İçeriğe geç
Madde metnine geç
TIBBİ İŞLEM / TEDAVİ YÖNTEMİ

UTERİN ARTER EMBOLİZASYONU

ÖZET

Uterin arter embolizasyonu, rahimdeki miyomları besleyen damarların kan akımını azaltarak miyomların zamanla küçülmesini amaçlayan bir girişimdir. Rahim çıkarılmaz; işlem görüntüleme eşliğinde damar içinden ilerletilen ince bir kateterle yapılır. Bu madde, şikâyete yol açan miyomların planlı tedavisini ele alır. İşlem öncesinde pelvik manyetik rezonans görüntüleme ve girişimsel radyoloji değerlendirmesi yapılabilir.

Her miyom embolizasyon gerektirmez. Japon girişimsel radyoloji kılavuzu, özellikle menopoz öncesinde belirti veren ve gelecekte gebelik istemeyen hastalarda yöntemi bir tedavi seçeneği olarak tanımlar. Gebelik, aktif pelvik enfeksiyon ve rahim ya da yumurtalık çevresinde kanser şüphesi uygunluğu değiştirir. Şüpheli bir kitlenin doğrudan miyom kabul edilmesi, gerekli başka tedavileri geciktirebilir.

Karar verilirken yalnız rahmin korunması değil, gelecekte çocuk sahibi olma isteği de konuşulmalıdır. Rahmin yerinde kalması, doğurganlığın kesin korunacağı anlamına gelmez. NICE, fertilite ve gebelik üzerindeki etkilerin belirsizliğinin açıkça anlatılmasını ister. Jinekolog ve girişimsel radyoloji uzmanının birlikte değerlendirmesi, yararlar ve belirsizlikler arasında kişiye uygun bir karar kurulmasına yardımcı olur.

Embolizasyonun cerrahi miyom çıkarılmasına göre herkeste üstün olduğu söylenemez. FEMME araştırmasının dört yıllık değerlendirmesinde yaşam kalitesi farkı miyomektomi yönünde olsa da istatistiksel anlamlılık göstermedi. İzlem verilerinin eksikliği sonuçları sınırlar. Gebelik sayıları iki yöntemin doğurganlık üzerindeki etkisi konusunda kesin karşılaştırma yapmaya yetmedi. Araştırma sonuçları kişisel başarı garantisi olarak kullanılmamalıdır.

Uzun dönemde tekrar tedavi gerekebilir. EMMY araştırmasında embolizasyon uygulanan hastaların bir bölümünde sonraki yıllarda rahmin alınması gerekti. Buna karşılık önemli bir bölüm bu ameliyattan kaçınabildi. Bu sonuç, embolizasyonun yararsız olduğunu değil, tek girişimle yaşam boyu kesin çözüm vaat edilmemesi gerektiğini gösterir. Beklentiler işlem öncesindeki görüşmede açıkça ele alınmalıdır.

İlk günlerde kramp tarzında ağrı, yorgunluk ve grip benzeri yakınmalar olabilir. Ağrı kontrolü ve günlük yaşama dönüş için kişisel bir plan gerekir. Düzenli ilaçların kesilmesi veya yeniden başlanması sağlık ekibinin talimatıyla yapılır. Şikâyetlerin sürmesi ya da yeterince düzelmemesi halinde kontrol ertelenmemelidir. İyileşme takvimi herkeste aynı değildir.

ANAHTAR KELİMELER
  • uterin arter embolizasyonu
  • miyom
  • girişimsel radyoloji
  • fertilite
  • miyomektomi
  • postembolizasyon sendromu
Son güncelleme tarihi:

GENEL OKUYUCU

GENEL OKUYUCU İÇİN HAZIRLIK

MR incelemesi miyomların değerlendirilmesine yardımcı olur. İşlem sonrası hafif ateş ve akıntı görülebilse de süren yüksek ateş ile kötü kokulu akıntı normal iyileşme kabul edilmemelidir. Erken menopoz ve miyom parçalarının atılması gibi riskler de görüşmede ele alınır.

Kaynaklar:[1]

SAĞLIK PROFESYONELLERİ İÇİN KLİNİK YAKLAŞIM

AYIRICI TANI

ALTERNATİFLERİN KARŞILAŞTIRILMASI

Hafif şikâyetlerde izlem; uygun hastalarda ilaçlar, miyomektomi veya histerektomi seçenek olabilir. Miyomektomi miyomları, histerektomi rahmi çıkarır. Embolizasyon bunlarla aynı işlem değildir; tercih semptomlara ve hastanın önceliklerine göre yapılır.

Kaynaklar:[6]

TANISAL YAKLAŞIM

KLİNİK UYGUNLUK

Belirtilerin miyomla ilişkisi ve görüntüleme bulguları değerlendirilir. Gebelik, aktif pelvik enfeksiyon veya genital organlarda malignite şüphesi varsa miyom için elektif embolizasyon uygulanmaz. Pıhtılaşma bozukluğu, ciddi kontrast alerjisi ve böbrek işlev bozukluğu ayrıca değerlendirilir.

Kaynaklar:[2]

TEDAVİ

GEBELİK İSTEĞİ VE AYDINLATMA

Fertiliteyi korumak isteyenlerde JSIR kılavuzu embolizasyon yapılmaması yönünde zayıf öneri verir. Bu, her hastada doğurganlığın kaybolacağını söylemez; gebelik hedefi olan kişide uzman değerlendirmesi ve alternatiflerin görüşülmesi gerekir.

Kaynaklar:[2]

FEMME ARAŞTIRMASININ YORUMU

254 kişinin randomize edildiği FEMME’de dört yıllık yaşam kalitesi farkı miyomektomi lehine 5 puandı; yüzde 95 güven aralığı −1,4 ile 11,5 arasındaydı. Bu fark istatistiksel anlamlı değildi. Eksik takip verileri ve az sayıdaki gebelik kesin üstünlük veya fertilite güvencesini desteklemez.

Kaynaklar:[4]

İZLEM VE ÖNERİLER

UZUN DÖNEM BEKLENTİ

EMMY’nin on yıllık sonuçlarında embolizasyon uygulanan 81 kişinin 28’ine sonradan histerektomi yapıldı. Bu oran seçilmiş araştırma grubuna aittir; her kişiye aynı olasılık verilmez. Yakınmaların tekrarı yeni değerlendirme gerektirir.

Kaynaklar:[5]

ACİL/SEVK ÖLÇÜTLERİ

ALARM BELİRTİLERİ

Süregelen yüksek ateş, kötü kokulu vajinal akıntı veya belirgin kötüleşme enfeksiyon açısından gecikmeden değerlendirilmelidir. Ağır genel durum bozukluğunda acil yardım istenir; Türkiye’de 112 aranır. Enfeksiyon bazen hastanede tedavi ve nadiren cerrahi gerektirebilir.

Kaynaklar:[1]

KAYNAKLAR

Kaynakları görüntülemek için tıklayın
  1. Uterine fibroid embolisation ↗

    Royal Free London NHS Foundation Trust · Kaynak tarihi: 2026-06-05; sonraki inceleme 2029-06-30 · Erişim: 2026-10-31

  2. Uterine Artery Embolization for Symptomatic Uterine Myomas: JSIR Procedural Guidelines 2021: English Version ↗

    Japanese Society of Interventional Radiology · Kaynak tarihi: 2025-09-03 İngilizce yayın; 2021 kılavuzu · Erişim: 2026-10-31

  3. Treating fibroids by blocking their blood supply ↗

    National Institute for Health and Care Excellence · Kaynak tarihi: 2010; HTG240 olarak yeniden numaralandırılmış · Erişim: 2026-10-31

  4. Uterine artery embolization or myomectomy: Four-year follow-up of a randomised controlled trial ↗

    European Journal of Obstetrics & Gynecology and Reproductive Biology X · Kaynak tarihi: 2021-11-20 çevrimiçi; 2022 Ocak koleksiyonu · Erişim: 2026-10-31

  5. Uterine artery embolization vs hysterectomy: 10-year outcomes from the randomized EMMY trial ↗

    American Journal of Obstetrics and Gynecology · Kaynak tarihi: 2016-07-05 çevrimiçi; 2016 Aralık · Erişim: 2026-10-31

  6. Uterine Artery Embolisation ↗

    Leeds Teaching Hospitals NHS Trust · Kaynak tarihi: 2026-01-28; sonraki inceleme 2029-05-30 · Erişim: 2026-10-31

KONU HAKKINDA SEÇİLMİŞ 1 ARAŞTIRMA

İşlemin hasta seçimi, güvenliği veya ölçüm değerini doğrudan ele alan doğrulanmış çalışma seçildi. Yirmi yayın bir kota değildir; bu seçki sistematik derleme, klinik onay veya etkinlik garantisi değildir.

01 · FEMME: EMBOLİZASYON VE MİYOMEKTOMİNİN DÖRT YILLIK KARŞILAŞTIRMASI

Uterine artery embolization or myomectomy for women with uterine fibroids: Four-year follow-up of a randomised controlled trial

Jane Daniels ve arkadaşları · European Journal of Obstetrics & Gynecology and Reproductive Biology X · 2022

Çalışma türü: Randomize araştırmanın dört yıllık izlem analizi.

Kapsam: Her iki tedaviye uygun, semptomatik miyomu olan menopoz öncesi kadınlar.

ÖZET

Yaşam kalitesi farkının güven aralığı sıfırı içeriyordu; gebelik verileri kesin karşılaştırma için yetersizdi.

Eksik sonuç verileri genellenebilirliği azaltır; sonuçlar kişisel başarı tahmini değildir.

Bu içerik eğitim amaçlıdır; kişisel tanı ve tedavinin, uzman değerlendirmesinin veya kurumun işlem talimatlarının yerine geçmez. İnvaziv işlemler yalnız yetkin sağlık ekiplerince yapılır; ilaç ve cihaz değişikliği kişinin kendi başına uygulayacağı bir talimat değildir.

BU MADDEYİ GELİŞTİRİN

Bir hata veya eksik kaynak mı gördünüz? Gerekçenizi ve varsa kaynaklı düzeltme önerinizi editoryal incelemeye iletin.

Bildirimler yönetici değerlendirmesine alınır. Bildirim sayısı tek başına içerik değişikliği veya silme kararı oluşturmaz.

Türkçe Sağlık Ansiklopedisi

AYRIVON © YAZILIM tarafından geliştirilmiştir.