PROKALSİTONİN ÖLÇÜMÜ

Prokalsitonin, kısaca PCT, kandaki düzeyi ölçülebilen ve bazı ciddi bakteriyel enfeksiyonlarda yükselebilen bir belirteçtir. Test özellikle hastanede enfeksiyon değerlendirmesi yapılan kişilerde kullanılabilir. Bununla birlikte sonuç hangi bakterinin bulunduğunu göstermez; kesin etken tanısı için başka incelemeler gerekir. Travma, ciddi yanık veya yakın ameliyat gibi enfeksiyon dışı durumlar da yükselmeye neden olabilir. Bu yüzden yüksek değer, tek başına belirli bir enfeksiyonun kanıtı değildir. Düşük veya hafif yüksek sonuç ise enfeksiyonun erken evresinde ya da sınırlı bir bölgede bulunduğunda görülebilir. Testin anlamı hastanın mevcut durumundan ayrı değerlendirilemez.

Güncel erişkin sepsis kılavuzu, sepsisin tek bir biyobelirteçle doğrulanmaması veya dışlanmaması gerektiğini vurgular. Antibiyotiğe başlama kararı için prokalsitonin eklenmesinden çok klinik değerlendirme esas alınır. Buna karşılık enfeksiyon kaynağı yeterince kontrol edilmiş, fakat tedavinin ne zaman bitirileceği belirsiz olan seçilmiş hastalarda prokalsitonin ve klinik değerlendirme birlikte yardımcı olabilir. Başlama ve kesme kararları aynı soru değildir. Bu öneriler hastanın bütün bulgularıyla uygulanır; hasta yalnız rapordaki değere bakarak antibiyotiğini bırakmamalıdır. Sepsis veya septik şok acildir ve gerekli bakım bir testin sonucunu beklemek için geciktirilmez. Klinik ekip süreç boyunca hastayı yeniden değerlendirir.

Prokalsitonin testi kullanıldığında antibiyotik süresinin her ortamda mutlaka kısalacağı düşünülmemelidir. ABD’de alt solunum yolu enfeksiyonu kuşkusuyla başvuran kişilerde yapılan büyük bir randomize araştırmada, hekimlere prokalsitonin sonuçları ve yorum desteği verilmesi olağan bakıma göre antibiyotik kullanılan günleri belirgin azaltmamıştır. Araştırma, testin etkisinin uygulandığı sağlık sistemi ve bakım süreciyle ilişkili olabileceğini gösterir; sonuçların yalnız cihazın varlığına bağlanamayacağını hatırlatır. Çalışmaya alınan hastalar belirli bir klinik grubu temsil eder. Bu nedenle bir araştırmanın sonucunu bütün hastane bölümlerine, farklı enfeksiyonlara veya tüm yaş gruplarına otomatik aktarmak doğru değildir. Klinik karar desteği bağlama uygun kullanılmalıdır.