PİTYRİASİS ROSEA

GENEL BAKIŞ VE BELİRTİLER

Çocuklarda yüz veya saçlı deri tutulumu görülebilir. Döküntü geçince kalan açık veya koyu alanlar hemen kaybolmayabilir; özellikle koyu tenlerde fark edilir. Bu renk farkı çoğunlukla kalıcı skar anlamına gelmez. Gebelikte yeni döküntü olduğunda aynı gün gebelik izlem ekibiyle iletişim kurulmalıdır. Erken gebelikte pityriasis rosea ile olumsuz gebelik sonuçları arasında ilişki bildirilmiştir; bu, her olguda böyle bir sonuç olacağı anlamına gelmez. Döküntü tanısı doğrulanmalı ve diğer nedenler değerlendirilmelidir. Kişi yalnız internet fotoğrafına dayanarak gebelik riskini hesaplamamalıdır. [1]

KLİNİK TANI VE AYIRICI YAKLAŞIM

Tanı çoğunlukla lezyonların görünümü, dağılımı ve ortaya çıkış sırasıyla konur; tek bir doğrulayıcı test yoktur. Öncü plak mantara benzeyebilir ve gerekirse kazıntı örneği incelenir. Uzayan veya belirsiz döküntüde kan testleri ya da biyopsi seçilebilir. Herkese aynı test paneli uygulanmaz. Gençlerde sık görülse de yaş tek başına tanı ölçütü değildir. Gövdede deri çizgilerini izleyen dağılım yardımcı bir ipucudur. Öyküde öncü plağın bulunmaması olasılığı tamamen kaldırmaz; ama alışılmadık görünümde alternatif tanıların dikkatle gözden geçirilmesi gerekir. [2]

YÖNETİM

Belirti vermeyen tipik olguların çoğunda özel tedavi gerekmez. Kaşıntı varsa kokusuz nemlendirici, tahriş etmeyen temizleyici ve uygun semptom giderici ilaçlar düşünülebilir. Daha dirençli yakınmalarda hekim topikal tedavi veya dermatoloji değerlendirmesi önerebilir. Amaç çoğunlukla rahatsızlığı azaltmaktır; her lezyonu hemen yok eden zorunlu bir ilaç yoktur. Çocuğun sırf bu tanı nedeniyle okuldan uzaklaştırılması gerekmez. Kaşıntının uyku ve günlük etkinlikleri ne kadar etkilediği sorulmalıdır. Döküntü üç ayı geçtiğinde yeniden başvuru uygundur. Herhangi bir yakınma yoksa günlük etkinlikleri gereksiz kısıtlamak yerine beklenen seyri anlatmak yeterli olabilir. Kontrolde geçen süre ve başlangıçta uygulanan tedaviler net biçimde paylaşılmalıdır. Kullanılacak ilaç çocukluk, gebelik ve emzirmeye göre ayrıca seçilir; erişkin reçetesini paylaşmak uygun değildir. [2]

KIRMIZI BAYRAKLAR VE İZLEM

Avuç içi veya ayak tabanı tutulumu, belirgin mukozal yakınma, çok uzun seyir veya alışılmadık dağılımda tanı yeniden değerlendirilir. Sekonder sifiliz, tinea corporis, guttat psoriasis ve ilaçla ilişkili benzer döküntüler ayırıcı tanıdadır. Klinik bağlama göre test gerekir; cinsel yolla bulaşan enfeksiyon olasılığı damgalayıcı olmayan bir görüşmeyle ele alınmalıdır. Rutin herpes virüsü kan testi tanıyı doğrulamak için gerekli değildir. Sistemik steroid rutin bir çözüm olarak kullanılmaz. Antibiyotiklerin yararı gösterilmiş standart tedavi gibi sunulmamalıdır; ağır hastalıkta seçenekler dermatolog tarafından kişiselleştirilir. [3]

AKIL KARTI

Bu bölümün içeriği akıl kartında sunulmuştur.

AKIL KARTI — HASTA İÇİN HATIRLATMA

Öncü plak, ardından gövdede pullu döküntü; ama atipik bulguda tanıyı yeniden düşün. İzlemde yeni lezyonlar, kaşıntı, kullanılan ilaçlar ve zaman çizelgesi kaydedilir. Renk değişikliğinin sürmesiyle aktif döküntünün devam etmesi ayrılmalıdır. Şiddetli kaşıntı veya yaygınlık özel tedavi değerlendirmesini gerektirebilir. Gebelikte ise güvence vermeden önce tanı ve izlem planı oluşturulmalıdır. İyileşme sırasında yeni dalga görülebilmesi hastanın kaygısını artırabilir; beklenen seyir ve hangi değişiklikte başvurulacağı baştan açıklanmalıdır. [3]

Tablo, benzer görünümlerin farklı nedenlerini hatırlatmak içindir. [3]