SUDA BOĞULMA
ÖZET
Suda boğulma, sıvıya batma veya dalma nedeniyle solunumun bozulması sürecidir; her olay ölümle sonuçlanmaz. Hızlı güvenli kurtarma ve oksijenlenmenin yeniden sağlanması önemlidir. Çocuk gözetimi, suya erişimin kontrolü ve güvenli yüzme eğitimi temel korunma katmanlarıdır. [1]
GENEL OKUYUCU
KAPSAM
Ölümcül ve ölümcül olmayan suda boğulma; pediatrik izlem ölçütleri ayrıca belirtilmiştir.
HALK İÇİN: ÖNCE KURTARICI GÜVENLİĞİ
112’yi arayın ve yardım isteyin. Eğitimli ve donanımlı değilseniz suya atlamayın; güvenli kıyıdan uzanılabilecek bir araç veya yüzen cisim kullanın. İkinci bir kazazede olmamak önceliklidir. [2]
SUDAN ÇIKARILINCA
Yanıtsız ve normal solumayan kişide kurtarıcı soluk içeren kalp masajına başlanır. Eğitimli kurtarıcı soluk ve göğüs basısını birlikte uygular; AED hazırlığı resüsitasyonu geciktirmemelidir. Acil çağrı görevlisinin yönlendirmesini izleyin. [3]
KORUNMA
Yüzme bilmek tek başına yeterli güvence değildir. Çocuklar su yakınında etkin yetişkin gözetiminde olmalı; havuz ve kuyu gibi alanlara kontrolsüz erişim engellenmelidir. Yüzme, su güvenliği ve güvenli kurtarma eğitimi birlikte düşünülür. [1]
SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM
ANAMNEZ
Batma süresi, kurtarmaya ve ilk solunuma kadar geçen zaman, uygulanan temel yaşam desteği ve olayın koşulları kaydedilir. Çocukta öykünün gelişim yaşıyla uyumu ve gözetim koşulları ayrıca değerlendirilir. [4]
FİZİK MUAYENE
Bilinç, solunum işi, oksijen satürasyonu, dolaşım ve vücut sıcaklığı izlenir. Hipoksik beyin etkilenmesi ve dalma gibi mekanizmada baş/boyun travması aranır; her olay otomatik servikal yaralanma sayılmaz. [4]
AYIRICI TANI
AYIRICI VE TETİKLEYİCİ NEDEN
Nöbet, hipoglisemi, aritmi/uzun QT ve intoksikasyon olayı başlatmış olabilir. Hipoksiyle açıklanamayan bilinç bozukluğunda travma ve hipotermi araştırılır; uygun olguda EKG ve hedefli testler yapılır. [4]
TANISAL YAKLAŞIM
TANI VE TETKİK
Tanı olay ve solunum etkilenmesine dayanır. Semptomatik hipoksemide kan gazı solunum desteğini yönlendirebilir. Rutin hemogram/elektrolitler her olguda gerekli değildir; başlangıç akciğer grafisi tek başına prognoz veya taburculuk testi değildir. [5]
TEDAVİ
Öncelik hava yolu, oksijenlenme ve ventilasyondur. Başlangıçta mevcut en yüksek oksijen yoğunluğu sağlanır. Uyanık, işbirliği yapabilen hafif-orta solunum sıkıntılı hastada noninvaziv destek düşünülebilir; bilinç bozukluğu veya kusmada aspirasyon riski nedeniyle dikkat gerekir. [5]
İZLEM VE ÖNERİLER
TAKİP VE TABURCULUK
Çocuklarda RCH yaklaşımı olaydan itibaren sekiz saat gözlem, belirtisizlik, normal solunum muayenesi ve SpO₂ ≥%95 olduğunda güvenlik eğitimiyle taburculuğu değerlendirir. Bu pediatrik ölçüt erişkinlere otomatik uygulanmaz; devam eden hipoksi veya bilinç bozukluğu yatış/ileri merkez gerektirir. [4]
ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ
KIRMIZI BAYRAKLAR
Artan solunum sıkıntısı, kalıcı hipoksemi veya bilinç bozukluğu acil ileri bakım gerektirir. Geçmişte kullanılan “kuru/ikincil boğulma” etiketleri yerine gerçek belirtiler ve solunum durumu değerlendirilir. [4]
DİĞER PROFESYONEL AYRINTILAR
İLAÇ VE ENFEKSİYON
Başlangıçta rutin ampirik antibiyotik önerilmez. Devam eden enfeksiyon bulgularında kültür ve klinik tabloya göre tedavi düzenlenir; su aspirasyonuna bağlı inflamasyon enfeksiyonu taklit edebilir. [5]
DEĞERLENDİRME VE BAKIM
Taburculuk kararı yalnız ilk görüntülemeye dayanmaz.
KAYNAKLAR
Kaynakları görüntülemek için tıklayın
- Drowning ↗
WHO · Kaynak tarihi: 2026 · Erişim: 2026-10-25
- Water Safety ↗
American Red Cross · Kaynak tarihi: 2026 · Erişim: 2026-10-25
- Focused Update on Resuscitation Following Drowning: training implications ↗
American Heart Association · Kaynak tarihi: 2024 · Erişim: 2026-10-25
- Clinical Practice Guidelines: Drowning ↗
Royal Children’s Hospital Melbourne · Kaynak tarihi: 2020 · Erişim: 2026-10-25
- Treatment and Prevention of Drowning: 2024 Update ↗
Wilderness Medical Society · Kaynak tarihi: 2024 · Erişim: 2026-10-25
KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 7 ARAŞTIRMA
Yedi araştırma özeti korunma, prognoz ve seçilmiş komplikasyonları kapsar; her biri tedavi denemesi değildir. Çalışmaların bazı popülasyonları/derlemeleri örtüşebilir.
01 · OLAY YERİNDE PROGNOZ GÖSTERGELERİ
Predicting outcome of drowning at the scene: A systematic review and meta-analyses.
Quan L; Bierens JJ; Lis R ve arkadaşları · Resuscitation · 2016
Çalışma türü: Sistematik derleme ve meta-analiz
Kapsam: 24 kohort çalışması.
ÖZET
Daha kısa su altında kalma süresi daha iyi sonuçla en güçlü ilişkiyi gösterdi.
Gözlemsel veriler ve süre tahminleri belirsizdir; tek başına sahada resüsitasyonu sonlandırma kuralı değildir.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 27154004 · DOI: 10.1016/j.resuscitation.2016.04.006
02 · ERGENLİK BAŞINDA YÜZME BECERİSİ
Knowing how to swim and drowning prevention in children aged 10 to 14 years. Systematic review.
Ortiz Olivar A; Moreno-Murcia JA · Journal of safety research · 2024
Çalışma türü: Sistematik derleme
Kapsam: 10–14 yaş grubuna ilişkin altı gözlemsel çalışma.
ÖZET
Tek başına yüzme becerisinin koruyucu etkisine ilişkin kanıt yetersizdi; güvenlik bilgisi ve maruziyet önem taşıdı.
Yüzme tanımı ve ölçümü değişkendi; yüzme eğitiminin zararlı olduğunu kanıtlamaz.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 38858041 · DOI: 10.1016/j.jsr.2024.02.011
03 · DÜŞÜK VE ORTA GELİRLİ ÜLKELERDE BOĞULMA
The epidemiology of drowning in low- and middle-income countries: a systematic review.
Tyler MD; Richards DB; Reske-Nielsen C ve arkadaşları · BMC public health · 2017
Çalışma türü: Sistematik derleme
Kapsam: 62 epidemiyolojik yayın.
ÖZET
Çocukluk/gençlik, erkek cinsiyet, kırsal ortam, yetersiz gözetim ve sınırlı yüzme becerisi sık risk örüntüleriydi.
Heterojen gözlemsel veriler; oranlar her ülkeye veya bireye doğrudan uygulanamaz.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 28482868 · DOI: 10.1186/s12889-017-4239-2
04 · YÜKSEK RİSKLİ GRUPLARDA KORUNMA
Identifying a gap in drowning prevention: high-risk populations.
Willcox-Pidgeon SM; Franklin RC; Leggat PA ve arkadaşları · Injury prevention : journal of the International Society for Child and Adolescent Injury Prevention · 2020
Çalışma türü: Sistematik literatür derlemesi
Kapsam: Yüksek gelirli ülkelerden 35 yayın.
ÖZET
Sosyal koşullar, kültürel uygunluk ve beceriye erişim önleme programlarında önemliydi; yalnız dört müdahale çalışması bulundu.
Azınlık, göçmen veya kırsal gruplar homojen değildir; toplumsal ilişki biyolojik yatkınlık değildir.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 31907207 · DOI: 10.1136/injuryprev-2019-043432
05 · SEL SIRASINDA ARAÇLA İLİŞKİLİ BOĞULMA
Turn Around, Don't Drown: A Systematic Review of Risk Factors for Motor Vehicle-Related Drowning in Floods and its Preventive Strategies.
Haghdoost Z; Yousefzadeh-Chabok S; Homaie Rad E · Disaster medicine and public health preparedness · 2024
Çalışma türü: Sistematik derleme
Kapsam: 2000–2022 döneminden 14 uygun çalışma.
ÖZET
Sürücü bilgisi/tutumu, araç ve çevre koşulları birlikte risk oluşturuyordu; altyapı ve eğitim birlikte önerildi.
Müdahalelerin nedensel etkinliğini ölçen tek bir havuzlanmış deneme değildir.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 39291338 · DOI: 10.1017/dmp.2024.116
06 · BOĞULMA SONRASI NADİR KÜF ENFEKSİYONLARI
A systematic review and disability-adjusted life years of Scedosporium/Lomentospora infection in patients after near-drowning.
Kermani F; Yazdani Charati J; Roohi B ve arkadaşları · Mycoses · 2024
Çalışma türü: Sistematik olgu derlemesi
Kapsam: 38 yayında 41 Scedosporium/Lomentospora enfeksiyonu.
ÖZET
Seçilmiş olgularda santral sinir sistemi yayılımı sıktı; ciddi akciğer ve beyin enfeksiyonları bildirildi.
Nadir seçilmiş olgular; bütün sağ kalanlarda enfeksiyon sıklığını veya rutin antifungal gereksinimini göstermez.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 38345265 · DOI: 10.1111/myc.13703
07 · NEHİRLERDE ÖLÜMCÜL BOĞULMA
Fatal river drowning: the identification of research gaps through a systematic literature review.
Peden AE; Franklin RC; Leggat PA · Injury prevention : journal of the International Society for Child and Adolescent Injury Prevention · 2016
Çalışma türü: Sistematik derleme
Kapsam: 29 yayın.
ÖZET
Yaş, suya düşme, yüzme, tekne ve alkol gibi etmenler incelendi; yalnız bir çalışma önleme programını değerlendirdi.
Tanım ve kayıt farklılıkları ile maruziyet verisi eksikliği karşılaştırmayı sınırlar.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 26728005 · DOI: 10.1136/injuryprev-2015-041750
Bu içerik eğitim amaçlıdır; kişisel tanı veya tedavi yerine geçmez.
BU MADDEYİ GELİŞTİRİN
Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.