PERİKARDİYOSENTEZ

Perikardiyosentez, kalbi çevreleyen zarın içindeki fazla sıvının iğne ve ince bir kateter yardımıyla boşaltılmasıdır. Amaç kalbin üzerindeki basıncı azaltmak veya sıvının neden biriktiğini araştırmak için örnek elde etmektir. Görüntüleme eşliğinde yapılır; bazı hastalarda boşaltmanın sürmesi için kateter bir süre yerinde bırakılabilir. İşlem, kalp kasından parça alınması anlamına gelmez.

Kalbin doluşunu bozan ve dolaşımı tehlikeye atan tamponad acil bir durumdur. Güncel Avrupa kılavuzu, dolaşımı kararsız tamponad hastalarında drenajın geciktirilmemesini önerir. Tıbbi tedaviye rağmen yakınma oluşturan orta veya büyük sıvı birikimi ile bakteriyel ya da tümöre bağlı neden şüphesi de girişim değerlendirmesine yol açabilir.

Ultrason veya başka uygun görüntüleme yöntemleri, ekibin sıvıya güvenli bir yol belirlemesine yardımcı olur. Bununla birlikte görüntüleme kullanılması riski sıfırlamaz. Kalp, damar veya akciğer yaralanması; kanama, ritim bozukluğu ve enfeksiyon gibi sorunlar gelişebilir. İşlem sonrasında yeniden sıvı birikip birikmediği ve hastanın genel durumu izlenir. Gerektiğinde başka bir drenaj yaklaşımı değerlendirilir.

Sıvıyı boşaltmak, altta yatan hastalığın tedavisinin tamamlandığı anlamına gelmez. Türkiye’de yürütülen yakın tarihli bir merkez araştırmasında, nedenler ve uzun dönem sonuçlar arasında belirgin ilişkiler bulunmuştur. Özellikle kanserle ilişkili sıvı birikiminde prognoz daha kötüydü. Bu gözlem, tanısal incelemenin ve temel hastalığa yönelik planın drenaj sonrasında da önemini koruduğunu gösterir.

Eski fakat büyük bir merkez serisinde ultrason eşliğindeki girişimlerin çoğu teknik olarak başarılı olmuştur. Bu tür veriler yöntemin kullanılabilirliğini gösterse de, her hasta için aynı başarı veya güvenlik garantisi değildir. Araştırmanın yapıldığı dönem, merkez deneyimi, işlem nedeni ve hastaların genel durumu değerlendirmede dikkate alınmalıdır.

Nadiren sıvı boşaltıldıktan sonra dolaşım beklenenin tersine kötüleşebilir. Perikardiyal dekompresyon sendromu adı verilen bu durumda kalbin pompalama işlevi bozulabilir. Yeni kötüleşme otomatik olarak bu sendroma bağlanmaz; başka acil nedenler de araştırılmalıdır. Bu yüzden teknik olarak tamamlanan bir drenajın ardından yakın klinik gözlem önemini sürdürür.