PRURİGO NODÜLARİS
ÖZET
Prurigo nodülaris, şiddetli ve süreğen kaşıntıyla birlikte sert deri nodülleri oluşturan kronik bir hastalıktır. Kaşıntı-kaşıma döngüsü önemlidir; hastayı yalnız kaşımakla suçlamak doğru değildir. [1]
GENEL OKUYUCU
KAPSAM
Nodüler kronik kaşıntı hastalığı, sistemik değerlendirme ve hedefli tedavi.
HALK İÇİN
Kol ve bacaklarda belirgin olabilen kabarıklıklar uyku, iş ve ruhsal iyilik halini bozabilir. Renk değişikliği ve iz kalabilir. Tedavinin amacı yalnız kabarıklıkları değil, kaşıntıyı ve yaşam kalitesindeki kaybı da azaltmaktır. [1]
Nemlendirme, sıcak ve terlemeyi azaltma, tırnak bakımı ve kaşıma yerine zarar vermeyen davranışlar yararlıdır. İyileşme zaman alabilir; tek bir kremle hemen düzelmemesi hastanın hatası değildir. [1]
SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM
ANAMNEZ
KAŞINTININ YÜKÜ VE NEDENLERİ
Kaşıntının süresi, ilk lezyondan önce başlayıp başlamadığı, ilaçlar, böbrek/karaciğer hastalığı, atopi ve nöropatik yakınmalar sorgulanır. Kaşıntı şiddeti 0–10 ölçeğiyle, uyku ve ruhsal etkilerle birlikte kaydedilir. [3]
FİZİK MUAYENE
DERİ VE GENEL MUAYENE
Nodüllerin sayısı, dağılımı, çizikler ve eşlik eden primer dermatoz değerlendirilir. Genel muayenede lenfadenopati ve sistemik hastalık bulguları aranır. Nodül sayısı ile hastanın kaşıntı yükü her zaman paralel değildir. [3]
AYIRICI TANI
TAKLİTÇİLER
Atopik dermatit veya başka kaşıntılı dermatozlar nodüler değişikliklerin öncesinde bulunabilir. Büllöz pemfigoidin kabarcık öncesi dönemi ve nöropatik kaşıntı özel test gerektirebilir; biyopsi yalnız nodül varlığı nedeniyle rutin değil, tanısal soruya yönelik yapılır. [2,3]
TANISAL YAKLAŞIM
KLİNİK TANI VE HEDEFLİ ARAŞTIRMA
Tanı çoğunlukla kliniktir. Atipik görünüm veya başka deri hastalığı şüphesinde kazıntı/biyopsi yapılır. Öyküye göre diyabet, hepatit C veya HIV gibi eşlik eden nedenler araştırılır; test seçimi herkese aynı panelden ziyade klinik bulgulara dayanır. [2]
TEDAVİ
BASAMAKLANDIRILMIŞ TEDAVİ
Sınırlı lezyonlarda uygun güçlü topikal kortikosteroid; hassas bölgelerde veya steroid uygun değilse takrolimus/pimekrolimus düşünülebilir. Oklüzyon emilimi artırdığı için hekim planıyla uygulanır. Dirençli tekil nodülde intralezyonel tedavi, yaygın hastalıkta fototerapi seçenekler arasındadır. [2]
Orta-ağır ve topikal tedaviyle kontrol edilemeyen hastalıkta dupilumab veya nemolizumab gibi hedefli biyolojik tedaviler uzman tarafından seçilebilir. Eşlik eden hastalık, gebelik, yaş ve ülkeye özgü ruhsat/erişim değerlendirilir. Antihistaminikler temel mekanizmayı yeterince hedeflemez; sedatif seçenek yalnız seçilmiş uyku sorunlarında düşünülür. [3]
İZLEM VE ÖNERİLER
YANITIN ÖLÇÜLMESİ
İzlemde kaşıntı, nodül sayısı/kalınlığı, uyku ve günlük işlev birlikte karşılaştırılır. Yan etkiler, uygulanabilirlik ve eşlik eden hastalıkların kontrolü tedavi planını değiştirir; yalnız görünümün fotoğrafta düzelmesi yeterli hedef değildir. [2]
ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ
SEVK GEREKTİREN DURUMLAR
Açıklanamayan yaygın kaşıntı, genel muayene anormalliği veya lenfadenopati sistemik nedenler açısından değerlendirilmelidir. Hastalık bazen başka bir durumun ilk bulgusudur; sürekli yeni krem ekleyerek araştırma ertelenmez. Şiddetli uyku ve ruhsal etkilerde ilgili uzman desteği planlanır. [2,3]
DİĞER PROFESYONEL AYRINTILAR
AYIRICI DEĞERLENDİRME
Özellikler birlikte değerlendirilir; tablo tek başına tanı koydurmaz.
KAYNAKLAR
Kaynakları görüntülemek için tıklayın
- Nodular prurigo ↗
British Association of Dermatologists · Kaynak tarihi: 2023 · Erişim: 2026-10-26
- Prurigo nodularis: Diagnosis and treatment ↗
American Academy of Dermatology · Kaynak tarihi: 2025 · Erişim: 2026-10-26
- Swiss Practice Recommendations for Chronic Prurigo Including Prurigo Nodularis ↗
Mueller ve arkadaşları · Kaynak tarihi: 2026 · Erişim: 2026-10-26
KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 3 ARAŞTIRMA
Aşağıdaki çalışmalar farklı klinik soruları aydınlatır; tedavi seçiminde çalışma popülasyonu ve tasarımı dikkate alınmalıdır.
01 · PRURİGO NODÜLARİSTE DUPİLUMAB: PRIME VE PRIME2
Dupilumab in patients with prurigo nodularis: two randomized, double-blind, placebo-controlled phase 3 trials.
Gil Yosipovitch, Nicholas Mollanazar, Sonja Ständer, Shawn G Kwatra, Brian S Kim, Elizabeth Laws, Leda P Mannent, Nikhil Amin, Bolanle Akinlade, Heribert W Staudinger, Naimish Patel, George D Yancopoulos, David M Weinreich, Sheldon Wang, Genming Shi, Ashish Bansal, John T O'Malley · Nature medicine · 2023
Çalışma türü: İki faz 3 randomize plasebo kontrollü çalışma
Kapsam: Topikal tedaviyle kontrol edilemeyen, en az 20 nodüllü erişkinler; 151 ve 160 katılımcı
ÖZET
Kaşıntı ölçeğinde en az 4 puan azalma PRIME’da 24. haftada %60,0’a karşı %18,4; PRIME2’de 12. haftada %37,2’ye karşı %22,0 bulundu.
Birincil değerlendirme zamanları farklıdır; yüzdeler doğrudan çalışmalar arası üstünlük karşılaştırması değildir.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 37142763 · DOI: 10.1038/s41591-023-02320-9
02 · NEMOLİZUMAB: OLYMPIA2
Phase 3 Trial of Nemolizumab in Patients with Prurigo Nodularis.
Shawn G Kwatra, Gil Yosipovitch, Franz J Legat, Adam Reich, Carle Paul, Dagmar Simon, Luigi Naldi, Charles Lynde, Marjolein S De Bruin-Weller, Walter K Nahm, Maxwell Sauder, Rola Gharib, Sebastien Barbarot, Jacek C Szepietowski, Curdin Conrad, Alan Fleischer, Vivian T Laquer, Laurent Misery, Esther Serra-Baldrich, Hilde Lapeere, Faiz Ahmad, Zarif K Jabbar Lopez, Christophe Piketty, Sonja Ständer, OLYMPIA 2 Investigators · The New England journal of medicine · 2023
Çalışma türü: Faz 3 çift kör randomize plasebo kontrollü çalışma
Kapsam: 274 erişkin; 183 nemolizumab, 91 plasebo
ÖZET
16. haftada kaşıntı yanıtı %56,3’e karşı %20,9; deri genel değerlendirme yanıtı %37,7’ye karşı %11,0 idi. Baş ağrısı ve atopik dermatit bildirildi.
Kısa ana değerlendirme dönemi; başka biyolojik ilaçla doğrudan karşılaştırma değildir.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 37888917 · DOI: 10.1056/NEJMoa2301333
03 · NEMOLİZUMAB: OLYMPIA1
Efficacy and Safety of Nemolizumab in Patients With Moderate to Severe Prurigo Nodularis: The OLYMPIA 1 Randomized Clinical Phase 3 Trial.
Sonja Ständer, Gil Yosipovitch, Franz J Legat, Adam Reich, Carle Paul, Dagmar Simon, Luigi Naldi, Martin Metz, Athanasios Tsianakas, Andrew Pink, Simon Fage, Giuseppe Micali, Elke Weisshaar, Hema Sundaram, Andrei Metelitsa, Matthias Augustin, Andreas Wollenberg, Bernhard Homey, Maria Concetta Fargnoli, Howard Sofen, Neil J Korman, Lone Skov, Xiaoxiao Chen, Zarif K Jabbar-Lopez, Christophe Piketty, Shawn G Kwatra, OLYMPIA 1 Investigators · JAMA dermatology · 2025
Çalışma türü: Faz 3 randomize plasebo kontrollü çalışma
Kapsam: 286 erişkin; 190 aktif tedavi, 96 plasebo
ÖZET
16. haftada kaşıntı yanıtı %58,4’e karşı %16,7; deri genel değerlendirme yanıtı %26,3’e karşı %7,3 bulundu.
OLYMPIA2’den ayrı çalışma; uzun süreli güvenlik ve tedavi kesilmesi sonrası kalıcılık için daha uzun izlem gerekir.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 39602139 · DOI: 10.1001/jamadermatol.2024.4796
Eğitim amaçlıdır; kişiye özel tanı, tedavi veya acil değerlendirme yerine geçmez.
BU MADDEYİ GELİŞTİRİN
Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.