakteriyel, belirgin kaşıntı alerjik nedeni düşündürebilir; ancak belirtiler örtüştüğünden yalnız akıntının rengiyle kesin tanı konulmaz. Üst solunum yolu yakınmaları viral enfeksiyona eşlik edebilir. [2]

Alerjik tabloda polen, ev tozu veya hayvanlarla temas öyküsü yardımcıdır. Alerjiye bağlı konjonktivit bulaşıcı değildir; viral ve bakteriyel türlerde el, ortak eşya ve göz salgısıyla bulaş olabilir. Gözünü ovuşturan kişinin sonra diğer göze dokunması da yayılmayı kolaylaştırır. [2]

TANISAL YAKLAŞIM VE AYIRICI TANI

Değerlendirmede başlangıç, tek veya çift taraflı oluş, kontakt lens kullanımı, yeni kozmetik ürünler ve hasta teması sorulur. Görme yakınması özellikle açıklığa kavuşturulur: çapak temizlendikten sonra süren bulanıklık, salgının oluşturduğu geçici bulanıklıktan farklıdır. Muayene ile kornea tutulumu ve başka göz hastalıkları araştırılır. Bazı hastalarda laboratuvar incelemesi gerekebilir; herkesin aynı testlere ihtiyacı yoktur. [3]

Bu tablo olasılıkları düzenler; evde kesin tanı veya antibiyotik seçimi için kullanılmaz. [2,3]

YÖNETİM VE TEDAVİ İLKELERİ

Hafif olgularda temiz soğuk kompres rahatsızlığı azaltabilir. Kapak çevresindeki çapak nazikçe temizlenir; her göz için ayrı temiz malzeme kullanılır. Kontakt lenslere iyileşene ve gerektiğinde göz hekimi izin verene kadar ara verilir. Başkasına ait damlalar kullanılmamalı, şişe ucu göze veya kirpiklere değdirilmemelidir. [1,3]

Tedavi nedene göre değişir. Antibiyotik viral enfeksiyonu veya alerjiyi tedavi etmez. Alerjik tabloda uygun antialerjik tedavi düşünülebilir; bakteriyel olgularda ilaç gereksinimini klinisyen belirler. Hastanın yaşı, bağışıklık durumu ve kontakt lens kullanımı kararın önemli parçalarıdır. Özellikle lens kullanan kişide bakteriyel konjonktivit düşünülmesi, kornea enfeksiyonunu gözden kaçırmamak için göz hekimi değerlendirmesini gerektirir. [1,2]

İZLEM, KORUNMA VE ÖZEL GRUPLAR

Eller sık yıkanmalı; havlu, yastık ve göz makyajı paylaşılmamalıdır. Göz ovuşturulmamalıdır. Günlük yaşamdan uzak kalma gereksinimi kişinin genel durumu, yakın temasın önlenebilmesi ve yerel okul veya işyeri kurallarıyla değerlendirilir; bütün olgulara aynı süreyi önermek doğru değildir. [1,2]

Birkaç gün içinde düzelmeyen veya kötüleşen yakınmalar yeniden değerlendirilmelidir. Yeni doğanda kızarık-şiş kapak ya da akıntı hemen tıbbi değerlendirme gerektirir. Bağışıklığı baskılanmış kişide ve yakın zamanda gözü çizilmiş hastada başvuru eşiği düşük tutulur. Eski bir konjonktivit tanısı, yeni gelişen görme azalmasını açıklamak için yeterli değildir. [3]

ACİL UYARILAR VE BAŞVURU

Belirgin göz ağrısı, ışığa bakamama, çok yoğun kızarıklık veya temizlemeyle geçmeyen görme bulanıklığında aynı gün değerlendirme gerekir. Ani ciddi görme kaybında acil servise başvurulur. Yenidoğan belirtileri rutin kontrol gününe bırakılmaz. [1,3]

Temizliğin amacı göz çevresindeki salgıyı uzaklaştırmaktır; gözü sertçe silmek veya ovuşturmak değildir. Çocuk için uygulama bir yetişkinin yardımıyla yapılabilir. Kullanılan bez ve yastık kılıfları yıkanmalı, her seferinde temiz malzeme seçilmelidir. İki yaşından küçük çocukta ilaç gereksinimi ayrıca hekim tarafından değerlendirilir. Erişkin için alınmış ürünü çocuğa doğrudan uygulamak uygun değildir. [1]

KLİNİK AKIL KARTI

Bu bölümün içeriği aşağıdaki klinik akıl kartında sunulmuştur.