SİNÜS DÜĞÜMÜ DİSFONKSİYONU

GENEL BAKIŞ

Sinüs düğümü kalbin doğal ritim başlatıcısıdır. Disfonksiyonunda gereken hızda uyarı üretimi veya bu uyarının çevre dokuya yayılması bozulabilir. Yavaş sinüs ritmi, duraklamalar, efor sırasında nabzın yeterince artmaması ya da hızlı ve yavaş ritimlerin dönüşümlü görülmesi mümkündür. Bu durum, uyarının kulakçıklardan karıncıklara iletilmesindeki AV blokla aynı mekanizma değildir. Bir kişide iki sorun birlikte bulunabilse de tanı ve tedavi gerekçeleri ayrı değerlendirilir. [1]

İleri yaşta sinüs düğümündeki yapısal değişiklikler önemlidir. Bazı kalp hastalıkları, ameliyatlar ve ilaçlar da etkili olabilir. Kalıtsal nedenler mümkündür fakat olguların çoğu aileden geçen bir hastalık şeklinde değildir. Çocuklarda veya gençlerde ortaya çıkan tablo, yaşa ve önceki girişimlere uygun ayrı inceleme gerektirir. [1]

BELİRTİLER VE UYARILAR

Baş dönmesi, bayılma, halsizlik, zihinsel bulanıklık, çarpıntı veya eforla beklenmedik yorulma görülebilir. Belirtiler aralıklı olduğu için muayene sırasında kişi iyi hissedebilir. Yeni bilinç kaybı, göğüs ağrısı, ciddi nefes darlığı veya devam eden belirgin sersemlik acil değerlendirme gerektirir. Düşme yaşayan yaşlı bir kişide olay yalnız denge sorununa bağlanmamalıdır; ritimle ilişkisi araştırılabilir. [1]

TANI VE AYIRICI DEĞERLENDİRME

Hekim belirtiler ile ritim kaydı arasında zaman ilişkisi arar. EKG yanında Holter, olay kaydedici veya daha uzun süreli izlem gerekebilir. Nadir ataklarda kısa kayıt normal çıkabilir; bu, şikâyetin olmadığı veya ritimle ilişkisiz olduğu anlamına gelmez. Belirti günlüğünde olay saati, yapılan etkinlik, kullanılan ilaç ve toparlanma biçimi kaydedilir. Bu kayıtlar tıbbi cihaz bulgularıyla karşılaştırılır. [2]

Eforla yakınması olan kişide nabzın fiziksel yükle yeterince artıp artmadığı değerlendirilebilir. Elektrofizyolojik çalışma her hastada rutin ilk test değildir. Bayılmanın tansiyon düşmesi, başka ritim bozukluğu veya kalp dışı nedenlerle ilişkili olabileceği de düşünülür. Akıllı saatte düşük nabız görülmesi tek başına kalıcı pil gereksinimini belirlemez; ölçümün doğruluğu ve kişinin o sıradaki durumu incelenmelidir. [2]

TEDAVİ, TAKİP VE ÖZEL GRUPLAR

Tedavide ilk adım geri döndürülebilir nedenleri araştırmaktır. Nabzı yavaşlatabilen ilaçlar, metabolik ve hormonal sorunlar gözden geçirilir. İlaçlar kişi tarafından aniden kesilmez; doz veya ürün değişikliği hekim tarafından planlanır. Sinüs düğümü disfonksiyonunda herkese uygulanacak tek bir nabız veya duraklama süresi eşiği yoktur. Kalıcı pil kararı belirtilerin yavaş ritimle ilişkisine ve klinik bağlama dayanır. [3]

Uyku sırasında yavaş ritim saptanması uyku apnesi araştırmasını gerektirebilir; gece yavaşlığının tek başına pil endikasyonu olduğu varsayılmaz. Belirtisiz sporculardaki fizyolojik yavaş ritimle hastalığa bağlı yavaşlık ayırt edilmelidir. Hızlı ve yavaş atakların birlikte bulunduğu kişilerde hızlı ritmi baskılayan tedavilerin yavaşlığı artırabilmesi ayrıca hesaba katılır. Karar, hastanın işlevsel hedefleri ve tercihleriyle birlikte verilmelidir. [3]

Pil takılırsa cihaz kontrolleri, yara bakımına ilişkin talimatlar ve günlük etkinliğe dönüş planı açıklanır. Pil bütün çarpıntıların veya bayılmaların tek başına çözümü olmayabilir; eşlik eden ritim sorunları ayrıca izlenir. Yeni belirtiler ortaya çıktığında yalnız pilin varlığına güvenerek başvuruyu ertelemek doğru değildir. Randevuya güncel ilaç listesi ve varsa düşme veya bayılma kayıtları götürülür. Kontrollerde yaşam kalitesi, egzersiz kapasitesi ve tedavinin günlük yaşama etkisi de değerlendirilir. [2]

Kalıcı pil düşünülürken amaç yalnız bir monitördeki sayıyı yükseltmek değildir; belirtileri ve bunlara bağlı günlük kısıtlanmayı azaltmaktır. Geri döndürülebilir neden düzeltildikten sonra yakınmaların sürüp sürmediği önem taşır. İleri yaştaki kişilerde eşlik eden hastalıklar, bakım gereksinimleri ve kişisel hedefler seçeneklerin tartışılmasına dahil edilir. Tedavi kararı hastaya her aşamada anlaşılır biçimde açıklanmalı ve sorular için zaman ayrılmalıdır. [3]

AKIL KARTI

Bu bölümün içeriği aşağıdaki klinik akıl kartında sunulmuştur.