LAKRİMAL PUNKTUM TIKACI UYGULAMASI

Lakrimal punktum tıkacı, gözyaşının buruna doğru boşaldığı küçük açıklıklara yerleştirilen bir araçtır. Amaç, gözyaşını göz yüzeyinde daha uzun tutarak kuru göz yakınmalarını azaltmaktır. Suni gözyaşı veya diğer damlalarla yeterli rahatlama sağlanmayan bazı kişilerde düşünülebilir. Tıkaçlar eriyen geçici materyallerden ya da daha uzun süre dayanabilen silikon gibi maddelerden yapılabilir. Uygulamadan önce göz incelenerek uygun tip ve boyut seçilir. İşlem sırasında basınç hissedilebilir; bazen uyuşturucu damla kullanılır.

Kuru göz tek bir mekanizmadan oluşmaz. Bazı hastalarda gözyaşının sulu kısmı azdır; bazılarında kapak yağ bezlerindeki sorunlar nedeniyle gözyaşı hızla buharlaşır. İki mekanizma birlikte de bulunabilir. Tıkaç özellikle gözyaşı miktarı az olan uygun hastalarda gündeme gelir. Bu nedenle yalnız yanma veya batma tarifine bakarak herkese aynı işlem önerilmez. Kapak kenarı hastalığı, kullanılan ilaçlar, çevresel etkenler ve eşlik eden sağlık sorunları değerlendirilir. Tedavi altta yatan nedene göre düzenlenir.

Tıkaç uygulamasının yararı kişiden kişiye değişir. TFOS DEWS III raporu, bu yaklaşımı orta veya ağır sulu gözyaşı eksikliğinde kullanılan girişimlerden biri olarak ele alır; ancak araştırmaların farklı hasta grupları, cihazlar ve ölçüm yöntemleri kullanması kesin etkinlik yorumunu güçleştirir. Bu nedenle her hastada belirtilerin geçeceği söylenemez. Aşırı sulanma, tıkacın yer değiştirmesi ve daha seyrek olarak gözyaşı yolunda inflamasyon ya da enfeksiyon gelişebilir. Beklenen yarar bu olasılıklarla birlikte konuşulur.

Uygun boyutta silikon tıkaç uzun süre yerinde kalabilir, fakat bazı tıkaçlar düşebilir veya göz yüzeyine sürtünerek rahatsızlık verebilir. Rahatsızlık ya da aşırı sulanma oluştuğunda çıkarılabilen türlerin çıkarılması değerlendirilebilir. Daha derine yerleştirilen araçların bulunması ve çıkarılması farklı yaklaşım gerektirebilir. Göz yüzeyinde inflamasyon bulunan hastalarda tıkacın yeri ayrıca tartışılır. İşlem kararı yalnız gözyaşı kaybını azaltmaya değil, yüzeyin mevcut durumuna da dayanmalıdır. Tedavi boyunca yakınmalar ve tıkacın uygunluğu yeniden değerlendirilir.