PELVİK TABAN REHABİLİTASYONU

DEĞERLENDİRME NEDEN GEREKLİDİR?

Benzer yakınmalar farklı nedenlerle oluşabilir. İdrar kaçırma, boşaltım güçlüğü, ağrı veya basınç hissi aynı tedaviyi gerektirmez. Uzman değerlendirmesi kişinin gereksinimlerini anlamaya, gerçekçi hedefler belirlemeye ve uygun seçenekleri konuşmaya yarar. Eğitim, egzersiz ve gerektiğinde elle uygulanan yöntemler planın parçaları olabilir. Öz yönetim desteklenirken kişi yalnız bırakılmaz; sorularına ve uygulamadaki güçlüklerine yanıt verilmelidir. Kişi, görüşmede hangi yakınmanın kendisi için daha önemli olduğunu belirtebilir. Böylece plan yalnız muayene bulgusuna değil, günlük yaşamda ulaşılmak istenen somut değişikliğe de bağlanır. [1]

İlk görüşmede belirtiler, tıbbi geçmiş ve kişinin günlük yaşam deneyimi konuşulur. Gebelik ve doğum öyküsü ilgili olduğunda ayrıca değerlendirilir. North Tees’in gebelik ve doğum sonrası hizmet örneğinde, fiziksel inceleme gereksinime göre planlanır ve sonuçlar kişiyle görüşülür. Tedavi; hareket eğitimi, nefes çalışmaları, bilgilendirme veya başka hizmete yönlendirme içerebilir. Bu hizmet örneği, her kişiye aynı doğum sonrası programın uygulanacağı anlamına gelmez. [2]

MAHREMİYET VE ONAM

İç vajinal veya rektal muayene bazı değerlendirmelerde önerilebilir, fakat herkes için zorunlu değildir. Neden önerildiği ve ne yapılacağı açıklanmalı; kişinin açık onamı alınmalıdır. Kişi muayeneyi reddedebilir veya herhangi bir aşamada durdurulmasını isteyebilir. Soruların kişisel olması, rahatlık ve mahremiyet gereksinimini azaltmaz. Anlaşılmayan noktalar görüşme sırasında sorulmalı, değerlendirme kişinin anlayabileceği bir iletişim biçimiyle yürütülmelidir. [3]

Belirtileri anlatırken utanma veya çekinme yaşanabilir. Mesane, bağırsak ve cinsel yaşamla ilgili güçlükler sağlık görüşmesinin uygun konularıdır. Görüşmenin amacı kişiyi yargılamak değil, hangi desteğe ihtiyaç duyulduğunu anlamaktır. İç muayeneyi kabul etmemek, kişinin deneyiminin dinlenmemesi için gerekçe değildir. Alternatif değerlendirme seçenekleri ve bunların sınırları profesyonelle konuşulabilir; süreç kişinin onamıyla ilerlemelidir. [3]

HER ZAMAN GÜÇLENDİRME GEREKMEZ

Pelvik taban kaslarının gevşeyebilmesi de işlev açısından önemlidir. Aşırı etkin veya gergin kaslar tam gevşeyemeyebilir; bu durum ağrı ve boşaltım güçlüğüyle ilişkili olabilir. Kaslar aynı zamanda hem gergin hem güçsüz olabilir. Böyle bir durumda yalnız daha çok sıkma egzersizi yapmak uygun olmayabilir. Değerlendirmeye göre önce gerginliğin yönetilmesi, sonra güç gereksiniminin yeniden incelenmesi düşünülebilir. [4]

Gevşeme, nefes ve uygun pozisyonlama çalışmaları belirli durumlarda kullanılabilir. Ancak kişiye gösterilen yöntem ve verdiği yanıt izlenmelidir. Egzersiz sırasında ağrı olması “iyi çalışıyor” anlamına gelmez; bakım ekibiyle görüşülmelidir. İnternette bulunan sabit tekrar sayıları, kişinin kas etkinliği ve yakınmaları değerlendirilmeden uygulanmamalıdır. Amaç yalnız kuvvet artırmak değil, kasların uygun zamanda kasılıp gevşeyebilmesini desteklemektir. [4]

KAVRAMSAL HIZLI BAŞVURU KARTI

Bu bölümün içeriği aşağıdaki hızlı başvuru kartında sunulmuştur.

NE ZAMAN GECİKMEDEN YARDIM ALINMALI?

Pelvik ağrı şiddetliyse veya artıyorsa; bayılma, nefes darlığı ya da yoğun vajinal kanama eşlik ediyorsa acil değerlendirme gerekir; Türkiye’de 112’yi arayın. Ağrıyla birlikte ateş, idrar veya dışkıda kan, boşaltım güçlüğü ya da gebelik olasılığı varsa gecikmeden sağlık hizmetine başvurun. Bu belirtileri yalnız kas sorunu kabul ederek egzersizle geçirmeye çalışmayın. Rehabilitasyon, nedenin tıbbi değerlendirmesinin yerine geçmez. [5]