İçeriğe geç
Madde metnine geç
HASTALIK

SCHAMBERG HASTALIĞI

ÖZET

Schamberg hastalığı, ilerleyici pigmente purpura adıyla da bilinen, kapillaritin en sık görülen biçimidir. Deriye sızan kan hücrelerinin geride bıraktığı pigment nedeniyle kırmızı kahverengi lekeler oluşur. Küçük, biber tanesini andıran noktaların düz lekelerin kenarlarında bulunması tipiktir. Çoğunlukla alt bacaklarda görülse de başka bölgeler tutulabilir; lezyonlar iki tarafta düzensiz dağılabilir. Genellikle ağrı veya başka belirgin yakınma yoktur.

Klinik değerlendirmede sıradan bir renk değişikliği ile farklı nedenlere bağlı purpura birbirinden ayrılır. Trombosit düşüklüğü kan sayımıyla araştırılabilir. Ele gelen kabarıklık, alışılmadık yayılım veya deri incelmesi ve farklı pigment alanları içeren görünüm, başka tanıların değerlendirilmesini gerektirir. Özellikle atipik lezyonlarda biyopsi gerekebilir; erken kutanöz lenfoma benzerliği, her Schamberg hastasının kanser olacağı anlamına gelmez.

Tedavi konusunda olumlu sonuçlar bildiren çalışmaların yöntemleri dikkatle okunmalıdır. Otuz beş hastanın yer aldığı geriye dönük bir seride rutozid ve askorbik asit birlikteliğiyle birçok hastada düzelme bildirilmiştir. Ancak karşılaştırma grubu bulunmaması, hastalığın doğal değişken seyri ve seçilmiş hastalar, etkinliği kesinleştirmeyi engeller. Tedavi bırakılınca nüks ve hafif yan etkiler de kaydedilmiştir; bu gözlem herkes için takviye başlanması önerisi değildir.

Başka bir açık çalışmada on beş hastaya sekiz hafta pentoksifilin uygulanmış, nesnel düzelme görülmemiştir. Dört kişinin kendi değerlendirmesinde renk değişikliğinin azalması, araştırmacının ölçtüğü klinik iyileşmeyle aynı sonuç değildir. Bu küçük ve kontrolsüz çalışmanın belirli bir uygulama şemasına ait olması da önemlidir; ne bütün tedavilerin etkisiz olduğunu ne de başka şemaların kesin yarar sağladığını tek başına gösterir.

Belirti vermeyen kapillaritte yalnız izlem yeterli olabilir. Kaşıntı veya yaşam kalitesi etkileniyorsa seçenekler hekimle görüşülür. Kullanılan bir ilacın etkisi düşünülse bile güvenli olup olmadığı değerlendirilmeden ilaç kesilmez. Hastalığın tekrarlayabileceği açıklanır; tedavi hedefleri görünüm ve yakınmalar üzerinden kişiselleştirilir.

Kaynaklar:[1][2][3][4][5]
ANAHTAR KELİMELER
  • ilerleyici pigmente purpura
  • biber tanesi görünümü
  • kapillarit
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL BAKIŞ VE KAPSAM

İyi huylu kapillaritin düz kırmızı kahverengi lekelerle seyreden sık biçimidir.

Kaynaklar:[1]

BELİRTİLER VE GÜNLÜK YAŞAM

Alt bacaklarda biber tanesi benzeri noktalar ve düzensiz lekeler; genellikle belirti yoktur.

Kaynaklar:[1]

NE ZAMAN YARDIM ALINMALI?

Yeni purpuraya ateş veya bilinç değişikliği eşlik ederse acil yardım alın; kronik deri tanısına bağlamayın.

Kaynaklar:[6]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

İlaçları, egzersizle ilişkiyi, süreyi ve önceki atakları değerlendirin.

Kaynaklar:[1]

FİZİK MUAYENE

Düz lekeler ile ele gelen purpurayı ayırın; atrofi ve karışık pigmentasyon varsa atipik tanıları düşünün.

Kaynaklar:[2]

AYIRICI TANI

Trombositopenide kan sayımı; vaskülitte ele gelen purpura; poikilodermatöz mikozis fungoides şüphesinde atipik görünüm ve biyopsi değerlendirilir.

Kaynaklar:[2]

TANISAL YAKLAŞIM

TANI VE TESTLERİN SINIRLARI

Tanı çoğunlukla kliniktir; dermoskopi ve seçilmiş olguda biyopsi destekleyebilir.

Kan sayımıyla trombositopeni dışlanır; atipik lezyonlarda biyopsi değerlendirilir.

Kaynaklar:[1][2]

TEDAVİ

TEDAVİ VE GÜVENLİK

Yakınma yoksa izlem; kaşıntıda kısa süreli yerel tedavi, uygun alt ekstremite olgusunda kompresyon düşünülebilir.

Kaynaklar:[2]

İZLEM VE ÖNERİLER

Lezyonlar gerileyebilir, tekrarlayabilir veya yıllarca kalabilir; kesin kür vaat edilmez.

Kaynaklar:[1]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

ACİL UYARILAR VE SEVK

Ateş, bilinç değişikliği ve yeni solmayan döküntü acil değerlendirme gerektirir.

Kaynaklar:[6]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Capillaritis (pigmented purpura) ↗

    DermNet · Erişim: 2026-10-28

    Ocak 2016 güncelleme; kesin gün belirtilmez.

  2. Pigmented purpuric dermatoses (syn. capillaritis) ↗

    Primary Care Dermatology Society · Kaynak tarihi: 2021-11-18 · Erişim: 2026-10-28

  3. Early treatment with rutoside and ascorbic acid is highly effective for progressive pigmented purpuric dermatosis ↗

    JDDG · Kaynak tarihi: 2014-12-05 · Erişim: 2026-10-28

    5 Aralık 2014 ilk çevrimiçi yayın; Aralık 2014 sayı.

  4. An open trial of pentoxifylline in schamberg's disease ↗

    Indian Journal of Dermatology, Venereology and Leprology · Erişim: 2026-10-28

    Mart–Nisan 2000 sayı; kesin gün doğrulanmadı.

  5. Capillaritis ↗

    British Association of Dermatologists · Erişim: 2026-10-28

    Ocak 2025 güncelleme; kesin gün belirtilmez.

  6. Meningitis ↗

    NHS · Erişim: 2026-10-28

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 2 ARAŞTIRMA

2 doğrudan ilgili çalışma/rehber seçildi; sayı kotası veya sistematik derleme iddiası yoktur. Erişim sınırları kanıt kaydında tutuldu; hekim değerlendirmesi beklenmektedir.

01 · RUTOZİD VE ASKORBİK ASİT: KONTROLSÜZ SERİ

Early treatment with rutoside and ascorbic acid is highly effective for progressive pigmented purpuric dermatosis

Schober SM, Peitsch WK, Bonsmann G, Metze D, Thomas K, Goerge T, Luger TA, Schneider SW · JDDG · 2014

Çalışma türü: İki merkezli retrospektif seri

Kapsam: 35 Schamberg hastası; ortalama tedavi 8,2 ay.

ÖZET

Tam temizlenme %71,4; dokuz kişide bırakma sonrası nüks, üç kişide hafif yan etki.

Kontrol grubu yok; özgün özet erişimi. Nüks yüzdesi kaynakta sayı ile uyumsuz olduğundan yalnız sayı aktarıldı.

02 · PENTOKSİFİLİN AÇIK ÇALIŞMASINDA NESNEL YANIT YOK

An open trial of pentoxifylline in schamberg's disease

Kumrah L, George R, George S · Indian Journal of Dermatology, Venereology and Leprology · 2000

Çalışma türü: Açık kontrolsüz çalışma

Kapsam: 15 Schamberg hastası; sekiz haftalık izlem.

ÖZET

Nesnel iyileşme yok; dört kişi öznel pigment düzelmesi bildirdi.

Küçük, kontrolsüz örneklem; yalnız altı biyopsi. Özgün özet erişimi; belirli şema sonucu bütün tedavilere genellenmez.

Eğitim amaçlı taslaktır; kişisel tanı, tedavi veya acil yardım hizmetinin yerine geçmez. Klinik uzman incelemesi ve kullanıcı onayı beklenmektedir.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.