SELEKTİF LAZER TRABEKÜLOPLASTİ
ÖZET
Selektif lazer trabeküloplasti, kısa adıyla SLT, göz içindeki sıvının dışarı çıkışını kolaylaştırarak göz basıncını azaltmayı amaçlayan bir lazer işlemidir. Hedef, gözün ön bölümündeki trabeküler ağ denilen boşaltım dokusudur. Açık açılı glokom veya oküler hipertansiyonda değerlendirilebilir. Glokomda kaybolmuş görmeyi geri getirmez; tedavinin amacı kalan görmenin korunmasına yardımcı olmaktır. Bu işlem gözün boşaltım yolunu hedefler. Etkisi hemen tam olarak ortaya çıkmayabilir; basınç yanıtı sonraki haftalarda değerlendirilir.
İşlem çoğunlukla poliklinik ortamında yapılır. Göz yüzeyi damlayla uyuşturulur; özel bir mercek aracılığıyla kısa lazer atımları ilgili dokuya yönlendirilir. Hastanın gördüğü ışık parlamaları, tedavinin başarılı olduğunu tek başına göstermez. İşlemden önce ve sonra basınç kontrolü yapılabilir. Tedaviye yanıt yetersizse damla veya başka girişimler gerekebilir. Lazerin kısa sürmesi, ön değerlendirme ve izlem gereksinimini ortadan kaldırmaz. Geçici iltihabi yanıt veya basınç yükselmesi görülebilir.
SLT bazı kişilerde damla gereksinimini azaltabilir veya geciktirebilir; herkeste bütün ilaçları kalıcı olarak bırakmayı sağlamaz. Hekim farklı bir plan vermedikçe kullanılan glokom damlaları sürdürülür. Lazerin etkisi zamanla azalabilir ve bazı gözlerde işlem tekrarlanabilir. Düzenli kontroller, yalnız rahatsızlık olduğunda başvurmakla değiştirilemez. İşlem sonrası şiddetli göz ağrısı, baş ağrısı, bulantı veya görmede ani kötüleşme gelişirse acil göz değerlendirmesi gerekir. Bu belirtiler rutin kontrol gününe bırakılmamalıdır.
Tedavi seçimi yalnız basınç sayısına dayanmaz. NICE, yeni tanı almış ileri olmayan kronik açık açılı glokomda belirli koşullarla ilk seçenek olarak SLT sunulmasını önerir; pigment dispersiyonuyla ilişkili olgular bu önerinin dışındadır. İleri glokomun yaklaşımı farklı olabilir. Oküler hipertansiyonda ise yaşam boyu görme kaybı riski ve basınç düzeyi birlikte değerlendirilir. Öneri, her yüksek göz basıncına veya her glokom türüne otomatik lazer uygulanması anlamına gelmez.
- SLT
- açık açılı glokom
- oküler hipertansiyon
- trabeküler ağ
- göz basıncı
GENEL OKUYUCU
GENEL OKUYUCU İÇİN BEKLENTİLERİN BELİRLENMESİ
SLT damla tedavisine alternatif veya mevcut tedaviyi destekleyen bir seçenek olarak görüşülebilir. İşlem öncesinde beklenen yarar kadar başarısızlık olasılığı ve başka tedavi gereksinimi de konuşulmalıdır. İlk günlerde hafif kızarıklık veya rahatsızlık olabilir; kalıcı ya da artan yakınmalar için verilen iletişim yoluna başvurulur.
SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM
ANAMNEZ
ÖNCEKİ TEDAVİ VE UYGUNLUK
Kullanılan basınç düşürücü tedaviler ve önceki yanıt değerlendirilir. Trabeküler ağa erişim önemlidir: dar veya kapalı açı, açık açılı hastalıkla aynı şekilde ele alınmaz. Aktif göz içi inflamasyonu da uygunluk kararını etkileyebilir. Tedavi, kaybedilmiş görmeyi geri kazandırma beklentisiyle önerilmez.
FİZİK MUAYENE
İŞLEM ÇEVRESİNDE BASINÇ KONTROLÜ
Göz basıncında kısa süreli yükselme olabileceği için işlem sonrası kontrol planı belirlenir. Lazer sırasında damlayla yüzey anestezisi ve temas merceği kullanılabilir. İşlem basamakları eğitimli göz ekibinin sorumluluğundadır; hasta bilgilendirmesi uygulama tekniğini kendi başına deneme talimatı olarak sunulmamalıdır.
AYIRICI TANI
GEÇİCİ YAKINMA İLE KOMPLİKASYONUN AYRILMASI
Hafif bulanıklık, kızarıklık veya sızlama geçici olabilir. Buna karşılık belirgin basınç yükselmesi ve inflamasyon ek tedavi gerektirebilir. Nadir kornea hasarı veya retinada sıvı birikimi de bildirilmiştir. Yakınmanın beklenen sınırı aşıp aşmadığı yalnız ağrının varlığına göre değil, klinik değerlendirmeyle belirlenir.
TANISAL YAKLAŞIM
KANITIN HANGİ HASTALARA AİT OLDUĞU
LiGHT çalışmasının altı yıllık uzatması başlangıçta tedavi almamış açık açılı glokom veya oküler hipertansiyonlu gözleri değerlendirdi. Bu tasarım, ileri ve her türlü ikincil glokomda aynı etkinliği kanıtlamaz. Uzatma döneminde ek SLT ve tedavi değişikliklerine izin verilmesi, sonucu tek seanslık lazer başarısı olarak yorumlamayı engeller.
TEDAVİ
DAMLA VE TEKRAR LAZER KARARI
Mevcut damlalar hekimin kararı olmadan kesilmez. Basınç yeterince düşmezse tedaviyi artırmak gerekebilir. Başlangıçta etkili olan lazerin yararı zamanla azalırsa yeniden uygulama değerlendirilebilir. Tekrar işlem kararı, yalnız önceki lazerin tarihine değil güncel klinik yanıta göre verilir.
İZLEM VE ÖNERİLER
GECİKMİŞ YANITIN İZLENMESİ
Lazerin basınç üzerindeki tam etkisi zaman alabilir. Bu nedenle ilk kontrolün iyi görünmesi uzun dönem izlemin bittiği anlamına gelmez. Hastaya etkinliğin ne zaman değerlendirileceği ve yetersiz yanıt halinde hangi seçeneklerin görüşüleceği anlatılır. Basınç düşüşü ile mevcut görme kaybının düzelmesi aynı sonuç değildir.
ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ
ACİL DEĞERLENDİRME
Şiddetli ağrı, ani görme bozulması, baş ağrısı veya bulantı geliştiğinde göz aciline başvurulmalıdır. Rutin kontrolü beklemek yerine işlem yapan ekiple acil iletişim kurulması gerekir.
KAYNAKLAR
Kaynakları görüntülemek için tıklayın
- Selective Laser Trabeculoplasty (SLT), HEY1544 ↗
Hull University Teaching Hospitals NHS Trust · Kaynak tarihi: 2024-08-31; sayfa başlığı 2025-06-17 · Erişim: 2026-10-31
- Selective laser trabeculoplasty, Document 107292 ↗
Cambridge University Hospitals NHS Foundation Trust · Kaynak tarihi: 2026-02-12 · Erişim: 2026-10-31
- Selective laser trabeculoplasty ↗
Moorfields Eye Hospital NHS Foundation Trust · Kaynak tarihi: Yayın tarihi belirtilmemiş; planlı inceleme Mart 2028 · Erişim: 2026-10-31
- Glaucoma: diagnosis and management, NG81 recommendations ↗
NICE · Kaynak tarihi: SLT önerileri 2022 · Erişim: 2026-10-31
- Selective laser trabeculoplasty for glaucoma patients, RFL 636 ↗
Royal Free London NHS Foundation Trust · Kaynak tarihi: 2025-04-15 · Erişim: 2026-10-31
- LiGHT Trial: Six-Year Results; 2025 corrigendum ile birlikte ↗
Ophthalmology · Kaynak tarihi: 2023-02; düzeltme 2025-11 · Erişim: 2026-10-31
KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 1 ARAŞTIRMA
Klinik sorularla doğrudan ilişkili doğrulanmış çalışmalar seçildi; yirmi yayın kotası doldurulmadı. Okuma kapsamı ve çalışma sınırlılıkları ayrıca belirtildi.
01 · LİGHT: ALTI YILLIK TEDAVİ STRATEJİSİ
Laser in Glaucoma and Ocular Hypertension (LiGHT) Trial: Six-Year Results of Primary Selective Laser Trabeculoplasty versus Eye Drops for the Treatment of Glaucoma and Ocular Hypertension
Gus Gazzard ve arkadaşları · Ophthalmology · 2023
Çalışma türü: Çok merkezli randomize çalışmanın uzatması.
Kapsam: Uzatmaya giren 633 katılımcının 524’ü altı yılı tamamladı.
ÖZET
2025 düzeltmesine göre insizyonel glokom cerrahisi damla kolunda 33, SLT kolunda 16 gözde gerekti.
Özet ve yayıncının indekslenmiş düzeltmesi okundu. Tedavi değişimleri mümkündü; sonuç tek lazer seansının garantisi değildir.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 36122660 · DOI: 10.1016/j.ophtha.2022.09.009
Bu içerik eğitim amaçlıdır; kişisel tanı ve tedavinin veya sağlık profesyonelinin bireysel değerlendirmesinin yerine geçmez.
BU MADDEYİ GELİŞTİRİN
Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.