KULAK ZARI PERFORASYONU

NEDENLER VE BELİRTİLER

Orta kulaktaki enfekte sıvının basıncı zarı yırtabilir. Pamuklu çubukla müdahale, kulağa darbe, patlama sesi veya dalış ve uçuş sırasındaki basınç değişimleri başka nedenlerdir. Travmanın mekanizması yalnız deliği değil, daha derin yapıların etkilenme olasılığını da değerlendirmeye yardımcı olur. [2]

Ağrı, çınlama, işitmede azalma, berrak veya kanlı akıntı görülebilir. Enfeksiyon varsa irinli akıntı ve ateş gelişebilir. Baş dönmesi de olabilir. Belirtilerin şiddeti kişiden kişiye değişir; ağrının azalması zarın tamamen kapandığını kanıtlamaz. Akıntının kaynağı muayeneyle açıklığa kavuşturulmalıdır. [2]

TANISAL YAKLAŞIM VE AYIRICI TANI

Klinisyen kulak kanalını ve zarı inceler, başlangıç ve travma öyküsünü alır. Önceden tüp veya ameliyat olup olmadığı, tekrarlayan enfeksiyon ve kullanılan damlalar sorulur. İşitme değişikliği belirginse veya iyileşme beklenenden farklıysa işitme değerlendirmesi ve KBB görüşü planlanır. Görünür delik bulunması bütün işitme kaybının yalnız bundan kaynaklandığını kanıtlamaz. [1,3]

Dış kulak yolu enfeksiyonu, orta kulak enfeksiyonu ve farklı işitme kaybı nedenleri yakınmaları taklit edebilir. Kontrolde yalnız akıntının kesilmesine değil, zarın durumuna ve işitmeye bakılır. İyileşme olmadığı düşünülüyorsa aynı damlayı aylarca tekrar etmek yerine neden yeniden araştırılır. [2,3]

Tablo kişisel muayene yerine geçmez; özellikle travma sonrası yeni belirtiler ayrı değerlendirilmelidir. [1,3]

YÖNETİM VE TEDAVİ İLKELERİ

Birçok perforasyon birkaç hafta içinde, sıklıkla yaklaşık iki ayda iyileşebilir. Enfeksiyon varsa uygun antibiyotik tedavisi gerekebilir; her kuru delik otomatik antibiyotik gerektirmez. Kapanmayan perforasyonda miringoplasti gibi onarım işlemleri değerlendirilir. Karar deliğin süresi, enfeksiyonlar ve işitme ihtiyacına göre verilir. [1,2]

Perforasyon varken hekim önermedikçe kulak damlası kullanılmaz. Damla orta kulağa ulaşabileceği için bazı ürünler uygun değildir; ototoksisite riski dikkate alınmalıdır. “Daha önce iyi gelmişti” düşüncesi güvenli ürün seçiminin yerine geçmez. Önceki ameliyat veya tüp bilgisi reçete yazan kişiye mutlaka bildirilmelidir. [1,4]

Ağrı için kişiye uygun ağrı kesici düşünülebilir. Birden fazla soğuk algınlığı veya ağrı ilacının aynı etken maddeyi içerip içermediği kontrol edilmelidir. İlacın önerilen miktarı aşılmamalıdır. Kişinin gebelik, böbrek hastalığı veya başka ilaç kullanımı varsa seçim sağlık çalışanıyla yapılır. [3]

İZLEM, KORUNMA VE ÖZEL GRUPLAR

Yüzmeye ve kulağı ıslatmaya iyileşme doğrulanana kadar ara verilir. Saç yıkarken kulak girişinde uygun su bariyeri kullanılabilir; malzeme derine itilmez. Kanalın içine çubuk veya başka cisim sokulmaz, kuvvetli sümkürmeden kaçınılır. Kontrol randevusu deliğin kapandığını doğrulamak için önemlidir. [1]

İşitme normale dönmüyorsa veya beklenen sürede iyileşme başlamıyorsa yeniden değerlendirme gerekir. Onarım ameliyatı sonrası uçuş ve etkinlik kısıtlamaları, kendiliğinden gelişmiş açık perforasyondan farklı olabilir; cerrahın talimatı izlenmelidir. Çocukta bakım yetişkin gözetiminde yapılmalı, akıntı veya ağrı yeni enfeksiyon açısından değerlendirilmelidir. [1,3]

Orta kulak enfeksiyonunda basınçla oluşan açıklıktan enfekte salgı dış kanala ulaşabilir. Bu nedenle akıntının azalması takip ihtiyacını ortadan kaldırmaz. Dışarıdan suyun aynı açıklıktan orta kulağa ulaşması yeni enfeksiyon riskini artırabilir. Su bariyeri yalnız kanalın girişinde kullanılmalı; derine sokulan pamuk veya başka cisimle deliği kapatmaya çalışılmamalıdır. [2]

ACİL UYARILAR VE KLİNİK AKIL KARTI

Bu bölümün içeriği aşağıdaki klinik akıl kartında sunulmuştur.

HASTA GÜVENLİĞİ: METİNDEKİ UYARILAR

Ani işitme kaybında, şiddetli baş dönmesinde veya ağır travmada aynı gün değerlendirme. [1]

Ateş, artan ağrı, kızarıklık veya irinli akıntıda bekleme. [3]

Kuru tut; güvenliği doğrulanmamış damla kullanma. [1,4]