PROSTAT BİYOPSİSİ

Prostat biyopsisi, prostat dokusundan küçük örnekler alınarak mikroskop altında incelenmesidir. Kan testleri ve görüntüleme kuşkuyu artırabilir; doku incelemesi kanser bulunup bulunmadığını değerlendirmeye yardım eder. İşlem öncesinde beklenen yararlar, olası zararlar ve başka değerlendirme seçenekleri konuşulur. Biyopsi kararı yalnız bir laboratuvar sayısından ibaret değildir.

Güncel değerlendirmede prostatın manyetik rezonans görüntülemesi, örnekleme planını yönlendirebilir. Organa sınırlı hastalık kuşkusunda biyopsi öncesi MR önerilir. Şüpheli alana hedefli örnekleme ile sistematik örnekleme farklı stratejilerdir. MR normal görünse bile klinik kuşku yüksekse anlamlı kanser olasılığı bütünüyle dışlanmaz; sonraki adım riskle birlikte belirlenir.

Transperineal yaklaşımda örnekler testisler ile anüs arasındaki deriden geçilerek alınır; transrektal yaklaşımda rektum yolundan örnekleme yapılır. İşlem sırasında görüntüleme, örneklerin alınacağı alanı yönlendirebilir. Uyuşturma veya sedasyon kullanılabilir. Bunlar sağlık kuruluşunda uzman ekipçe yürütülen işlemlerdir; hastaya kendi kendine uygulanabilir biyopsi adımları verilmez.

Lokal anestezi ile sedasyonun hazırlıkları aynı değildir. Sedasyon planlanıyorsa ön değerlendirme, açlık ve eve dönüşte eşlik edecek kişi gibi konular ayrıca görüşülür. Kan sulandırıcı ilaçlar hakkında kişiye özel plan yapılmalıdır. Hasta bu ilaçları kendi kendine bırakmamalı; hazırlık talimatları anlaşılmadığında işlem öncesi ekibe danışmalıdır.

Biyopsiden sonra idrarda veya menide kan, morarma ve geçici rahatsızlık görülebilir. Daha önemli sorunlar arasında enfeksiyon ve idrar yapamama bulunur. Şiddetli ya da süren kanama, büyük pıhtılar, ateş, titreme veya belirgin kötüleşme acil değerlendirme gerektirir. Beklenen hafif belirtiler ile alarm bulguları birbirinden ayrılmalıdır.

Patoloji sonucu bir uzman ekibi tarafından değerlendirilir ve sonraki seçenekler hastayla görüşülür. Bazen ek görüntüleme veya başka testler gerekebilir. Taburculukta işlem özeti ve iletişim bilgileri alınmalıdır; sonradan başka bir hekime başvurulursa bu bilgiler gösterilir. Biyopsi, yalnız örnek alınmasıyla değil, sonucun açıklanması ve takip planıyla tamamlanır.