PENETRAN KERATOPLASTİ
ÖZET
Penetran keratoplasti, hastalıklı korneanın tam kat bir bölümünün bağışçıdan alınan sağlıklı kornea dokusuyla değiştirilmesidir. Kornea gözün önündeki saydam tabakadır; bulanıklaşması veya ağır hasarı görmeyi azaltabilir. Hastalık bütün katmanları etkiliyorsa tam kat nakil düşünülebilir. Yalnız belirli katmanların etkilendiği bazı durumlarda daha sınırlı bir nakil yeterli olabilir. Bu nedenle her kornea sorunu için aynı ameliyat seçilmez ve karar kornea uzmanının değerlendirmesine dayanır.
İşlemde çıkarılan dokunun yerine bağışçı korneası ince dikişlerle yerleştirilir. Lokal veya genel anestezi kullanılabilir. Görmenin toparlanması yavaştır; dikişlerin yönetimi ve korneanın yeni şekline uyum zaman alır. Nakil saydam kalsa bile en iyi görme için gözlük, kontakt lens veya başka bir girişim gerekebilir. Ameliyat öncesi ayrıntılı ortak görüşmede yalnız dokunun tutması değil, günlük yaşamda beklenebilecek görme düzeyi de konuşulur. Başarının tek bir ölçütle değerlendirilmesi yeterli değildir.
Nakledilen doku bağışıklık sistemi tarafından yabancı olarak algılanabilir. Kızarıklık, ışığa hassasiyet, ağrı veya aniden azalan görme greft reddinin işareti olabilir; aynı gün göz değerlendirmesi gerekir. Bu risk yalnız ilk haftalarla sınırlı değildir, yıllar sonra da ortaya çıkabilir. Erken tedaviyle birçok ret atağı kontrol edilebilse de gecikme kalıcı kayba neden olabilir. Doktorun verdiği damlalar ve düzenli kontroller bu yüzden önemlidir. Şikâyet olmaması takip gereksinimini kaldırmaz.
Nakil sonrası bulanıklığın tek nedeni ret değildir. Astigmatizma, greft yetmezliği, yüksek göz basıncı veya başlangıçtaki hastalığın tekrarlaması da görmeyi etkileyebilir. Damla tedavisi kişinin kendi kararıyla bırakılmamalıdır. Göz ovalanmamalı ve yaralanmadan korunmalıdır; işe, spora ve araç kullanımına dönüş bireysel olarak görüşülür. Yeni yakınmalarda eski reçeteyi değiştirerek beklemek yerine ameliyat ekibiyle iletişime geçilmelidir. Uzun süreli bakım, ameliyatın kendisi kadar tedavi sürecinin bir parçasıdır.
- kornea nakli
- penetran keratoplasti
- greft reddi
- kornea dikişleri
- görsel rehabilitasyon
GENEL OKUYUCU
GENEL OKUYUCU İÇİN TAM KAT NAKİL
Bu işlem bütün gözün nakli değildir; değiştirilen kısım korneadır. Korneanın hangi katmanının etkilendiği, tam kat veya katman seçici naklin değerlendirilmesine yön verir. Hasta hangi dokunun değiştirileceğini ve naklin neden önerildiğini sormalıdır. Nakil kararıyla kişiye beklenen yarar ve cerrahi riskler birlikte açıklanır.
SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM
ANAMNEZ
ÖNCEKİ HASTALIKLARIN RİSK DEĞERLENDİRMESİ
Naklin gerekçesi, önceki greftler ve glokom öyküsü ayrıntılandırılır. Cornea Donor Study analizinde endotel hastalığı için yapılan nakillerde başlangıç tanısı ve glokom öyküsü uzun dönem başarısızlıkla ilişkiliydi. Bu ilişkiler risk görüşmesine yardımcı olur; tek hastanın naklinin kesin başarısız olacağını göstermez.
FİZİK MUAYENE
GREFTİN VE GÖZÜN İZLENMESİ
Greft saydamlığı, göz basıncı ve dikişlerin durumu kontrolün farklı bileşenleridir. Gevşeyen, kopan veya enfekte dikişler müdahale gerektirebilir. Greft bölgesinde uzun süreli yapısal zayıflık olabileceği için gözün darbelerden korunması önemlidir. Dikiş çıkarma zamanı herkes için aynı değildir ve klinik değerlendirmeyle belirlenir.
AYIRICI TANI
BULANIK GÖRMEDE RET İLE DİĞER NEDENLERİ AYIRMA
Ameliyat sonrası düzensiz kornea eğriliği astigmatizmaya yol açabilir; bu durum gözlük veya kontakt lensle düzeltilebilirken bazen ek tedavi gerekir. Greft yetmezliği ise naklin saydamlığını sürdürememesidir ve ret dışında nedenlerle de oluşabilir. Kızarıklık ve ağrının eşlik ettiği yeni bulanıklık, sıradan kırma kusuru kabul edilmeden değerlendirilir.
TANISAL YAKLAŞIM
UZUN DÖNEM ÖLÇÜMLERİ YORUMLAMA
Cornea Donor Study içinde düşük endotel hücre yoğunluğu ve artmış kornea kalınlığı sonraki greft başarısızlığıyla ilişkiliydi. Buna karşın bu ölçümler tek başına kaçınılmaz başarısızlık anlamına gelmedi; olumsuz ölçümlere rağmen birçok greft saydam kaldı. Bulgular klinik seyirle birlikte değerlendirilir ve hastaya kesin bir takvim biçiminde sunulmaz.
TEDAVİ
TEDAVİ VE DİKİŞ PLANI
Ret önleyici damlalar ameliyat sonrasında aylar boyunca, bazı hastalarda daha uzun kullanılır. Kullanım süresi ve azaltma planı cerrah tarafından belirlenir. Dikişlerin tümünü erken dönemde çıkarmak rutin bir yaklaşım değildir; seçilmiş dikişler ile tam dikiş çıkarılması farklı zamanlarda yapılabilir. Hasta kontrol randevularını bu plana göre sürdürür.
İZLEM VE ÖNERİLER
GÖRSEL SONUÇ İLE GREFT ÖMRÜNÜ AYIRMA
İsveç’teki on yıllık izlemde greftin işlevini sürdürmesi ve görme sonucu başlangıç tanısı ile ameliyat sonrası komplikasyonlardan etkileniyordu. İzleme katılabilen hasta sayısı başlangıç grubundan küçüktü. Bu nedenle kohort oranlarını doğrudan kişisel başarı olasılığına çevirmek yerine iyileşmenin seyrini ve ortaya çıkan sorunları izlemek daha uygundur.
ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ
AYNI GÜN DEĞERLENDİRME GEREKTİREN BELİRTİLER
Nakil sonrası kırmızı göz, ışıkla rahatsızlık, yeni görme azalması veya ağrı olduğunda aynı gün göz hekimine ulaşılmalıdır. Yıllar önce yapılmış bir nakilde de ret ihtimali sürer. Erken tedavi gecikmeye göre grefti korumak açısından önemlidir; belirtilerin kendiliğinden geçmesini beklemek güvenli değildir.
KAYNAKLAR
Kaynakları görüntülemek için tıklayın
- Corneal Transplants ↗
National Eye Institute · Kaynak tarihi: 2025-09-04 · Erişim: 2026-10-31
- Corneal transplantation penetrating keratoplasty ↗
Moorfields Eye Hospital NHS Foundation Trust · Kaynak tarihi: 2020-02 · Erişim: 2026-10-31
- Corneal Graft Surgery (Penetrating Keratoplasty – PK), OMI 116414 ↗
Oxford University Hospitals NHS Foundation Trust · Kaynak tarihi: 2026-05 · Erişim: 2026-10-31
- Corneal transplants, reference 2824 ↗
Imperial College Healthcare NHS Trust · Kaynak tarihi: 2023-12 · Erişim: 2026-10-31
- Factors associated with corneal graft survival in the cornea donor study ↗
JAMA Ophthalmology · Kaynak tarihi: 2015-03 · Erişim: 2026-10-31
- Ten-year follow-up of graft survival and visual outcome after penetrating keratoplasty in Sweden ↗
Cornea · Kaynak tarihi: 2009-12 · Erişim: 2026-10-31
KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 1 ARAŞTIRMA
Klinik sorularla doğrudan ilişkili doğrulanmış çalışmalar seçildi; yirmi yayın kotası doldurulmadı. Okuma kapsamı ve çalışma sınırlılıkları ayrıca belirtildi.
01 · CORNEA DONOR STUDY: UZUN DÖNEM RİSKLER
Factors associated with corneal graft survival in the cornea donor study
Writing Committee for the Cornea Donor Study Research Group; Alan Sugar ve arkadaşları · JAMA Ophthalmology · 2015
Çalışma türü: Çok merkezli kontrollü çalışmanın risk etkenlerine ilişkin ikincil analizi.
Kapsam: Orta riskli endotel hastalığı için nakil yapılan 1090 katılımcı.
ÖZET
Başlangıç tanısı ve glokom öyküsü greft başarısızlığıyla ilişkiliydi; endotel yoğunluğu ve kalınlık ölçümleri izlemde ek prognostik bilgi sağladı.
Özet okundu. İlişkisel risk analizi nedenselliği kanıtlamaz; sonuçlar bütün kornea hastalıklarına veya DMEK işlemine doğrudan aktarılmaz.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 25322173 · DOI: 10.1001/jamaophthalmol.2014.3923
Bu içerik eğitim amaçlıdır; kişisel tanı ve tedavinin veya sağlık profesyonelinin bireysel değerlendirmesinin yerine geçmez.
BU MADDEYİ GELİŞTİRİN
Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.