SELEKTİF IGA EKSİKLİĞİ

Selektif IgA eksikliği, bağışıklık sisteminin IgA adlı antikoru çok az üretmesi veya ölçülebilir düzeyde üretememesidir. IgA özellikle solunum ve sindirim yollarını örten yüzeylerde savunmaya katkıda bulunur. Diğer temel antikor düzeyleri genellikle normaldir. Birçok kişi belirti yaşamaz ve eksiklik başka nedenle yapılan kan incelemesinde fark edilir. Bazılarında tekrarlayan kulak, sinüs, akciğer veya bağırsak enfeksiyonları görülür; sık enfeksiyon geçirmek tek başına bu tanı anlamına gelmez.

Tanı, küçük çocuklarda bağışıklık sisteminin doğal olgunlaşması dikkate alınarak değerlendirilir. Dört yaşın üzerindeki kişilerde belirgin IgA düşüklüğü, normal IgG ve IgM ile birlikte ele alınır; başka nedenler dışlanır. İzlemde yalnız IgA sonucu değil, enfeksiyonların ağırlığı, alerjik yakınmalar ve otoimmün belirtiler önemlidir. Belirtili çocuklardan oluşan araştırma gruplarındaki yüksek hastalık oranları, tesadüfen tanı alan bütün kişilerin aynı sorunları yaşayacağını göstermez.

Tedavi, tek başına laboratuvar sonucunu yükseltmeye değil, kişide ortaya çıkan hastalıkları yönetmeye yöneliktir. Enfeksiyon, astım, alerji veya otoimmün sorun varsa kendi özelliklerine göre değerlendirilir.

Türkiye’de iki merkezde izlenen çocukları inceleyen bir çalışma, klinik tablonun kişiler arasında farklılaşabildiğini gösterir. Bir antikor alt grubunun düşük bulunması, kişinin ne kadar enfeksiyon geçireceğini tek başına açıklamayabilir.

Kan ürünü verilmesi gerektiğinde sağlık ekibine IgA eksikliği ve önceki reaksiyonlar bildirilmelidir. Bununla birlikte IgA düşüklüğü olan herkesin kan naklinde ağır alerji geçireceği düşüncesi doğru değildir. Anti-IgA testi herkese otomatik yapılmaz; önceki ağır reaksiyon öyküsüyle birlikte seçilir. Gereksiz testler uygun kan ürününe erişimde gecikmeye yol açabilir.

IgA eksikliği bazı tanı testlerinin yorumunu da değiştirir. Örneğin çölyak hastalığı araştırılırken yalnız IgA türündeki antikorlara bakılması yanıltıcı olabilir. Süren bağırsak yakınmaları varsa hekim toplam IgA düzeyini ve uygun IgG temelli testleri birlikte değerlendirir. Negatif bir IgA testi, bu durumda çölyak hastalığını güvenle dışlayan tek kanıt olarak kabul edilmez.