PLASENTA DEKOLMANI
ÖZET
Plasenta dekolmanı, plasentanın bebek doğmadan önce rahim duvarından kısmen veya tamamen ayrılmasıdır. Plasenta bebeğe oksijen ve besin taşınmasını sağladığı için ayrılma hem anne hem bebek açısından ciddi olabilir. Karın ağrısı, vajinal kanama ve sık kasılmalar görülebilir. Erken doğum, bebeğin büyümesiyle ilgili sorunlar ve gebelik kaybı gibi sonuçlar gelişebilir. Bu durum, plasentanın rahim ağzını örtmesi olan previa ile aynı değildir. Doğumdan sonra plasentanın bir parçasının rahimde kalması da ayrı bir tablodur. Bu farklılıklar kanamanın nedenini ve yapılacak müdahaleyi etkiler. [1]
GENEL OKUYUCU
NEDİR VE NEDEN ÖNEMLİDİR?
Nedeni her zaman belirlenemez. Karına darbe, sigara, kokain kullanımı ve yüksek tansiyon riskle ilişkilidir. Bir risk etkeninin bulunmaması dekolmanı dışlamaz; risk bulunması da olayın mutlaka gerçekleşeceğini göstermez. Gebeliğin haftası yönetimde belirleyicidir: çok erken haftada sınırlı bir ayrılmayla anne ve bebek stabilken yakın gözlem düşünülebilir; gebelik sonuna yaklaşmış veya klinik durumu bozulmuş hastada doğum gereksinimi farklıdır. Evde belirtilere bakarak bu ayrımı yapmak güvenli değildir. Gebelik ekibine erken ulaşmak değerlendirmeyi hızlandırır. [1]
ALARM BULGULARI VE TANI
Ani veya sürekli karın ağrısı, yeni vajinal kanama, sırt ağrısı ve bebek hareketlerinde azalma gecikmeden değerlendirilmelidir. Ağır ağrı, fazla kanama veya baş dönmesi varsa 112 aranabilir. Dışarıya gelen kan az görünse bile plasentanın arkasında kan birikebilir. Bu nedenle görülen kan miktarıyla ayrılmanın ciddiyeti arasında her zaman doğrudan ilişki yoktur. Ağrının kasılma gibi gelip gitmek yerine sürekli olması dikkat çekebilir; ancak tipik bulguların tamamı her hastada bulunmaz. [2]
Tek bir test kesin tanı koydurmaz. Öykü, muayene, annenin yaşam bulguları ve bebeğin değerlendirilmesi birlikte kullanılır. Ultrason plasentanın yerini ve başka kanama nedenlerini incelemeye yardımcıdır. Fetal kalp hızı izlemi, bebeğin durumunu ve kasılmaları değerlendirebilir. Kan sayımı ve kan grubu gibi testler kan kaybının yönetimini destekler. Tedavi, kanamanın şiddeti, gebelik haftası, annenin dolaşımı ve bebeğin durumuna göre belirlenir. Doğum biçimi yalnız “dekolman” kelimesine dayanarak değil, bu koşullar birlikte tartılarak seçilir. Kan ürünü ve acil doğum gereksinimi olabileceği için hastane koşulları önemlidir. [2]
KLİNİK YAKLAŞIM VE İZLEM
Gebeliğin ikinci yarısındaki kanamada önce annenin güvenliği değerlendirilir; ciddi kan kaybı için damar yolu ve resüsitasyon hazırlığı gerekebilir. Plasenta previa, rahim ağzı veya vajina kaynaklı kanamalar gibi nedenler ayırıcı tanıdadır. Normal ultrason dekolmanı güvenle dışlamaz. Kanama ve ağrı sürerken tek bir normal görüntülemeye dayanarak hastayı rahatlatmak uygun değildir. Koagülasyon bozukluğu ve fetal etkilenme açısından izlem klinik şiddete göre genişletilir. [3]
Tablo: [3]
Olay sonrasında kan kaybı ve doğumla ilişkili fiziksel toparlanmanın yanında yaşanan korku da değerlendirilmelidir. Sonraki gebeliği planlayan kişi önceki dekolmanı yeni ekibine bildirmelidir. [2]
Kanama geçtikten sonra gebeliğin sürdürülmesi kararlaştırılırsa takip, yeni kanama ve bebeğin büyümesi bakımından düzenlenir. Taburculuk kararında belirtilerin durması kadar annenin klinik durumu ve yeniden hastaneye ulaşabilmesi de dikkate alınır. İzlem kararı, durumun artık risksiz olduğu anlamına gelmez. Yeni ağrı, kanama veya fetal hareket değişikliğinde eski değerlendirmenin sonucuna güvenerek beklemek yerine tekrar başvurmak gerekir. [3]
AKIL KARTI
Bu bölümün içeriği akıl kartında sunulmuştur.
AKIL KARTI — HASTA İÇİN HATIRLATMA
Dış kanama az olabilir; normal ultrason tek başına dışlamaz. Anne dolaşımı, fetal durum ve gebelik haftası aynı anda değerlendirilir. Karar yalnız kanamanın rengine veya ağrının şiddetine bağlanmaz. [3]
Bu sürümde ayrı bir profesyonel bölüm bulunmuyor.
KAYNAKLAR
Kaynakları görüntülemek için tıklayın
- NHS — What complications can affect the placenta? ↗
NHS · Erişim: 2026-10-25
- Healthdirect Australia — Placental abruption ↗
Healthdirect Australia · Erişim: 2026-10-25
- RCOG — Antepartum haemorrhage, Green-top 63 ↗
RCOG · Erişim: 2026-10-25
Bu içerik kişisel muayene ve tedavi planının yerine geçmez.
BU MADDEYİ GELİŞTİRİN
Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.