İçeriğe geç
Madde metnine geç
HASTALIK

REKTAL PROLAPSUS

ÖZET

Rektal prolapsus, rektumun aşağı kayarak anüsten dışarı çıkması veya içeride katlanmasıdır. Kanama, mukus, kabızlık ve dışkı kaçırma yapabilir. Erişkinde ve çocukta tedavi yaklaşımı farklıdır; sıkışmış ve geri dönmeyen prolapsus acil değerlendirilmelidir. [1]

Kaynaklar:[1]
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

KAPSAM

Tam kat prolapsus tanısı, fonksiyon ve cerrahi seçenekler; hemoroidden ayrı.

HALK İÇİN: HEMOROİDLE AYNI DEĞİLDİR

Her ikisinde de dışarı çıkan doku ve kanama görülebilir; rektal prolapsusta daha yukarıdaki bağırsak segmenti etkilenir. Tanı için muayene gerekir. Kabızlığın düzelmesi mevcut erişkin prolapsusunu mutlaka ortadan kaldırmaz. [2]

Kaynaklar:[2]

HALK İÇİN: YAŞA GÖRE TEDAVİ

Erişkinlerde çoğunlukla cerrahi gerekir. Çocuklarda önce kabızlık, ishal ve ıkınma gibi nedenler tedavi edilir; buna rağmen sürerse girişim düşünülür. Ameliyat sonrasında da tekrarlama olabileceğinden dışkılama düzeni önemlidir. [1]

Kaynaklar:[1]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

DOKU ÇIKIŞI VE BAĞIRSAK İŞLEVİ

Dışarı çıkışın ne zaman olduğu, kendiliğinden dönüp dönmediği, kanama/mukus, kabızlık ve kaçırma öğrenilir. Pelvik cerrahi, kronik ishal ve pelvik tabanla ilişkili hastalıklar sorgulanır. [1]

Yaşam boyu ağır kabızlık, eşlik eden idrar/genital prolapsus yakınmaları ve önceki işlemler cerrahi planı etkiler; gerekli hastada kolon geçişi ve çok bölmeli pelvik taban değerlendirmesi yapılır. [2]

Kaynaklar:[1][2]

FİZİK MUAYENE

PROLAPSUSU VE SFİNKTERLERİ DEĞERLENDİRME

Anüs/rektum muayenesi ve sfinkter işlevi değerlendirilir. İlk muayenede görülmezse kontrollü ıkınmayla ortaya konabilir. Muayene, görüntüleme gereksinimini belirler. [1]

Kaynaklar:[1]

AYIRICI TANI

HEMOROİD VE EŞLİK EDEN PATOLOJİ

Hemoroidal prolapsus ile rektumun tam kat prolapsusu ayrılır. İç prolapsus dışarıdan görünmeyebilir. Polip veya kanseri dışlamak için uygun hastada kolonoskopi gerekir; prolapsusun kendisi kanser demek değildir. [2]

Kaynaklar:[2]

TANISAL YAKLAŞIM

SEÇİLMİŞ FİZYOLOJİ VE GÖRÜNTÜLEME

Defekografi dışkılama sırasında anatomik hareketi ve boşaltımı gösterir. Manometri veya diğer fizyolojik testler eşlik eden kabızlık/kaçırmayı değerlendirebilir; her hastaya tüm testlerin yapılması gerekmez. [1]

Ventral rektopeksi öncesi endoskopi, sfinkter işlevi ve gerektiğinde kolon geçişi değerlendirilir; yavaş geçiş tedavi sonucunu etkileyebilir. Anatomik düzeltme ile işlevsel beklenti ayrı konuşulur. [5]

Kaynaklar:[1][4]

TEDAVİ

ELEKTİF TEDAVİYİ KİŞİSELLEŞTİRME

Abdominal/perineal yaklaşım genel sağlık ve bağırsak işlevine göre seçilir. Anesteziyi sınırlayan kırılganlıkta perineal yaklaşım düşünülebilir. Ağır kabızlık rezeksiyon kararını etkiler; anatomik onarım kaçırmayı/kabızlığı mutlaka düzeltmez. [2]

Ventral rektopeksi onamında protez tipi, alternatifler, enfeksiyon/erozyon, yeni ağrı ve devam eden ya da kötüleşen bağırsak yakınmaları konuşulur. Erozyon yıllar sonra ortaya çıkabilir ve ek cerrahi gerektirebilir; kesin kalıcı düzelme garantisi verilmez. [5]

DELORES çalışmasında laparoskopik rezeksiyon rektopeksi, Delorme işlemine göre daha az nüksle ilişkiliydi; ameliyat süresi daha uzundu. Bu sonuç tüm prolapsus tekniklerini veya her kırılgan hastayı kapsamaz. [8]

Kaynaklar:[2][4][7]

SIKIŞMIŞ PROLAPSUSTA ACİL YAKLAŞIM

İskemi/perforasyon bulgusu olmayan stabil hastada sağlık ekibi nazik redüksiyon deneyebilir. Şok, gangren veya perforasyonda acil cerrahi geciktirilmez; başarısız redüksiyon, kanama veya tıkanmada da acil cerrahi değerlendirme gerekir. İnstabil hastada görüntüleme tedaviyi geciktirmemelidir. [4]

Kaynaklar:[3]

İZLEM VE ÖNERİLER

NÜKS VE İŞLEVSEL SONUCU BİRLİKTE İZLEME

Yeni doku çıkışı, kabızlık, kaçırma ve ağrı sorgulanır. Cerrahi sonrası yaşam kalitesi düzelebilse de farklı işlemleri karşılaştıran çalışmalarda nüks oranları değişkendir; bir yöntemin herkeste üstün olduğu varsayılmaz. [6,7]

Protez kullanılan hastada yeni ağrı veya işlev bozulması, geç komplikasyon olasılığını da içeren uzman değerlendirmesini gerektirir. Kısa takip, tüm protez sorunlarının dışlandığı anlamına gelmez. [5]

Kaynaklar:[5][6][4]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

BEKLENMEMESİ GEREKEN DURUMLAR

Yoğun kanama veya geri dönmeyen prolapsusta acil yardım alınmalıdır. Artan ağrı ve dolaşım bozulması/iskemi kuşkusu cerrahi acildir; evde tekrarlayan zorlayıcı girişim yerine değerlendirme gerekir. [1,4]

Kaynaklar:[1][3]

DİĞER PROFESYONEL AYRINTILAR

AYIRICI DEĞERLENDİRME

Özellikler birlikte değerlendirilir; tablo tek başına tanı koydurmaz.

Kaynaklar:[2][1][3]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Rectal Prolapse ↗

    NIDDK · Kaynak tarihi: erişim 2026 · Erişim: 2026-10-26

  2. Rectal Prolapse ↗

    ASCRS · Kaynak tarihi: erişim 2026 · Erişim: 2026-10-26

  3. Anorectal emergencies: WSES-AAST guidelines ↗

    WSES / AAST · Kaynak tarihi: 2021 · Erişim: 2026-10-26

  4. Laparoscopic Ventral Rectopexy, version 6 ↗

    University Hospitals Plymouth NHS Trust · Kaynak tarihi: 2025 · Erişim: 2026-10-26

  5. PROSPER: a randomised comparison of surgical treatments for rectal prolapse. ↗

    Senapati, Gray, Middleton, Harding, Hills, Armitage, Buckley, Northover, PROSPER Collaborative Group · Kaynak tarihi: 2013 · Erişim: 2026-10-26

  6. Comparison of four surgical approaches for rectal prolapse: multicentre randomized clinical trial. ↗

    Smedberg, Graf, Pekkari, Hjern · Kaynak tarihi: 2022 · Erişim: 2026-10-26

  7. Laparoscopic Resection Rectopexy Versus Delorme's Procedure In Full-thickness Rectal Prolapse: A Randomized Multicenter Trial (DELORES-RCT). ↗

    Herrle ve arkadaşları · Kaynak tarihi: 2025 · Erişim: 2026-10-26

  8. No rectopexy versus rectopexy following rectal mobilization for full-thickness rectal prolapse: a randomized controlled trial. ↗

    Karas, Uranues, Altomare, Sokmen, Krivokapic, Hoch, Bartha, Bergamaschi, Rectal Prolapse Recurrence Study Group · Kaynak tarihi: 2011 · Erişim: 2026-10-26

  9. Robot-assisted vs laparoscopic ventral rectopexy for external or internal rectal prolapse and enterocele: a randomized controlled trial. ↗

    Mäkelä-Kaikkonen, Rautio, Pääkkö, Biancari, Ohtonen, Mäkelä · Kaynak tarihi: 2016 · Erişim: 2026-10-26

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 5 ARAŞTIRMA

Aşağıdaki çalışmalar farklı klinik soruları aydınlatır; tedavi seçiminde çalışma popülasyonu ve tasarımı dikkate alınmalıdır.

01 · PROSPER: CERRAHİ SEÇENEKLER

PROSPER: a randomised comparison of surgical treatments for rectal prolapse.

A Senapati, R G Gray, L J Middleton, J Harding, R K Hills, N C M Armitage, L Buckley, J M A Northover, PROSPER Collaborative Group · Colorectal disease : the official journal of the Association of Coloproctology of Great Britain and Ireland · 2013

Çalışma türü: Pragmatik faktöriyel randomize çalışma

Kapsam: 293 hasta; farklı abdominal/perineal karşılaştırmalara katılım sayıları farklıydı.

ÖZET

Üç yıla kadar hiçbir randomize karşılaştırmada nüks veya işlev/yaşam kalitesi açısından anlamlı üstünlük gösterilmedi; tüm işlemler sonrası başlangıca göre yaşam kalitesi düzeldi.

Özellikle ana yaklaşım karşılaştırması küçüktü; fark bulunmaması tekniklerin eşdeğer olduğunu kanıtlamaz.

02 · İSVEÇ REKTAL PROLAPSUS ÇALIŞMASI

Comparison of four surgical approaches for rectal prolapse: multicentre randomized clinical trial.

J Smedberg, W Graf, K Pekkari, F Hjern · BJS open · 2022

Çalışma türü: Çok merkezli randomize çalışma

Kapsam: 134 hasta randomize edildi, 122’si ameliyat oldu; ortalama izlem 2,6 yıl.

ÖZET

İşlev ve yaşam kalitesinde düzelme vardı, gruplar arası anlamlı fark yoktu. Üç yıllık nüks oranları beklenenden yüksek bulundu.

Bazı karşılaştırmalar çok küçük, takip paydaları değişkendi; 2000–2009 ameliyatları güncel tüm teknikleri temsil etmez.

03 · DELORES: REZEKSİYON REKTOPEKSİ VE DELORME

Laparoscopic Resection Rectopexy Versus Delorme's Procedure In Full-thickness Rectal Prolapse: A Randomized Multicenter Trial (DELORES-RCT).

Florian Herrle, Flavius Sandra-Petrescu, Simone Rothenhoefer, Julia Hardt, Steffen Seyfried, Andreas Joos, Alexander Herold, Dieter Bussen, Stefan Post, Marion Brunner, Alois Fürst, Gianluca De Santo, Robert Siegel, Martin Strik, Michael Sprossmann, Eugen Berg, Andreas Ommer, Martin K Walz, Claudia Benecke, Ralf Bouchard, Tobias Keck, Dirk Weimann, Thomas Schiedeck, Nicolas Demartines, Dieter Hahnloser, Anja Sander, Lukas D Sauer, Christina Klose, Meinhard Kieser, Markus Diener, Rosa Klotz, Christoph Reissfelder, Peter Kienle · Annals of surgery · 2025

Çalışma türü: Gözlemci kör, uzmanlık temelli çok merkezli randomize çalışma

Kapsam: Tam kat prolapsuslu 70 kişi randomize, 65 kişi analiz edildi; ortanca izlem 23,9 ay.

ÖZET

Yirmi dört ayda nüks laparoskopik rezeksiyon rektopekside % 8,2, Delorme’da % 42,8 idi. İşlev sonuçları ilk yöntem lehine, ameliyat süresi daha uzundu.

Tarama yapılan 358 kişinin sınırlı bölümü randomize edildi; hasta seçimi ve küçük örneklem genellenebilirliği sınırlar.

04 · MOBİLİZASYONA REKTOPEKSİ EKLENMESİ

No rectopexy versus rectopexy following rectal mobilization for full-thickness rectal prolapse: a randomized controlled trial.

Joshua R Karas, Selman Uranues, Donato F Altomare, Selman Sokmen, Zoran Krivokapic, Jiri Hoch, Ivan Bartha, Roberto Bergamaschi, Rectal Prolapse Recurrence Study Group · Diseases of the colon and rectum · 2011

Çalışma türü: 41 merkezli randomize çalışma

Kapsam: Önceden prolapsus/pelvik taban cerrahisi olmayan 252 tam kat dış prolapsus hastası.

ÖZET

Beş yıllık aktüeryel nüks, yalnız mobilizasyonda % 8,6, rektopeksi eklenende % 1,5 idi; komplikasyon farkı anlamlı değildi.

Cinsiyet ve prolapsus uzunluğu dengeli değildi; sigmoid rezeksiyonu randomize edilmedi, teknik standardizasyonu ve takip kaybı sınırlılıkları vardı.

05 · ROBOTİK VE LAPAROSKOPİK VENTRAL REKTOPEKSİ

Robot-assisted vs laparoscopic ventral rectopexy for external or internal rectal prolapse and enterocele: a randomized controlled trial.

J Mäkelä-Kaikkonen, T Rautio, E Pääkkö, F Biancari, P Ohtonen, J Mäkelä · Colorectal disease : the official journal of the Association of Coloproctology of Great Britain and Ireland · 2016

Çalışma türü: Prospektif randomize çalışma

Kapsam: 30 kadın; çoğunda intussusepsiyon, yalnız altısında tam prolapsus vardı.

ÖZET

Üç aylık MR defekografide anatomik düzeltme benzerdi; ameliyat süresi ve yatışta anlamlı farklılık görülmedi.

Küçük, çoğu iç prolapsuslu kadın örneklemi ve kısa anatomik izlem; uzun dönem nüks veya maliyet üstünlüğü göstermez.

Eğitim amaçlıdır; kişiye özel tanı, tedavi veya acil değerlendirme yerine geçmez.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.