İçeriğe geç
Madde metnine geç
HASTALIK

REAKTİF ARTRİT

ÖZET

Reaktif artrit, çoğunlukla bağırsak veya genitoüriner enfeksiyondan sonraki haftalarda başlayan inflamatuvar eklem hastalığıdır. Diz ve ayaklar sık etkilenir; göz, deri ve tendon yakınmaları eşlik edebilir. [1]

Kaynaklar:[1]
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

KAPSAM

Genitoüriner ve enterik enfeksiyon sonrası reaktif artrit; septik artritten ayrılır.

Kaynaklar:[1][2][3][4]

HASTA İÇİN

Enfeksiyon çok hafif geçirilmiş olabilir. Çoğu kişide aylar içinde düzelme görülse de tekrarlayan veya kalıcı hastalık gelişebilir. Eklem ağrısının antibiyotikle hemen geçmesi beklenmez; varsa aktif enfeksiyon ayrıca tedavi edilir. [1]

Kaynaklar:[1]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

Son haftalarda ishal, dizüri, genital akıntı, yeni cinsel temas; eklem dağılımı, topuk ağrısı, inflamatuvar bel ağrısı ve göz belirtileri sorgulanır. Cinsel öykü mahremiyet ve yargılamayan iletişimle alınır. [2]

Kaynaklar:[2]

FİZİK MUAYENE

Asimetrik alt ekstremite oligoartriti, entezit/daktilit, mukozal ülserler, avuç-taban lezyonları ve genital değişiklikler aranır. Konjonktivit ile ağrılı, fotofobik üveit aynı kabul edilmez. [2]

Kaynaklar:[2]

AYIRICI TANI

Akut sıcak eklemde septik ve kristal artrit öncelikle dışlanır. Psoriatik artrit, aksiyel spondiloartrit, inflamatuvar bağırsak hastalığı artriti ve romatoid artrit benzer görünebilir; aspirasyon tanısal ayrım sağlar. [3]

Kaynaklar:[3]

TANISAL YAKLAŞIM

TANI VE TETKİK

Tek doğrulayıcı test yoktur. Eklem bulgusu ile önceki enfeksiyonun zamansal ilişkisi değerlendirilir. CRP/ESR özgül değildir; HLA-B27 pozitifliği tanı koydurmaz, negatifliği dışlamaz. Gerektiğinde görüntüleme ve sinovyal sıvı incelemesi yapılır. [3]

Kaynaklar:[3]

ETKEN ARAŞTIRMASI

Klamidya/gonore için uygun anatomik bölgeden NAAT ve risk temelli diğer CYBE testleri planlanır; enterik öyküde dışkı incelemesi düşünülebilir. Etken testinin negatifliği geçirilmiş enfeksiyonu dışlamaz. [2]

Kaynaklar:[2]

TEDAVİ

Uygun NSAİİ, yükün geçici azaltılması ve fizik tedavi temel yaklaşımlardır. Enfeksiyon dışlandıktan sonra lokal steroid; kalıcı dirençli hastalıkta romatoloji tarafından DMARD değerlendirilir. [3] Aktif CYBE ve partnerler ilgili enfeksiyon protokolüne göre yönetilir. [2]

Kaynaklar:[3][2]

ANTİBİYOTİK SINIRI

Başlangıç enfeksiyonu tedavi edildikten sonra yalnız reaktif artriti yönetmek amacıyla dört hafta veya daha uzun antibiyotik rutin önerilmez. Seçilmiş kronik klamidya çalışmaları genel hastaya doğrudan uygulanmaz. [4]

Kaynaklar:[4]

İZLEM VE ÖNERİLER

Şiş eklem sayısı, işlev, göz bulguları ve kalıcılık değerlendirilir. Dinlenme ile kademeli hareket dengelenir; uzayan veya tekrarlayan yakınmalarda romatoloji kontrolü gerekir. [1]

Kaynaklar:[1]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

ACİL SEVK

Ateşle sıcak-şiş tek eklem aynı gün enfeksiyon değerlendirmesi gerektirir. Göz ağrısı, fotofobi veya görme bulanıklığında acil göz muayenesi gerekir. [1]

Kaynaklar:[1]

DİĞER PROFESYONEL AYRINTILAR

KLİNİK AYRIM VE KARAR

Bulgular klinik bağlamda birlikte değerlendirilir; tablo tek başına tanı koydurmaz.

Kaynaklar:[2][4]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Reactive arthritis ↗

    NHS · Kaynak tarihi: 2026 erişim · Erişim: 2026-10-26

  2. British Association for Sexual Health and HIV national guideline on the management of sexually acquired reactive arthritis 2021 ↗

    Carlin E; Marzo-Ortega H; Flew S · Kaynak tarihi: 2021 · Erişim: 2026-10-26

  3. Reactive Arthritis: Diagnosis, Treatment, and Steps to Take ↗

    NIAMS · Kaynak tarihi: 2024 · Erişim: 2026-10-26

  4. Spondyloarthritis in over 16s: diagnosis and management; recommendation 1.4.17 ↗

    NICE · Kaynak tarihi: 2017; 2025 güncellemesi · Erişim: 2026-10-26

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 3 ARAŞTIRMA

Antiinflamatuvar tedavi, seçilmiş kronik klamidyal olguda antibiyotik ve yeni hedefli tedavi soruları ayrılmıştır. Kronik PCR-pozitif alt gruba ait sonuçlar tüm reaktif artritlere aktarılmaz.

01 · KRONİK REAKTİF ARTRİTTE SULFASALAZİN

Comparison of sulfasalazine and placebo in the treatment of reactive arthritis (Reiter's syndrome). A Department of Veterans Affairs Cooperative Study.

Clegg DO; Reda DJ; Weisman MH ve ark. · Arthritis and rheumatism · 1996

Çalışma türü: Çift kör randomize plasebo kontrollü çalışma

Kapsam: NSAİİ tedavisine yanıt vermeyen 134 hasta; 36 hafta.

ÖZET

Uzunlamasına analiz sulfasalazin lehineydi. Tedavi sonunda yanıt %62,3’e karşı %47,7 bulundu; başlıca yan etkiler gastrointestinaldi.

Eski bir çalışma ve seçilmiş kronik dirençli hastalar; akut kendiliğinden düzelen hastalığa genellenemez. Değerlendirme erişilebilen PubMed özetiyle sınırlıdır; tam metin yöntem ve ekleri incelenmemiştir.

02 · KRONİK KLAMİDYA İLİŞKİLİ ARTRİTTE KOMBİNE ANTİBİYOTİK

Combination antibiotics as a treatment for chronic Chlamydia-induced reactive arthritis: a double-blind, placebo-controlled, prospective trial.

Carter JD; Espinoza LR; Inman RD ve ark. · Arthritis and rheumatism · 2010

Çalışma türü: Çift kör randomize plasebo kontrollü çalışma

Kapsam: PCR ile C. trachomatis veya C. pneumoniae pozitif 42 hasta.

ÖZET

Altı aylık kombine tedavide birincil yanıt 17/27 (%63), plaseboda 3/15 (%20) idi; PCR negatifleşmesi aktif tedavide daha fazlaydı.

Küçük, özel olarak seçilmiş kronik grup; rutin uzun antibiyotik önerisi oluşturmaz ve enterik artriti temsil etmez. Değerlendirme erişilebilen PubMed özetiyle sınırlıdır; tam metin yöntem ve ekleri incelenmemiştir.

03 · DİRENÇLİ REAKTİF ARTRİTTE İKİ HEDEFLİ YAKLAŞIM

Short-Term Effectiveness of Sulfasalazine and Tofacitinib in NSAID-Refractory Reactive Arthritis: An Observational Study.

Mruthyunjaya P; Maikap D; Ahmed S ve ark. · International journal of rheumatic diseases · 2025

Çalışma türü: Kısa süreli gözlemsel karşılaştırma

Kapsam: 50 hasta; 46 hasta 12 haftayı tamamladı.

ÖZET

On ikinci haftada sulfasalazin ve tofasitinib gruplarının hastalık aktivitesi benzerdi; tofasitinib grubunda erken düşüş daha hızlıydı.

Randomize olmayan kısa izlem; eşdeğerlik, uzun dönem güvenlik veya rutin JAK inhibitörü kullanımı kanıtlanmış değildir. Değerlendirme erişilebilen PubMed özetiyle sınırlıdır; tam metin yöntem ve ekleri incelenmemiştir.

Bu içerik eğitim amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi yerine geçmez.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.