SİNOVYAL KONDROMATOZİS

Sinovyal kondromatozis, eklemi döşeyen sinovyumda kıkırdak nodülleri oluşmasıyla seyreden bir durumdur. Nodüller yerinde kalabilir veya koparak eklem içinde serbest cisimlere dönüşebilir. Primer biçim iyi huylu bir tümör sürecidir; sekonder biçim ise travma ya da osteoartrit gibi eklem hasarıyla ilişkilidir. En sık diz etkilenir. Ağrı, şişlik, hareket kısıtlılığı ve kilitlenme, eklem yüzeyindeki hasarla birlikte günlük yaşamı zorlaştırabilir.

İlk görüntünün normal olması her zaman hastalığı dışlamaz. Henüz kalsifiye olmamış küçük kıkırdak nodülleri düz filmde görünmeyebilir; MR erken veya atipik olgularda yardımcıdır. Doku incelemesinde hafif hücresel atipi ya da iki çekirdekli hücre görülmesi tek başına kanser demek değildir. Bulgular görüntüleme ve klinik seyirle birlikte değerlendirilmelidir. Hızlanan ağrı, tekrarlayan hastalık ve saldırgan kemik yıkımı varsa daha ciddi olasılıklar araştırılır.

Cerrahi kararında yalnız serbest cisim sayısı değil, yerleşim, yaygınlık ve ulaşılabilirlik önemlidir. Diz üzerine yapılmış sistematik derlemede açık, artroskopik ve birleşik yaklaşımlar değerlendirilmiştir. Ancak yayınların çoğu olgu bildirimi veya geriye dönük serilerden oluşur. İzlem süreleri ve hasta seçimi farklı olduğundan, bir yöntemin bildirilen nüks oranını diğerinden doğrudan daha üstün kabul etmek güvenilir değildir. Teknik seçimi kişinin hastalığına göre yapılmalıdır.

Yakın dönem bir diz serisi de ameliyatın yararı kadar takip gereksinimini göstermiştir. Elli bir kişinin elli dört dizi artroskopik serbest cisim çıkarılması ve sinovektomi sonrasında değerlendirilmiştir. Ortalama beş buçuk yıldan uzun izlemde bildirilen işlev ve ağrı sonuçları iyileşmiş; altı dizde yakınma ve MR ile doğrulanan nüks görülmüştür. Üç diz yeniden ameliyat edilmiştir. Bu gözlemsel sonuç, her hastanın aynı sonucu yaşayacağı anlamına gelmez.

Tedaviden sonra eklem işlevi ve osteoartrit ilerlemesi de izlenir. Serbest cisimlerin çıkarılması ağrı ve mekanik yakınmaları azaltmayı amaçlar; sinovyumun ne kadarının çıkarılacağı kişiye göre değişir. Bazı hafif durumlarda yakın gözlem seçilebilir. Nüks gelişebilmesi nedeniyle yeniden şişlik veya kilitlenme olduğunda kontrol planı gözden geçirilmelidir. Rehabilitasyonun süresi yapılan işleme ve etkilenen ekleme bağlıdır.