SİTOMEGALOVİRÜS ENFEKSİYONU

GENEL BAKIŞ

Bu bölümün ilk açıklaması yukarıdaki özette sunulmuştur.

BELİRTİLER VE BULGULAR

Sağlıklı kişilerde ateş, boğaz ağrısı, halsizlik ve lenf bezlerinde büyüme görülebilir; bazen mononükleoz benzeri hastalık veya karaciğer etkilenmesi gelişir. Bağışıklığı baskılanmış kişilerde göz, akciğer, yemek borusu veya bağırsak gibi organlarda ciddi hastalık oluşabilir. Doğuştan enfekte bebeklerin bir bölümünde işitme kaybı veya gelişim sorunları görülür. İşitme problemi doğumda bulunabileceği gibi daha sonra da ortaya çıkabilir. [1]

NEDENLER VE RİSKLER

CMV tükürük, idrar, kan, anne sütü ve diğer vücut sıvılarıyla bulaşabilir. Küçük çocukların salgılarıyla yakın temas gebelikte korunma görüşmesinin önemli parçasıdır. El yıkama, oyuncakların temizlenmesi ve çocuklarla ortak bardak veya çatal kullanmama riski azaltmaya yardımcı olur. Çocukları bütünüyle aileden uzaklaştırmak yerine, günlük bakımda salgı temasını azaltan uygulanabilir alışkanlıklar geliştirmek amaçlanır. [3]

TANISAL YAKLAŞIM VE AYIRICI TANI

Ateş ve lenf bezi büyümesi başka enfeksiyonlarla da görülebilir. Hekim bağışıklık durumunu, gebeliği, organ yakınmalarını ve önceki testleri değerlendirdikten sonra uygun incelemeyi seçer. Bir yaşın üzerindeki kişilerde pozitif IgG, yaşamın bir döneminde enfeksiyon geçirildiğini gösterir; zamanını belirlemez. IgM de tek başına yeni enfeksiyonu kanıtlamaz. Önceki sonuçlarla karşılaştırma ve gerektiğinde avidite testi yorumlamaya yardımcı olur. [4]

Doğuştan CMV tanısı bebekte antikor testiyle konmaz. İlk üç hafta içinde alınan uygun örnekte PCR önemlidir; tükürükte pozitiflik idrarla doğrulanabilir. Daha geç test, doğuştan enfeksiyon ile doğum sonrası kazanılan enfeksiyonu ayırmayı güçleştirir. Anne sütüyle yakın zamanda temas tükürük örneğinin yorumunu etkileyebilir; örnek alma zamanını sağlık ekibi belirlemelidir. Ailelerin sonuç kadar örnek tarihini de saklaması yararlıdır. [4]

YÖNETİM VE TEDAVİ İLKELERİ

Bağışıklığı sağlam ve komplikasyonsuz kişilerde genellikle antiviral tedavi gerekmez. Bağışıklığı baskılanmış ve ciddi organ hastalığı bulunanlarda antiviral ilaçlar uzman gözetiminde kullanılır. Belirtili doğuştan CMV’de tedavi bazı işitme ve gelişim sonuçlarını iyileştirebilir; fakat ilaçların ciddi yan etkileri vardır. Her pozitif testin tedavi edilmesi gerektiği veya tedavinin virüsü vücuttan tamamen temizlediği düşünülmemelidir. [2]

Yenidoğanda yalnız işitme kaybı olduğunda tedaviye ilişkin kanıtın sınırları ayrıca tartışılır. Karar bebeğin tüm bulgularına göre, aileye olası yarar ve riskler açıklanarak verilir. Bir başka bebeğin reçetesi üzerinden tedavi talep etmek yerine mevcut bulguların neden önemli olduğu sorulmalıdır. [2]

İZLEM, KORUNMA VE ÖZEL GRUPLAR

Doğuştan CMV tanısı alan bebekte işitme ve görme izlemi gerekir. İlk işitme taramasının normal olması sonraki kontrolü gereksiz kılmaz. Gerektiğinde işitme desteği, gelişimsel değerlendirme ve rehabilitasyon erken planlanır. Kontrol tarihleri ve çocuğun iletişim gelişimine ilişkin gözlemler aileyle paylaşılmalıdır. [2]

Gebelikte şüpheli belirti veya temas için kadın doğum ekibiyle görüşülmelidir. Nakil veya bağışıklığı baskılayan tedavi alan kişi kendi takip programını sürdürmelidir. Ülkeler arasında tarama ve bakım uygulamaları farklı olabilir; bu yazı evrensel bir gebelik tarama programı tanımlamaz. [3]

ACİL UYARILAR VE BAŞVURU

Bağışıklığı baskılanmış kişide yeni görme bozukluğu veya belirgin solunum yakınması gecikmeden değerlendirilmelidir. [1]

Bebekte nöbet, belirgin beslenme bozulması veya hızla kötüleşme acil yardım gerektirir. [5]

AKIL KARTI

IgG pozitifliği enfeksiyonun tarihini söylemez. IgM tek başına yeni enfeksiyon değildir. Yenidoğanda doğru örnek ve ilk haftalardaki zamanlama çok değerlidir. [4]

Bakım planı test pozitifliğine değil klinik gereksinime göre şekillenir. [2]