SARA İLE ATAKSİ ŞİDDETİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

SARA, ataksiye bağlı koordinasyon bozukluğunun şiddetini klinik olarak kaydetmek için geliştirilmiş bir ölçektir. Yürüme ve duruşun yanında konuşma ile kol ve bacak koordinasyonunu değerlendirir. Aynı yöntemin düzenli kullanılması, bulguların zaman içindeki karşılaştırılmasını kolaylaştırır. Yürümede kişinin ne kadar destek kullandığı değerlendirmeyi etkiler; yalnız yürüyüp yürümediğini belirtmek yeterli değildir. Burada resmi puanlama formunun yerine geçecek bir tablo sunulmamaktadır.

Özgün geliştirme çalışması spinoserebellar ataksili iki örneklemde ölçümün güvenilirliğini incelemiştir.

Daha sonra Weyer ve arkadaşları, otozomal dominant spinoserebellar ataksi dışında farklı ataksi nedenleri veya sabit serebellar lezyonları olan kişilerde de ölçeği araştırmıştır. Bu ikinci çalışma yüksek değerlendiriciler arası uyum göstermiştir. Ancak güvenilir bir şiddet kaydı, koordinasyon sorununun nedenini gösteren bir tanı testi anlamına gelmez; araştırmanın amacı da nedenleri birbirinden ayırmak değildir.

Başlangıç hızı klinik yaklaşımı değiştirir. Birden ortaya çıkan yürüme dengesizliğinde acil inme değerlendirme yolu gerekir. Günler veya haftalar içinde ilerleyen ataksi de hızlandırılmış nörolojik inceleme gerektirir. Yavaş ilerleyen sorunlarda ise nörolojik değerlendirmeyle birlikte tedavi edilebilir nedenlerin araştırılması önemlidir. Dolayısıyla puanlama, yeni belirtinin nedenine yönelik incelemenin önüne geçmemelidir. Bir sonraki seri ölçümü beklemek her durumda güvenli değildir.

Uzaktan değerlendirme için geliştirilen SARA-Le, yüz yüze yöntemin sıradan bir görüntülü görüşmeye aynen taşınması değildir. Araştırmacılar düşme riski yaratabilecek görevlerin uygulanışını değiştirmiştir. Küçük bir doğrudan karşılaştırma grubunda sonuçlar güçlü ilişki göstermiştir; ancak bu bulgu bütün hastalarda aynı sayının elde edileceğini kanıtlamaz. Ağır motor veya bilişsel sorunu olan kişilere aktarım konusunda özellikle dikkatli olunmalıdır.

Weyer çalışmasında şiddet puanları günlük işlev ölçümleriyle ilişkiliyken hastalık süresiyle ilişki daha zayıftı. Bu nedenle yalnız hastalığın kaç yıldır bulunduğundan kişinin bugünkü koordinasyon düzeyi çıkarılamaz. Klinik izlemde güncel muayene bulgularının doğrudan kaydı önemini korur. Ölçeğin yorumlanması, kişiyi yalnız hastalık süresine veya önceki bir puana göre sınıflandırmaktan farklıdır.