İçeriğe geç
Madde metnine geç
HASTALIK

TİROGLOSSAL KANAL KİSTİ

ÖZET

Tiroglossal kanal kisti, tiroid bezinin embriyonik gelişimde dil kökünden boyna ilerlerken izlediği kanalın tamamen kaybolmamasıyla oluşan bir kalıntıdır. Genellikle boynun ön orta bölümünde yuvarlak bir şişlik olarak fark edilir. Çocuklukta sık tanınır; üst solunum yolu enfeksiyonu sırasında büyümesi veya kızarıp hassaslaşması başvuruya neden olabilir.

Muayenede kitlenin yutkunma veya dili dışarı çıkarma sırasında hareket etmesi tanıya yardımcıdır, fakat tek başına yeterli değildir. Ultrason hem lezyonu hem de normal yerindeki tiroid dokusunu değerlendirmek için kullanılır. Normal TSH sonucu ektopik tiroid olasılığını tek başına dışlamaz; bu ayrım ameliyat öncesi planlamada önemlidir.

Boyunda normal tiroid dokusu yoksa, kitleyle ilişkili dokunun çıkarılmasının hormon gereksinimi üzerindeki etkisi ayrıca değerlendirilmelidir. Dermoid veya epidermoid kist, brankiyal kist ve kistik lenf nodları benzer görünebilir. Hyoid kemikle ilişki ayırıcı tanıya katkı sağlar; çıkarılan dokunun patolojik incelenmesi tanıyı doğrulamak açısından önem taşır.

Tedavide genellikle Sistrunk işlemi değerlendirilir. Enfeksiyon varsa planlı çıkarma öncesinde enfeksiyonun tedavisi gerekir. Ameliyat sonrası yeniden şişlik, akıntı, kızarıklık veya kontrol edilemeyen ağrı gelişirse cerrahi ekiple görüşülür. Büyük kistin yutmayı veya solunumu etkilemesi de hızlı değerlendirme gerektirir; aileye izlem planı açıkça anlatılmalıdır.

Üç yüz elli yedi hastalık geriye dönük bir çalışmada, ameliyat sonrası enfeksiyon ve seroma nüksle ilişkili bulunmuştur. Bu ilişki, enfeksiyonun mutlaka nüksün nedeni olduğunu kanıtlamaz; kalan doku gibi ortak etkenleri yansıtabilir. Tek merkez kayıtlarına dayanan bulgular, her hastada aynı riski öngören kesin bir kural değildir.

Ekim iki bin yirmi altı tarihli çocuk odaklı meta-analizde beş çalışma birleştirilmiş ve nüksün tamamen ortadan kalkmadığı gösterilmiştir. Teknik tanımlar ve sonuçlar arasındaki farklılıklar, tek bir yüzdeyi her merkez veya hasta için garanti olarak kullanmayı engeller.

Erişkinde yeni kistik boyun kitlesi otomatik olarak iyi huylu kabul edilmemelidir.

Kaynaklar:[1][2][4][5][3]
ANAHTAR KELİMELER
  • tiroglossal kanal
  • orta hat boyun kitlesi
  • hyoid
  • Sistrunk
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL BAKIŞ VE KAPSAM

Tiroidin gelişimsel iniş yolundaki kanal kalıntısından oluşur.

Kaynaklar:[1]

BELİRTİLER VE GÜNLÜK YAŞAM

Orta hatta şişlik, enfeksiyonda kızarıklık ve hassasiyet olabilir.

Kaynaklar:[1]

NE ZAMAN YARDIM ALINMALI?

Solunum veya yutma güçlüğü hızlı değerlendirme gerektirir.

Kaynaklar:[1]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

ANAMNEZ

Şişliğin seyri ve önceki enfeksiyonlar sorgulanır.

Kaynaklar:[1]

FİZİK MUAYENE

Yutkunma ve dil hareketiyle kitlenin hareketi değerlendirilir.

Kaynaklar:[2]

AYIRICI TANI

Dermoid, epidermoid, brankiyal kist ve kistik lenf nodu düşünülür.

Kaynaklar:[2]

TANISAL YAKLAŞIM

TANI VE TESTLERİN SINIRLARI

Ultrasonda lezyonla birlikte normal tiroid dokusu değerlendirilir.

Kaynaklar:[2]

TEDAVİ

TEDAVİ VE GÜVENLİK

Enfeksiyon tedavisi sonrası Sistrunk yaklaşımı planlanabilir.

Kaynaklar:[1]

İZLEM VE ÖNERİLER

Nüks, yara akıntısı ve enfeksiyon bulguları izlenir.

Kaynaklar:[1]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

ACİL UYARILAR VE SEVK

Erişkinde belirsiz kistik kitlenin malignite değerlendirmesi tamamlanır.

Kaynaklar:[3]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Thyroglossal Duct Cyst ↗

    Children’s Hospital of Philadelphia · Erişim: 2026-10-28

  2. Thyroglossal Duct Cyst ↗

    StatPearls · Kaynak tarihi: 2025-07-06 · Erişim: 2026-10-28

  3. Clinical Practice Guideline: Evaluation of the Neck Mass in Adults ↗

    AAO-HNS · Kaynak tarihi: 2017-09-10 · Erişim: 2026-10-28

  4. Predictors of Thyroglossal Duct Cyst Recurrence and Complications Following Sistrunk Procedure ↗

    The Laryngoscope · Kaynak tarihi: 2025-02-20 · Erişim: 2026-10-28

  5. Outcomes of Modified Sistrunk Procedure for Pediatric Thyroglossal Duct Cyst Removal: Systematic Review and Meta-Analysis ↗

    OTO Open · Kaynak tarihi: 2026-10-06 · Erişim: 2026-10-28

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 1 ARAŞTIRMA

1 doğrudan ilgili çalışma/rehber seçildi; sayı kotası veya sistematik derleme iddiası yoktur. Erişim sınırları kanıt kaydında tutuldu; hekim değerlendirmesi beklenmektedir.

01 · NÜKSLE İLİŞKİLİ BULGULAR

Predictors of Thyroglossal Duct Cyst Recurrence and Complications Following Sistrunk Procedure

Campbell BA ve arkadaşları · The Laryngoscope · 2025

Çalışma türü: 2000–2023 kayıtlarının retrospektif analizi.

Kapsam: Sistrunk uygulanan 357 hasta; ortalama yaş 5,75 yıl.

ÖZET

Ameliyat sonrası enfeksiyon ve seroma nüksle ilişkiliydi.

Gözlemsel ilişki nedenselliği kanıtlamaz; artık hastalığın göstergeleri olabilir. Özgün tam özet erişimi.

Eğitim amaçlı taslaktır; kişisel tanı, tedavi veya acil yardım hizmetinin yerine geçmez. Klinik uzman incelemesi ve kullanıcı onayı beklenmektedir.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.