İçeriğe geç
Madde metnine geç
HASTALIK

KORONER ARTER EKTAZİSİ

ÖZET

Koroner arter ektazisi, kalp damarının normal komşu bölüme göre belirgin genişlediği, daha yaygın damar tutulumunu anlatan bir durumdur. Fokal koroner anevrizmayla aynı kavram değildir; ancak terminoloji yayınlar arasında değişebilir. Bazı kişilerde tesadüfen saptanır, bazılarında göğüs ağrısı veya akut koroner olayla ilişkilidir. Erişkinlerde eşlik eden ateroskleroz, pıhtı yükü, akım özellikleri ve kalp kasının kanlanması değerlendirilmeden yalnız genişlik görüntüsüne bakılarak risk belirlenemez.

Anjiyografik sınıflamalar damarların ne kadarının etkilendiğini tarif etmeye yardım eder. Markis sınıflamasının daha ayrıntılı biçimleri, yaygın ve bölgesel genişlemelerin bir arada olduğu örüntüleri tanımlayabilir. Bununla birlikte daha fazla kategori oluşturmak, daha doğru prognoz veya daha iyi tedavi seçimi sağlandığını kendiliğinden göstermez. Güncel bilimsel tartışma bu sistemlerin betimleyici niteliğini vurgular; bir sınıf numarasından doğrudan ilaç veya girişim kararı çıkarılması için yeterli doğrulama yoktur.

Akut koroner sendrom ve sorumlu damarda ektazisi olan altmış iki hastanın yer aldığı randomize araştırmada ikili antiplatelet tedavi ile tek antiplatelet ve antikoagülan birlikteliği karşılaştırılmıştır. On iki ayda ana klinik sonlanım bakımından istatistiksel olarak anlamlı üstünlük gösterilmemiştir. Tekrarlayan enfarktüs sayısı antikoagülan içeren kolda daha az görünse de olay sayısı küçüktü. Kanama farkının anlamlı olmaması da iki yöntemin eşit güvenli olduğunu kanıtlamaz; bu keşifsel çalışma herkese antikoagülan başlanmasını desteklemez.

Geriye dönük karşılaştırmalı bir araştırmada, izole yaygın ektaziye bağlı ilk enfarktüsü olan hastalar ektazisiz enfarktüs hastalarıyla karşılaştırılmıştır. Ektazi grubunda yeniden enfarktüs ve stent trombozu daha sık bulunmuştur. Ancak çalışma zaten enfarktüs geçirmiş ve belirli anjiyografik ölçütlere göre seçilmiş kişileri kapsıyordu. Bu bulgular tesadüfen saptanan, belirtisiz her ektazi hastasının aynı riski taşıdığını göstermez; ilişki, seçilen tedavinin nedensel yararını da tek başına kanıtlamaz.

Kaynaklar:[1][2][3][4]
ANAHTAR KELİMELER
  • koroner ektazi
  • tromboz
  • Markis sınıflaması
  • antitrombotik tedavi
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL BAKIŞ VE KAPSAM

Ektazi daha yaygın, anevrizma daha bölgesel koroner genişlemeyi ifade eder.

Kaynaklar:[1]

BELİRTİLER VE GÜNLÜK YAŞAM

Belirtisiz seyir veya angina görülebilir.

Kaynaklar:[1]

NE ZAMAN YARDIM ALINMALI?

Yeni şiddetli göğüs ağrısı akut koroner olay açısından acil değerlendirilmelidir.

Kaynaklar:[1]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

Risk faktörleri, Kawasaki öyküsü, bağ dokusu hastalığı ve önceki koroner girişimler sorgulanır.

Kaynaklar:[1]

FİZİK MUAYENE

Özgül muayene bulgusu çoğunlukla yoktur; sistemik damar hastalığı belirtileri araştırılır.

Kaynaklar:[1]

AYIRICI TANI

Markis ve genişletilmiş sınıflamalar anatomik betimlemedir; doğrulanmış tedavi evresi değildir.

Kaynaklar:[2]

TANISAL YAKLAŞIM

TANI VE TESTLERİN SINIRLARI

Koroner BT ve anjiyografi genişlemeyi, pıhtıyı ve eşlik eden darlığı değerlendirir.

Kaynaklar:[1]

TEDAVİ

TEDAVİ VE GÜVENLİK

Risk faktörlerinin kontrolü ve antitrombotik yaklaşım bireyselleştirilir.

OVER-TIME çalışması rutin antikoagülasyon üstünlüğünü kanıtlamamıştır.

Kaynaklar:[1][3]

İZLEM VE ÖNERİLER

Belirtiler, iskemi ve eşlik eden koroner hastalığa göre takip planlanır.

Kaynaklar:[1]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

ACİL UYARILAR VE SEVK

Enfarktüs sonrası izole yaygın ektazi, tekrarlayan olaylar yönünden dikkatli kardiyoloji izlemi gerektirir.

Kaynaklar:[4]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Coronary Artery Ectasia and Aneurysm: Benign Variant or High-Risk Substrate in Need of Tailored Treatment? ↗

    Journal of Cardiovascular Development and Disease · Kaynak tarihi: 2026-07-17 · Erişim: 2026-10-28

    Temmuz 2026 derlemesi; Ekim 2026 yazar yanıtındaki anatomik düzeltme dikkate alınmıştır.

  2. Beyond Markis: Expanding the Angiographic Classification of Coronary Artery Ectasia ↗

    Journal of Cardiovascular Development and Disease · Kaynak tarihi: 2026-10-23 · Erişim: 2026-10-28

  3. A randomized trial of antithrombotic therapy in patients with acute coronary syndrome and coronary ectasia ↗

    American Heart Journal · Kaynak tarihi: 2024-11-29 · Erişim: 2026-10-28

    Çevrim içi: 29 Kasım 2024; sayı: Mart 2025.

  4. Long-Term Prognosis of Acute Myocardial Infarction Caused by Isolated Diffuse Coronary Artery Ectasia ↗

    Circulation: Cardiovascular Interventions · Kaynak tarihi: 2026-02-06 · Erişim: 2026-10-28

    Çevrim içi: 6 Şubat 2026; sayı: Mart 2026.

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 2 ARAŞTIRMA

2 doğrudan ilgili çalışma/rehber seçildi; sayı kotası veya sistematik derleme iddiası yoktur. Erişim sınırları kanıt kaydında tutuldu; hekim değerlendirmesi beklenmektedir.

01 · OVER-TIME ANTİTROMBOTİK KARŞILAŞTIRMASI

A randomized trial of antithrombotic therapy in patients with acute coronary syndrome and coronary ectasia

Diego Araiza-Garaygordobil ve ark. · American Heart Journal · 2025

Çalışma türü: Açık etiketli keşifsel randomize çalışma

Kapsam: Akut koroner sendrom ve ektazi olan 62 hasta; 12 aylık izlem.

ÖZET

Ana klinik sonlanımda anlamlı fark yoktu; tekrarlayan enfarktüs DAPT kolunda dört, antiplatelet-antikoagülan kolunda bir hastada görüldü.

Küçük örneklem ve geniş güven aralıkları; sayısal fark üstünlük veya eşdeğerlik kanıtı değildir.

02 · İZOLE YAYGIN EKTAZİDE ENFARKTÜS SONRASI SEYİR

Long-Term Prognosis of Acute Myocardial Infarction Caused by Isolated Diffuse Coronary Artery Ectasia

Adnan Abaci ve ark. · Circulation: Cardiovascular Interventions · 2026

Çalışma türü: Retrospektif karşılaştırmalı kohort

Kapsam: İlk enfarktüs nedeniyle incelenen toplam 404 hasta.

ÖZET

Ölüm veya yeniden enfarktüs ektazi grubunda %26,7, kontrolde %16,3 idi.

Seçilmiş enfarktüs popülasyonu; gözlemsel ilişki belirtisiz ektaziye doğrudan genellenemez.

Eğitim amaçlı taslaktır; kişisel tanı, tedavi veya acil yardım hizmetinin yerine geçmez. Klinik uzman incelemesi ve kullanıcı onayı beklenmektedir.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.