STEVENS-JOHNSON SENDROMU VE TOKSİK EPİDERMAL NEKROLİZ

GENEL BAKIŞ VE ACİLİYET

Bazı epilepsi ilaçları, antibiyotikler ve antiinflamatuvarlar bilinen tetikleyiciler arasındadır; ancak nadir reaksiyon riski bütün kullanıcıların ilacı bırakmasını gerektirmez. Daha önce aynı reaksiyonu geçiren kişinin sorumlu ilaçla yeniden karşılaşması önemlidir. Acil başvuruda reçeteli, reçetesiz, bitkisel ve yakın zamanda kesilmiş ürünlerin adlarıyla kullanım tarihleri bildirilmelidir. Gözde ağrı, ışığa tahammülsüzlük, görme değişikliği, yutamama veya idrar yapamama özellikle önemlidir. Çocuklarda enfeksiyonla ilişkili mukozal tablolar da görülebilir; değerlendirme yetişkin ilaç öyküsüne indirgenmemelidir. [1]

KLİNİK TANI VE AYIRICI YAKLAŞIM

Tanı klinik değerlendirme ve çoğunlukla biyopsiyle desteklenir. Ayrılan deri yüzeyi hastalığın sınıflanmasına yardım eder: klasik sınıflamada yüzde onun altı SJS, yüzde on ile otuz arası örtüşme, yüzde otuzun üzeri TEN olarak adlandırılır. Bu oranlar evde karar vermek için değil uzman değerlendirmesinde kullanılır; erken dönemde yaygınlık değişebilir. Eritema multiforme, stafilokokal haşlanmış deri sendromu ve diğer kabarcıklı döküntüler ayırt edilmelidir. Yaygın deri hasarı sıvı kaybı, enfeksiyon ve organ işlev bozukluğu oluşturabilir; hastalığın ciddiyeti yalnız dış görünüşe göre belirlenmez. [2]

HASTANEDE YÖNETİM

Şüpheli sorumlu ilacın hızla kesilmesi tedavi ekibinin önceliğidir. Birden çok ilaç varsa neden ilişkisi ayrıntılı değerlendirilir; hastanın acil yardım aramasını bu inceleme geciktirmemelidir. Sıvı ve beslenme desteği, ağrı kontrolü, uygun pansuman ve göz bakımı birlikte yürütülür. Kültür veya görüntüleme klinik gereksinime göre enfeksiyon ve organ tutulumunu araştırabilir. Antibiyotikler gerektiğinde enfeksiyon için verilir; bütün hastalarda otomatik bir ev tedavisi değildir. Sistemik bağışıklık düzenleyici tedavilerin seçimi uzman ekibe aittir ve destek bakımının yerine geçmez. [3]

İyileşmenin süresi tutulumun derecesine bağlıdır; ağır hastalıkta toparlanma aylar sürebilir. Yoğun bakım veya yanık ünitesi gereksinimi, cilt kaybı ve sistemik durumla belirlenir. Beslenme ağızdan mümkün değilse farklı destek yolları gerekebilir. Hastanın aldığı bütün ilaçların yeniden gözden geçirilmesi, gereksiz ilaç yükünün azaltılması ve göz ekibinin değerlendirmesi bütüncül bakımın parçalarıdır. Gebelik, çocukluk veya çoklu hastalık varlığında tedavi ayrı uzmanlıklarla uyarlanır; bu yazı bu gruplar için sistemik ilaç seçimi veya doz önerisi içermez. [3]

TABURCULUK, İZLEM VE AKIL KARTI

Deri iyileşmesi bütün sorunların bittiği anlamına gelmez. Göz, ağız ve genital bölgede süren yakınmalar, güneş hassasiyeti, yorgunluk ve ruhsal etkiler için taburculuk planı izlenmelidir. Sorumlu ilaç açıkça belgelenmeli, her sağlık başvurusunda söylenmeli ve mümkünse tıbbi uyarı bilgisi taşınmalıdır. Yeni ilaç, reçetesiz ürün veya bitkisel preparat başlamadan değerlendirme gerekir.

Taburculuk sonrası yorgunluk, gündelik etkinliklere dönüşü zorlaştırabilir. Dinlenmeyle birlikte tolere edilen hafif hareketler bakım planına alınır. Uzayan çökkünlük veya kaygı için yardım istenmelidir. Dışarı çıkarken güneşten korunma ve göz bakımı, ekip tarafından verilen bireysel önerilere göre sürdürülür. Kontrol randevuları ve yazılı bakım önerileri saklanmalıdır. Evde yeni yakınma çıktığında önceki ciddi reaksiyon özellikle belirtilmelidir. [4]

AKIL KARTI — HASTA İÇİN HATIRLATMA

“Ağrılı döküntü ve mukoza yarası acildir; şüpheli ilaç bilgisi kaybolmamalıdır.” Takip yalnız yeni döküntüyü değil görme, beslenme, hareket ve psikolojik toparlanmayı da kapsar. [4]