TRUNKUS ARTERİOZUS
ÖZET
Trunkus arteriozus, kalpten ayrı aort ve pulmoner arter yerine ortak bir büyük damar çıktığı doğuştan kalp hastalığıdır. Genellikle ventriküler septal defekt eşlik eder ve oksijen içeriği farklı kan ortak dolaşıma karışır. Akciğere fazla kan gitmesi kalbin yükünü artırabilir; ortak damarın kapağındaki darlık veya kaçak klinik tabloyu ayrıca etkileyebilir.
Bebekte morarma, hızlı solunum, beslenme güçlüğü ve aşırı uykuya eğilim görülebilir. Tanı doğum öncesinde veya sonrasında ekokardiyografiyle konabilir. Görüntüleme yalnız ortak damarı göstermeye değil, kapak işlevini ve eşlik eden kalp anomalilerini belirlemeye de yöneliktir. Belirgin solunum sıkıntısı veya yanıtsızlık gelişen bebek acil değerlendirilmelidir; planlı kontrol tarihi beklenmemelidir.
Muayenede geniş nabız basıncı ve belirgin nabızlar, tek ve kuvvetli ikinci kalp sesi veya kapak kaçağına bağlı diyastolik üfürüm bulunabilir. Aort arkının kesintili olması tedaviyi değiştirir. Duktusa bağımlı sistemik akım varsa prostaglandin desteği gerekebilir; bu karar uzman ekipçe anatomi ve dolaşım değerlendirilerek verilir. Erken cerrahi iki dolaşımın ayrılmasını amaçlar.
Ameliyat, sonraki bütün sorunların ortadan kalktığı anlamına gelmez. Sağ ventrikülle akciğer damarları arasındaki bağlantı büyümeye uyum sağlayamayabilir; ortak damar kapağı veya pulmoner arterlerde yeniden girişim gerektiren sorunlar oluşabilir. Çarpıntı, bayılma ve egzersiz kapasitesindeki azalma yeniden değerlendirilmelidir. Çocukluk izlemi erişkin doğuştan kalp hastalıkları bakımına kesintisiz aktarılmalı; gebelik planı özel değerlendirmeyle ele alınmalıdır.
Yeni çok merkezli fetal araştırmada genetik veya kalp dışı anomaliler sık bulunmuştur. Trunkal kapak darlığı ve ventrikül işlev bozukluğu olumsuz erken sonuçlarla ilişkiliydi; bunlar bireysel sonucu kesin belirleyen işaretler değildir. Fetal danışmanlıkta kalbin ayrıntılı yapısı, işlevi ve eşlik eden anomaliler birlikte ele alınmalıdır.
Nadir A3 anatomisine ilişkin küçük cerrahi seri, akciğer damarlarının farklı kaynaklardan beslenebildiğini ve yeniden girişim gereksiniminin sürdüğünü göstermektedir. Bu alt grubun bulguları bütün trunkus hastalarına aynı oranlarla uygulanamaz.
- ortak arteriyel trunkus
- ventriküler septal defekt
- trunkal kapak
- sağ ventrikül-pulmoner arter konduiti
GENEL OKUYUCU
GENEL BAKIŞ VE KAPSAM
Ortak arteriyel kök, sistemik ve pulmoner dolaşıma kan sağlar.
BELİRTİLER VE GÜNLÜK YAŞAM
Morarma, hızlı solunum ve beslenme güçlüğü gelişebilir.
NE ZAMAN YARDIM ALINMALI?
Ağır solunum sıkıntısı veya yanıtsızlıkta acil yardım alınmalıdır.
SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM
ANAMNEZ
Fetal bulgular ve saptanmış genetik veya kalp dışı anomaliler gözden geçirilir.
FİZİK MUAYENE
Kalp yetersizliği ilerlemeden belirgin nabızlar; tek ikinci ses ve ejeksiyon sesi bulunabilir.
AYIRICI TANI
Eski tip IV sınıflaması günümüzde pulmoner atrezi ve VSD olarak değerlendirilir. A3 tipinde bir akciğerin beslenmesi farklı kaynaklıdır.
TANISAL YAKLAŞIM
TANI VE TESTLERİN SINIRLARI
Ekokardiyografi ortak kökü, septal defekti ve trunkal kapağı değerlendirir.
TEDAVİ
TEDAVİ VE GÜVENLİK
Erken onarımda septal defekt kapatılır ve sağ ventrikülden pulmoner dolaşıma ayrı bağlantı oluşturulur.
Ark kesintisine bağlı duktusa bağımlı sistemik akımda prostaglandin desteği gerekebilir.
İZLEM VE ÖNERİLER
Konduit, kapak ve pulmoner arter sorunları ile aritmiler yaşam boyu izlenir.
ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ
ACİL UYARILAR VE SEVK
Yeni bayılma, çarpıntı veya efor kapasitesi kaybında uzman değerlendirmesi gerekir.
KAYNAKLAR
Kaynakları görüntülemek için tıklayın
- About Truncus Arteriosus ↗
CDC · Kaynak tarihi: 2026-01-08 · Erişim: 2026-10-28
- Persistent Truncus Arteriosus ↗
Merck Manual Professional · Erişim: 2026-10-28
İnceleme/güncelleme: Nisan 2023; gün belirtilmemiştir.
- Truncus Arteriosus ↗
American Heart Association · Kaynak tarihi: 2026-08-03 · Erişim: 2026-10-28
- Prenatal Predictors of Fetal and Neonatal Death in Truncus Arteriosus: A Fetal Heart Society Research Collaborative Study ↗
Journal of the American Heart Association · Kaynak tarihi: 2026-07-03 · Erişim: 2026-10-28
Çevrim içi yayın: 3 Temmuz 2026; sayı tarihi: 7 Temmuz 2026.
- Outcomes following repair of truncus arteriosus type A3 ↗
JTCVS Open · Kaynak tarihi: 2025-12-08 · Erişim: 2026-10-28
Çevrim içi yayın: 8 Aralık 2025; koleksiyon: Şubat 2026.
KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 2 ARAŞTIRMA
2 doğrudan ilgili çalışma/rehber seçildi; sayı kotası veya sistematik derleme iddiası yoktur. Erişim sınırları kanıt kaydında tutuldu; hekim değerlendirmesi beklenmektedir.
01 · FETAL TRUNKUS ARTERİOZUSTA ERKEN SONUÇ BELİRTEÇLERİ
Prenatal Predictors of Fetal and Neonatal Death in Truncus Arteriosus: A Fetal Heart Society Research Collaborative Study
Kelly Cox ve ark. · Journal of the American Heart Association · 2026
Çalışma türü: Çok merkezli retrospektif fetal kohort
Kapsam: 22 merkezde 378 fetüs; 318 gebelikte tedavi niyeti vardı.
ÖZET
Genetik veya kalp dışı anomali 201 fetüste bulundu; kapak darlığı ve ventrikül işlev bozukluğu olumsuz erken sonuçlarla ilişkiliydi.
Sonlanım tanımı ölüm yanında erken transplantasyon listelenmesini de kapsıyordu; gözlemsel ilişki bireysel prognozu kesinleştirmez.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 42396767 · DOI: 10.1161/JAHA.125.043555
02 · A3 TRUNKUS ARTERİOZUS ONARIMI SONRASI SONUÇLAR
Outcomes following repair of truncus arteriosus type A3
Ajami Gikandi ve ark. · JTCVS Open · 2026
Çalışma türü: Tek merkezli retrospektif cerrahi seri
Kapsam: 1984–2023 arasında 19 A3 olgusu; medyan izlem 4,8 yıl.
ÖZET
On dört hastada yeniden girişim gerekti; karşı akciğer altı olguda duktustan, on üçünde kollateral damarlardan besleniyordu.
Küçük, nadir anatomili ve uzun cerrahi döneme yayılan kohort; bütün trunkus hastalarına genellenemez.
Tam özeti oku · PubMed · PMID 41960048 · DOI: 10.1016/j.xjon.2025.101552
Eğitim amaçlı taslaktır; kişisel tanı, tedavi veya acil yardım hizmetinin yerine geçmez. Klinik uzman incelemesi ve kullanıcı onayı beklenmektedir.
BU MADDEYİ GELİŞTİRİN
Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.