İçeriğe geç
Madde metnine geç
HASTALIK

SCHİNDLER HASTALIĞI

ÖZET

Schindler hastalığı, alfa-N-asetilgalaktozaminidaz eksikliği olarak da adlandırılan, NAGA ile ilişkili nadir bir lizozomal depo hastalığıdır. Otozomal çekinik kalıtılır. Sinir sistemi gelişimi ve işlevleri etkilenebilir; yüz ve diş özelliklerinde değişiklikler görülebilir. Klinik bulguların başlangıç yaşı ve ağırlığı değişkendir. Aynı ailede bile çok farklı belirtiler bulunabildiğinden tek bir görünüm bütün hastaları temsil etmez.

Erken başlayan ağır tipte gelişimsel gecikme ve kazanılmış becerilerin kaybı ön planda olabilir; nöbet, kas tonusu, görme ve işitme sorunları eşlik edebilir. Erişkinde tanınan daha hafif tipte periferik sinir sorunları ve anjiyokeratom denilen küçük koyu kırmızı deri lezyonları görülebilir. Ara klinik tipte konuşma, davranış, gelişim ve nöbet bulguları farklı birleşimlerde ortaya çıkabilir.

Tanısal değerlendirme ayrıntılı öykü, muayene ve özel laboratuvar incelemelerini bir araya getirir. İdrarda biriken maddelerin incelenmesi tanıyı düşündürebilir; azalmış alfa-N-asetilgalaktozaminidaz aktivitesi uzman laboratuvar değerlendirmesiyle gösterilir. Sonuçlar hastanın klinik özellikleriyle birlikte ele alınmalıdır. Ailelere kalıtım ve aile değerlendirmesi konusunda genetik danışmanlık sunulması, tanının yalnız hastaya değil yakınlarına da etkilerini anlamaya yardımcı olur.

Bakım, kişide bulunan belirtilere yöneliktir; destek gereksinimleri klinik duruma göre belirlenir. Bir kişide hafif seyreden bulguların başka bir kişide de hafif olacağı varsayılmamalıdır. Nörolojik sorunlar, günlük işlev ve diğer yakınmalar bakım planında birlikte değerlendirilir. Destekleyici yaklaşım belirtilerin ve gereksinimlerin izlenmesini içerir; tek bir belirti için verilen tedavi hastalığın bütününü ortadan kaldırmış sayılmaz.

Altmış sekiz yaşındaki bir erişkini anlatan olgu bildiriminde periferik nöropati, işitme kaybı, anjiyokeratomlar ve lenfödem birlikte bulunmuştur. İzlemde bazı bulgular görece durağan kalırken lenfödem ilerlemiştir. Bu gözlem, aynı kişide farklı sorunların farklı seyredebildiğini gösterir. Ancak tek olgu, toplumdaki sıklığı, bütün hastaların yaşam süresini veya bir tedavinin etkinliğini belirleyen kanıt değildir.

Kaynaklar:[1][2][4]
ANAHTAR KELİMELER
  • NAGA
  • anjiyokeratom
  • lizozomal depo hastalığı
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL BAKIŞ VE KAPSAM

NAGA genindeki değişiklikler, glikoprotein ve glikolipitlerin lizozomlarda parçalanmasını engelleyebilir. Aynı genetik değişiklik farklı ağırlıkta bulgularla ilişkili olabilir; bazı kişilerde belirti bulunmayabilir. Genetik sonuçtan tek başına kesin nörolojik prognoz çıkarmak bu nedenle uygun değildir.

Kaynaklar:[1]

BELİRTİLER VE GÜNLÜK YAŞAM

Bebeklikte başlayan tabloda kas güçsüzlüğü, spastisite, şaşılık, istemsiz göz hareketleri ve optik atrofi görülebilir. Erişkin tipte deri lezyonlarının yanı sıra bacaklarda lenfödem, baş dönmesi, kulak çınlaması veya ağrı olabilir.

Kaynaklar:[2]

NE ZAMAN YARDIM ALINMALI?

Beslenmenin yetersizleşmesi, sıvı alımının bozulması, enfeksiyon veya kontrolsüz nöbet bakım planının yeniden değerlendirilmesini gerektirir. Aspirasyonun önlenmesi destek tedavisinin bir parçasıdır; ağızdan beslenmenin güvenliği konusunda sorun varsa uzman değerlendirmesi gerekir.

Kaynaklar:[3]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

Gelişim basamaklarının kazanılma ve kaybedilme zamanı, kasılmalar, görme değişiklikleri ve ailede benzer bulgular sorgulanır. Erişkinlerde deri döküntülerinin yayılması, lenfödem, ağrı, işitme ve denge yakınmalarının başlangıcı ayrı ayrı kaydedilir.

Kaynaklar:[2]

FİZİK MUAYENE

Erişkin olguda nöropati ve işitme kaybına yaygın anjiyokeratomlar ile simetrik belirgin lenfödem eşlik etmiştir. Bu bulgu birlikteliği deri, periferik sinir ve ödem değerlendirmesinin birlikte yapılmasının önemini gösterir; tek olgudaki görünüm zorunlu tanı ölçütü değildir.

Çocuklarda gelişim düzeyi, kas tonusu, görme ve işitme işlevi değerlendirilir; erişkin olgu görünümü çocuk muayenesinin yerine geçmez.

Kaynaklar:[4][1]

AYIRICI TANI

Ayırıcı tanı klinik tipe göre değişir: erken nörodejenerasyonda PLA2G6 ilişkili infantil nöroaksonal distrofi ve PANK2 ilişkili hastalık; anjiyokeratomlu tabloda Fabry ve diğer lizozomal hastalıklar düşünülür. Benzer dış görünüm aynı enzim eksikliği anlamına gelmez.

Kaynaklar:[3]

TANISAL YAKLAŞIM

TANI VE TESTLERİN SINIRLARI

Alfa-N-asetilgalaktozaminidaz aktivitesindeki azalma ve idrar oligosakkarit/glikopeptit profilindeki artış tanısal incelemenin parçalarıdır. NAGA analizi doğrulamada kullanılabilir. Fabry hastalığındaki enzim kusuru farklıdır; test seçimi uzman laboratuvarla netleştirilmelidir.

Kaynaklar:[3]

TEDAVİ

TEDAVİ VE GÜVENLİK

Tedavi belirtilere yöneliktir: beslenme ve sıvı desteği, nöbet ve spastisite kontrolü, ağrı yönetimi ve kontraktürleri önlemeye yönelik fizyoterapi planlanır. Aspirasyon riski beslenme yolunun yeniden düzenlenmesini gerektirebilir. Araştırma yaklaşımları yerleşik hastalık değiştirici tedavi gibi sunulmaz.

Kaynaklar:[3]

İZLEM VE ÖNERİLER

Bildirilen erişkinde nöropati, işitme ve deri bulguları görece durağanken lenfödem ilerlemiştir. İzlemde tüm alanlara tek bir genel iyilik etiketi vermek yerine sorunların seyri ayrı kaydedilmelidir. Bu gözlem kontrollü tedavi karşılaştırması değildir.

Beslenme ve sıvı yeterliliği, aspirasyon riski, nöbet kontrolü, spastisite, ağrı ve hareket gereksinimleri izlemde yeniden değerlendirilir.

Kaynaklar:[4][3]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

ACİL UYARILAR VE SEVK

Gelişimsel gerilemeye görme kaybı, spastisite veya yeni kasılmaların eşlik etmesi nörolojik değerlendirme gereksinimini artırır. Kalıtım ve ailenin diğer üyelerinin değerlendirilmesi için genetik danışmanlık sunulur; yalnız deri bulgularına odaklanılması sistemik sorunları gözden kaçırabilir.

Kaynaklar:[2]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Alpha-N-acetylgalactosaminidase deficiency ↗

    MedlinePlus Genetics · Kaynak tarihi: 2025-03-13 · Erişim: 2026-10-29

  2. Schindler disease ↗

    NORD · Kaynak tarihi: 2012-02-02 · Erişim: 2026-10-29

  3. Alpha-N-acetylgalactosaminidase deficiency ↗

    Orphanet · Erişim: 2026-10-29

  4. A New Case of Schindler Disease ↗

    European Journal of Case Reports in Internal Medicine · Kaynak tarihi: 2019-10-25 · Erişim: 2026-10-29

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 1 ARAŞTIRMA

1 doğrudan ilgili çalışma/rehber seçildi; sayı kotası veya sistematik derleme iddiası yoktur. Erişim sınırları kanıt kaydında tutuldu; hekim değerlendirmesi beklenmektedir.

01 · SCHİNDLER HASTALIĞINDA ERİŞKİN OLGU

A New Case of Schindler Disease

Ruben García Castro ve arkadaşları · European Journal of Case Reports in Internal Medicine · 2019

Çalışma türü: Tek olgu bildirimi.

Kapsam: 68 yaşında bir erkek.

ÖZET

Nöropati, işitme kaybı, anjiyokeratom ve lenfödem birlikteliği bildirildi.

Tek olgu; önceki 1994 klinik tanının devamı, yeni bağımsız seri değildir. Tedavi etkinliği veya genel prognoz göstermez.

Eğitim amaçlı taslaktır; kişisel tanı, tedavi veya acil yardım hizmetinin yerine geçmez. Klinik uzman incelemesi ve kullanıcı onayı beklenmektedir.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.