İçeriğe geç
Madde metnine geç
HASTALIK

SCEDOSPORİUM ENFEKSİYONLARI

ÖZET

Scedosporium enfeksiyonları akciğer, deri, kemik, sinüs veya merkezi sinir sistemini tutabilir. Organ nakli ve hematolojik hastalık tedavisi önemli risk bağlamlarıdır. Erişkin invaziv hastalığında vorikonazol, uluslararası kılavuzun güçlü biçimde desteklediği başlangıç seçeneğidir.

Bununla birlikte, bir hastada Scedosporium saptanması her zaman aktif enfeksiyon anlamına gelmez. Bir üçüncü basamak merkezin 38 kişilik geriye dönük değerlendirmesinde başlangıçta on kişide enfeksiyon bulunmuş, izlemde iki kişi kolonizasyondan enfeksiyona ilerlemiştir. Bu ayrım yalnız bir sonuca bakılarak yapılmamalı; klinik seyir ve ilgili organ bulguları uzmanlar tarafından birlikte yorumlanmalıdır. Küçük serinin sonuçları, her kolonize kişide hastalık gelişeceğini veya tedavi gerektiğini göstermez.

Güney Hindistan’dan bildirilen 18 hastadan oluşan bir klinik kohortta kemik enfeksiyonu ve paranazal sinüs hastalığı öne çıkmıştır. Ortanca yaş elli dört yıl olarak bildirilmiş, hastaların altısında cerrahi girişim gerekmiştir. Yaygın enfeksiyon az sayıda görülmüş ancak kötü sonuçlarla ilişkili bulunmuştur. Bu gözlemler, alışılmış antibakteriyel tedaviye yanıt vermeyen kronik kemik veya sinüs hastalığında alternatif nedenlerin düşünülmesini destekler. Tek merkezli küçük bir seri tüm bölgelerin hastalık dağılımını temsil etmez.

Daha eski bir tedavi serisi, vorikonazol kullanılan 107 kişide genel başarılı yanıtı yüzde elli yedi olarak bildirmiştir. Başarı oranı tutulan organa göre farklılık göstermiş; deri ve kemik tutulumu, merkezi sinir sistemi hastalığından daha iyi sonuçlarla ilişkilendirilmiştir. Ancak bu seri günümüzde Lomentospora olarak sınıflandırılan olguları da içermektedir. Bu nedenle eski toplu yanıt oranı yalnız güncel Scedosporium cinsine ait kesin bir etkinlik oranı gibi sunulmamalıdır.

Tanısal ayrım ve tedavi planı enfeksiyon hastalıkları ile tutulan organın uzmanları tarafından birlikte yürütülmelidir. Kolonizasyonun enfeksiyona ne zaman ilerleyeceğini öngörmek güçtür; izlemde yeni organ yakınmaları ve klinik kötüleşme tekrar değerlendirme gerektirir.

Kaynaklar:[1][3][4][2]
ANAHTAR KELİMELER
  • Scedosporium
  • kolonizasyon
  • osteomiyelit
  • vorikonazol
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL BAKIŞ VE KAPSAM

Bu başlık tek bir organ hastalığını değil, farklı klinik tabloları kapsar. Kronik solunum hastalığında kolonizasyon, önceden oluşmuş akciğer boşluklarında mantar topu veya alerjik tutulum görülebilir; bunlar dokulara yayılan invaziv enfeksiyonla aynı durum değildir.

Kaynaklar:[5]

BELİRTİLER VE GÜNLÜK YAŞAM

Uzayan kemik veya sinüs yakınmalarında, özellikle olağan antibakteriyel tedaviye yanıt yoksa neden yeniden araştırılır. Yakınmaların kalıcılığı tek başına mantar enfeksiyonu tanısı koydurmaz; yerleşim ve önceki tedavi yanıtı değerlendirmeye yön verir.

Kaynaklar:[4]

NE ZAMAN YARDIM ALINMALI?

Merkezi sinir sistemi ve yaygın tutulum daha ağır seyredebilir. Yeni nörolojik bozulma veya ağır solunum sıkıntısında kontrol randevusu beklenmeden acil değerlendirme gerekir.

Kaynaklar:[2]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

Nakil, hematolojik hastalık, geçirilmiş cerrahi ve travmanın zamanı sorgulanır. Yakınmaların başlangıcı ile bağışıklığı baskılayan tedavilerin ilişkisi kaydedilir. Önceden tutulan organ ve kullanılan antifungaller, tarihsel tedavi sonuçları yorumlanırken dikkate alınmalıdır.

Kaynaklar:[2]

FİZİK MUAYENE

Muayene yalnız ilk yakınmanın bulunduğu bölgeyle sınırlanmaz; olası yayılım nedeniyle deri bütünü değerlendirilir. İlgili organın bulguları ve yeni lezyonlar kaydedilir. Sadece lezyon görünümünden etken adı veya hastalığın yaygınlığı kesinleştirilmez.

Kaynaklar:[6]

AYIRICI TANI

Kolonizasyon, aktif hastalık için klinik kanıt bulunmamasıyla ayrılır; sonradan enfeksiyona ilerleme mümkündür. Bu nedenle önceki sınıflandırma yeni yakınmalar ortaya çıktığında değişmez bir etiket olarak kullanılmamalı, klinik ve organ değerlendirmesi yenilenmelidir.

Kaynaklar:[3]

TANISAL YAKLAŞIM

TANI VE TESTLERİN SINIRLARI

Görüntüleme olası tutulum bölgelerini, yaygınlığı ve tedavi yanıtını değerlendirmeye yardımcıdır. Ancak Scedosporium hastalığını diğer nadir küf enfeksiyonlarından kesin ayıran özgül görüntüleme bulgusu yoktur. Sonuçlar, klinik seyir ve uzman tanısal değerlendirmesiyle birlikte yorumlanır.

Kaynaklar:[6]

TEDAVİ

TEDAVİ VE GÜVENLİK

Erişkin invaziv Scedosporium hastalığında vorikonazol kılavuzun desteklediği ilk seçenektir. Bu öneri Lomentospora hastalığına aynen aktarılmaz. Kombinasyonun tek ilaca üstünlüğü için kanıt sınırlıdır; tedavi, organ tutulumu ve bireysel koşullara göre uzman ekipçe belirlenir.

Kaynaklar:[1]

İZLEM VE ÖNERİLER

Tedavinin ideal süresi kesinleşmemiştir; klinik belirti ve bulguların düzelmesi izlenir. Azol tedavisinde terapötik ilaç düzeyi izlemi önemlidir. Tek bir erken düzelme, uzun süreli hastalığın tamamen sonlandığını varsaymak için yeterli değildir.

Kaynaklar:[5]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

ACİL UYARILAR VE SEVK

Kronik kemik veya sinüs hastalığında tedaviye yanıtsızlık, yayılım ve cerrahi değerlendirme gereksinimi yeniden ele alınır. Enfeksiyon hastalıkları ile ilgili organ uzmanı birlikte izler; küçük kohorttaki cerrahi sonuçları bütün hastalara üstünlük kanıtı olarak genellenmez.

Kaynaklar:[4]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Global guideline for the diagnosis and management of rare mould infections ↗

    ECMM/ISHAM/ASM · Kaynak tarihi: 2021-02-16 · Erişim: 2026-10-29

    Çevrimiçi: 16 Şubat 2021; sayı: Ağustos 2021. Düzeltme Şekil 3A oklarıyla ilgilidir; şekil aktarılmadı.

  2. Treatment of scedosporiosis with voriconazole: clinical experience with 107 patients ↗

    Antimicrobial Agents and Chemotherapy · Kaynak tarihi: 2008-01-22 · Erişim: 2026-10-29

    Çevrimiçi: 22 Ocak 2008; sayı: Mayıs 2008.

  3. Detection of Scedosporium spp.: Colonizer or pathogen? A retrospective analysis of clinical significance and management in a large tertiary center ↗

    Medical Mycology · Kaynak tarihi: 2024-01-18 · Erişim: 2026-10-29

    Yayıncı: 18 Ocak 2024; PubMed: 27 Ocak 2024; sayı: Şubat 2024.

  4. Clinical spectrum, clinical associations, and treatment outcomes of scedosporiosis in South India: A retrospective cohort study ↗

    Medical Mycology · Kaynak tarihi: 2026-08-08 · Erişim: 2026-10-29

    Yayıncı: 8 Ağustos 2026; PubMed kaydı: 5 Ağustos 2026.

  5. Scedosporiosis and lomentosporiosis: modern perspectives on these difficult-to-treat rare mold infections ↗

    Clinical Microbiology Reviews · Kaynak tarihi: 2024-03-29 · Erişim: 2026-10-29

    29 Mart 2024 çevrimiçi; Haziran 2024 sayı.

  6. Diagnosis and management of invasive fungal infections due to non-Aspergillus moulds ↗

    Journal of Antimicrobial Chemotherapy · Kaynak tarihi: 2025-03-14 · Erişim: 2026-10-29

    14 Mart 2025 yayımlanma; Mart 2025 ek sayı.

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 3 ARAŞTIRMA

3 doğrudan ilgili çalışma/rehber seçildi; sayı kotası veya sistematik derleme iddiası yoktur. Erişim sınırları kanıt kaydında tutuldu; hekim değerlendirmesi beklenmektedir.

01 · VORİKONAZOL İLE TARİHSEL KLİNİK DENEYİM

Treatment of scedosporiosis with voriconazole: clinical experience with 107 patients

Peter Troke ve ark. · Antimicrobial Agents and Chemotherapy · 2008

Çalışma türü: Gözlemsel tedavi serisi

Kapsam: 107 kişi; tarihsel Scedosporium prolificans dahil.

ÖZET

Genel başarılı yanıt %57 idi; organlara göre farklılık gösterdi.

Randomize değildir; güncel Lomentospora ayrımı nedeniyle toplu oran yalnız Scedosporium için kullanılamaz. Özgün özet incelendi.

02 · KOLONİZASYON VE ENFEKSİYON AYRIMI

Detection of Scedosporium spp.: Colonizer or pathogen? A retrospective analysis of clinical significance and management in a large tertiary center

Ilana Reinhold ve ark. · Medical Mycology · 2024

Çalışma türü: Geriye dönük merkez kohortu

Kapsam: 38 kişi.

ÖZET

Başlangıçta 10 enfeksiyon, izlemde 2 ilerleme bildirildi.

Küçük tek merkez; ilerlemeyi kesin öngören kural değildir. Özgün tam özet incelendi.

03 · GÜNEY HİNDİSTAN KLİNİK KOHORTU

Clinical spectrum, clinical associations, and treatment outcomes of scedosporiosis in South India: A retrospective cohort study

Malavika Krishnakumar ve ark. · Medical Mycology · 2026

Çalışma türü: Geriye dönük kohort

Kapsam: 18 kişi; ortanca yaş 54.

ÖZET

Kemik ve sinüs hastalığı öndeydi; 6 kişide cerrahi gerekti.

Küçük, seçilmiş merkez serisi; karşılaştırmalı tedavi üstünlüğü kanıtlamaz. Özgün tam özet incelendi.

Eğitim amaçlı taslaktır; kişisel tanı, tedavi veya acil yardım hizmetinin yerine geçmez. Klinik uzman incelemesi ve kullanıcı onayı beklenmektedir.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.