SERUM PROTEİN ELEKTROFOREZİ VE İMMÜNFİKSASYON

Serum protein elektroforezi, kan proteinlerinin dağılımını değerlendiren bir laboratuvar yöntemidir. İmmünfiksasyon ise şüpheli monoklonal proteinin yapısını belirlemeye yardımcı olan tamamlayıcı incelemedir. Bu iki isim aynı işlem veya aynı nicel ölçüm anlamına gelmez. Monoklonal protein kuşkusunda elektroforez, serum serbest hafif zincir ölçümü ve gerektiğinde immünfiksasyon birlikte değerlendirilir. İncelemelerin amacı yalnız raporda bir bant bulmak değil, bu bulgunun hastanın klinik sorusuyla ilişkisini açıklamaktır. CAP önerileri, şüpheli elektroforez bulgusunun immünfiksasyon veya benzer duyarlılıktaki yöntemle doğrulanmasını destekler. Tanısal yaklaşım, laboratuvar örüntüsü ile ilgili klinik bilgilerin beraber yorumlanmasını gerektirir; tek bir test bütün değerlendirmeyi tamamlamaz.

Paraprotein saptanması miyelom olasılığı kadar önemi belirsiz monoklonal gamopati gibi başka durumları da gündeme getirebilir. Bu nedenle pozitif sonuç otomatik olarak kanser tanısı değildir. NICE, miyelom kuşkusunda serum elektroforezi ile serbest hafif zinciri birlikte kullanmayı ve anormal elektroforezi immünfiksasyonla doğrulamayı önerir. Aynı kılavuz bu testlerden herhangi birinin tek başına miyelomu dışlamak için kullanılmamasını vurgular. Klinik şüphe sürüyorsa normal görünen tek sonuç değerlendirmeyi bitirmez. Kemik iliği incelemesi gerektiğinde hücre morfolojisi ve akım sitometrisi başka bilgiler sağlar. Her test farklı soruyu yanıtlar; rapordaki protein bulgusu hastalığın bütün özelliklerini tek başına göstermez.

Bazı tedavi antikorları testte hastanın kendi monoklonal proteinine benzeyen bir işaret oluşturabilir. Daratumumab buna iyi tanımlanmış bir örnektir. Bir kanser merkezindeki araştırmada, bu ilaca özgü ayırıcı immünfiksasyon yöntemi sonuçların doğru yorumlanmasına yardımcı olmuştur. Dolayısıyla izlem sırasında yeni veya küçük bir bant görüldüğünde kullanılan tedaviler laboratuvara bildirilmelidir. Böyle bir bulgu, yalnız görünüme bakılarak hastalığın sürdüğü veya ilerlediği şeklinde değerlendirilmemelidir. Araştırma belirli bir merkez ve yöntemle yapılmıştır; oradaki sayısal sınırlar bütün laboratuvarlara doğrudan taşınamaz. İlaca bağlı girişimi araştırmak tedaviyi kendi kendine bırakmak anlamına gelmez; klinik ekip ile laboratuvarın birlikte çözmesi gereken bir yorum sorusudur.