İçeriğe geç
Madde metnine geç
TIBBİ İŞLEM / TEDAVİ YÖNTEMİ

SUPRAGLOTTİK HAVA YOLU ARAÇLARI

ÖZET

Supraglottik hava yolu araçları, solunum desteği için gırtlak girişinin çevresinde bağlantı sağlayan cihazlardır. Laringeal maskeler ve i-gel bu grubun örnekleridir. Anestezi sırasında, canlandırmada veya başka hava yolu yöntemleri başarısız olduğunda kullanılabilirler. Güvenli kullanım cihazın bulunmasından fazlasını gerektirir: uygun eğitim, deneyim ve hastanın koşullarına göre seçilmiş bir plan gerekir.

Bu araçlar trakeanın içine yerleştirilen endotrakeal tüple aynı değildir. Cihazların yapısı da birbirinden farklıdır. Örneğin i-gel, üreticinin tanımına göre gırtlak girişine uyum sağlayan, şişirilmeyen bir yumuşak bölüme sahiptir ve ikinci nesil bir araçtır. Bir ürünün yapısal özelliği, her hastada diğer yöntemlerden üstün olduğu anlamına gelmez.

Hasta seçimi önemlidir. Mide içeriğinin akciğere kaçma riski, ventilasyon gereksinimi, cerrahi pozisyon ve hava yoluna yeniden ulaşabilme olanağı birlikte değerlendirilir. Supraglottik araç kullanılması aspirasyonu tamamen önlemez. Hava kaçağı, cihazın yer değiştirmesi, tıkanıklık veya doku travması görülebilir; yerleştirildikten sonra da etkin solunumun devam ettiği izlenmelidir.

Beklenmeyen zor entübasyonda güncel DAS yaklaşımı, kurtarma için ikinci nesil supraglottik aracı destekler. Oksijenlenme sağlandığında ekip durup sonraki hedefi yeniden değerlendirir. Acil olmayan işlemin ertelenmesi veya hastanın uyandırılması seçenek olabilir; cihaz çalışıyor diye her ameliyata otomatik devam edilmez. Bu karar deneyimli ekip tarafından verilir.

Kalp durmasında amaç yalnız ileri bir cihaz yerleştirmek değil, etkili oksijenlenme ve ventilasyonu sağlamaktır. Temel yöntemlerden ileri yöntemlere geçiş ekibin becerisine göre yapılır. Hava yolu girişimleri yüksek kaliteli göğüs basılarını ve erken defibrilasyonu gereksiz yere aksatmamalıdır; güvenli uygulama eğitimli canlandırma ekibinin sorumluluğundadır.

AIRWAYS-2 araştırmasında hastane dışı kalp durması için supraglottik araç stratejisi ile trakeal entübasyon karşılaştırıldı. İlk ventilasyon başarısı supraglottik grupta daha yüksekti; buna karşın iyi işlevsel sonuç açısından anlamlı üstünlük gösterilmedi. Bu ayrım, cihazı yerleştirebilmekle hastanın uzun dönem yararının aynı sonuç olmadığını hatırlatır.

ANAHTAR KELİMELER
  • supraglottik hava yolu
  • laringeal maske
  • hava yolu kurtarma
  • aspirasyon
  • kapnografi
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL OKUYUCU İÇİN: EĞİTİMLİ EKİP GEREKTİREN ARAÇ

Bu cihazlar kişinin kendi kendine kullanacağı ürünler değildir. Bilinen zor hava yolu öyküsü ve önceki anestezi bilgileri yeni ekiple paylaşılmalıdır. Karmaşık hastalıkta farklı merkezler arasındaki iletişim ve erişilebilir bir bakım planı güvenli hazırlığın önemli parçalarıdır.

Kaynaklar:[1]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

RİSK VE KURTARMA PLANI

Öngörülen zor entübasyondan kaçınmak için supraglottik aracı düşünmeden seçmek güvenli değildir. Cihaz sonradan yer değiştirir veya hava yolu kaybedilirse kurtarma daha güç olabilir. Aspirasyon riski ve cerrahi sırasında hava yoluna erişim, seçim görüşmesinde ayrıca ele alınır.

Kaynaklar:[3]

FİZİK MUAYENE

CİHAZ TÜRÜNÜ DOĞRU TANIMAK

i-gel, şişirilmeyen anatomik uyumlu bir yapıya sahiptir. Bu tasarım bilgisi o ürüne aittir; bütün laringeal maskelerin aynı biçimde kullanıldığı varsayılmaz. Üreticinin ürün açıklaması bağımsız karşılaştırmalı klinik üstünlük kanıtının yerine geçmez.

Kaynaklar:[5]

AYIRICI TANI

ANATOMİK ARAÇ İLE KLİNİK HEDEF

Supraglottik araç gırtlak girişinde ventilasyona bağlantı oluşturur; endotrakeal tüp trakeaya ulaşır. Her ikisi de yapay hava yolu seçenekleridir, fakat cihaz özellikleri ve uygunlukları farklıdır. Birinin kullanılabilir olması diğerine gereksinimi her zaman ortadan kaldırmaz.

Kaynaklar:[1]

TANISAL YAKLAŞIM

BAŞARIYI YALNIZ YERLEŞİMLE TANIMLAMAMAK

AIRWAYS-2’de ilk ventilasyon başarısının daha yüksek olması, iyi nörolojik-işlevsel sonucun arttığını göstermedi. Üstelik çalışma bireyleri değil paramedikleri stratejiye randomize etti. Sonuç, belirli hastane dışı kalp durması sistemi bağlamındadır; elektif ameliyatlara doğrudan aktarılmaz.

Kaynaklar:[6]

TEDAVİ

KURTARMA SONRASI KARAR

Kurtarma ventilasyonu sağlanınca işlem gerekliliği yeniden değerlendirilir. Başarısız entübasyon sonrasında supraglottik araçla cerrahiye devam, yalnız seçilmiş zorunlu durumlarda kıdemli ekip değerlendirmesiyle ele alınır. Etkin ventilasyon kapnografiyle doğrulanmalı, yeni başarısızlıkta yardım geciktirilmemelidir.

Kaynaklar:[2]

İZLEM VE ÖNERİLER

DERLENME DE HAVA YOLU BAKIMININ PARÇASIDIR

NAP4 olay incelemelerinde sorunlar yalnız yerleştirmede değil, sürdürme ve uyanma döneminde de görüldü. Travma, kanama, ödem veya laringospazmın etkileri gecikmeli ortaya çıkabilir. Cihazın çıkarılması ve derlenme izlemi uygun yetkinlik ve kurtarma hazırlığı gerektirir.

Kaynaklar:[3]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

VENTİLASYON KAYBINDA GECİKMEMEK

Belirgin gaz kaçağıyla yetersiz ventilasyon veya standart hava yolu yöntemlerinin başarısızlığı, canlandırma stratejisinin hemen yeniden değerlendirilmesini gerektirir. İleri kurtarma girişimleri yalnız bu konuda eğitimli uygulayıcıların işidir; aynı etkisiz yöntemin sürdürülmesi hedef değildir.

Kaynaklar:[4]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Advanced airway management in patients with a known complex disease: Investigation report ↗

    Health Services Safety Investigations Body · Kaynak tarihi: 2024-01-25 · Erişim: 2026-10-31

  2. Difficult Airway Society 2025 guidelines for management of unanticipated difficult tracheal intubation in adults ↗

    Ahmad I ve arkadaşları; Difficult Airway Society · Kaynak tarihi: 2025 rehberi; 2026 dergi sayı sürümü · Erişim: 2026-10-31

  3. NAP4 Major complications of airway management in the United Kingdom: Chapter 11 Supraglottic airway devices ↗

    Royal College of Anaesthetists ve Difficult Airway Society · Kaynak tarihi: 2011 · Erişim: 2026-10-31

  4. Adult advanced life support Guidelines ↗

    Resuscitation Council UK · Kaynak tarihi: 2025-10-27 · Erişim: 2026-10-31

  5. i-gel supraglottic airways ↗

    Intersurgical · Kaynak tarihi: Sayfa güncelleme tarihi belirtilmemiş · Erişim: 2026-10-31

  6. Effect of a Strategy of a Supraglottic Airway Device vs Tracheal Intubation During Out-of-Hospital Cardiac Arrest on Functional Outcome: The AIRWAYS-2 Randomized Clinical Trial ↗

    Benger JR ve arkadaşları; JAMA · Kaynak tarihi: 2018-08-28 · Erişim: 2026-10-31

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 1 ARAŞTIRMA

Klinik sorularla doğrudan ilişkili doğrulanmış çalışmalar seçildi; yirmi yayın kotası doldurulmadı. Okuma kapsamı ve çalışma sınırlılıkları ayrıca belirtildi.

01 · AIRWAYS-2: VENTİLASYON BAŞARISI VE İŞLEVSEL SONUÇ

Effect of a Strategy of a Supraglottic Airway Device vs Tracheal Intubation During Out-of-Hospital Cardiac Arrest on Functional Outcome: The AIRWAYS-2 Randomized Clinical Trial

Benger JR ve arkadaşları · JAMA · 2018

Çalışma türü: Paramediklerin randomize edildiği çok merkezli küme çalışması.

Kapsam: 9296 travmatik olmayan hastane dışı kalp durması; işlevsel sonuç 9289 kişide biliniyordu.

ÖZET

Taburculukta veya daha erkense 30. günde iyi sonuç yüzde 6,4 ve yüzde 6,8; düzeltilmiş fark −0,6 yüzde puan, güven aralığı −1,6 ile 0,4 idi.

Özet okundu. Üstünlük gösterilmemesi eşdeğerlik kanıtı değildir; strateji ve belirli ambulans sistemi karşılaştırıldı.

Bu içerik eğitim amaçlıdır; kişisel tanı ve tedavinin veya sağlık profesyonelinin bireysel değerlendirmesinin yerine geçmez.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.